I SA/Rz 79/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-03-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Jacek Surmacz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wykazania przez stronę nieścisłości w pierwotnym oświadczeniu majątkowym, sąd powinien ponownie rozpoznać wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, uwzględniając nowe okoliczności?Ratio decidendi
Sąd, rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza w przedmiocie prawa pomocy, powinien ponownie ocenić sytuację materialną strony, zwłaszcza gdy strona wykaże nieścisłości w pierwotnym oświadczeniu majątkowym i przedstawi nowe okoliczności uzasadniające przyznanie pomocy. W przypadku stwierdzenia, że strona spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, sąd powinien zmienić postanowienie referendarza.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowych. Referendarz sądowy zwolnił go od kosztów sądowych, ale odmówił ustanowienia adwokata, uznając, że skarżący dysponuje majątkiem i spłaca zobowiązania kredytowe. Skarżący wniósł sprzeciw, podnosząc nieścisłości w danych dotyczących jego majątku i zobowiązań, a także wskazując na dodatkowe koszty związane z opieką i specjalistyczną żywnością. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Zmienił zaskarżone postanowienie w pkt 2 i ustanowił dla skarżącego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2017 r., w Wydziale I, na posiedzeniu niejawnym, w sprawy ze skargi R. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) listopada 2016 r., nr (...), w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za 2015 r., w związku ze sprzeciwem skarżącego od postanowienia referendarza sądowego z dnia 23 lutego 2017 r., I SA/Rz 79/17, zwalniającego skarżącego od kosztów sądowych i odmawiającego ustanowienia dla niego adwokata - postanawia - zmienić zaskarżone postanowienie w pkt 2 i ustanowić dla skarżącego adwokata.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie, postanowieniem z dnia 23 lutego 2017 r., I SA/Rz 79/17, zwolnił skarżącego od kosztów sądowych i ustanowił dla niego adwokata. Rozpoznający wniosek uznał, że dochody skarżącego kształtują się na niskim poziomie, jednakże brak jest podstaw do przyjęcia, że nie jest on w stanie, chociażby w części, partycypować w kosztach zainicjowanego przez siebie postępowania. Dysponuje bowiem majątkiem w postaci nieruchomości o areale ponad 14 ha, a przy tym spłaca zobowiązania kredytowe w wysokości, odpowiednio 4 500 i 17 000 zł, które nie korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed należnościami publicznoprawnymi. W tej sytuacji referendarz zwolnił skarżącego od kosztów sądowych w całości, odmawiając ustanowienia dla niego adwokata.
Sprzeciw od postanowienia referendarza wniósł skarżący, podnosząc że powierzchnia należących do niego nieruchomości wynosi 0,14 ha a nie 14 ha, podobnie wysokość zaciągniętego przez niego kredytu to 1 700 zł, a nie 17 000 zł, jak to ujęto w postanowieniu referendarza. Oprócz tego podkreślił, że podnosi koszty opieki, na które przeznacza od 300 do 400 zł miesięcznie, a także koszty zakupu wysokobiałkowej żywności, w kwocie ok. 400 zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Jak stanowi zaś § 2 tego przepisu w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Przyznanie prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwarunkowanie jest wykazaniem przez wnioskodawcę, że spełnia przesłanki, o których mowa w tym przepisie. W niniejszej sprawie rozpoznający wniosek skarżącego referendarz uznał, że z uwagi na fakt posiadania przez niego nieruchomości o areale 14,5 ha (taka powierzchnię skarżący wykazał w poz. 7.1 urzędowego formularza), która może stanowić zabezpieczanie kosztów postępowania przynajmniej w części, brak jest podstaw do uwzględnienia jego wniosku w całości. Obecnie jednak, wobec wyjaśnienia przez skarżącego nieścisłości w jego oświadczeniu (co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy), brak jest przesłanek do stwierdzenia po jego stronie możliwości partycypowania w kosztach postępowania, chociażby w zakresie częściowym. Potwierdzają to także pozostałe okoliczności podnoszone w sprzeciwie, takie jak konieczność zakupu specjalnej żywności i opłacenia opieki. W związku z tym uznać należy, że skarżący spełnia przesłanki uzyskania prawa pomocy w zakresie całkowitym, dlatego też Sąd zmienił zaskarżone postanowienie, w pkt. 2, ustanawiając dla skarżącego adwokata.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art.260 § 1 P.p.s.a., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło