I SA/Rz 812/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-10-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ jej niskie dochody z emerytury, pomniejszone o potrącenia egzekucyjne, nie pozwalają na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania, a jej stan zdrowia (I grupa inwalidzka) i brak majątku uniemożliwiają dodatkowe zarobkowanie. W związku z tym, przyznano jej zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono adwokata.
Stan faktyczny
Skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na niską emeryturę, potrącenia egzekucyjne, rachunki za mieszkanie, stan zdrowia (I grupa inwalidzka) oraz brak majątku. Dołączyła dokumenty potwierdzające jej sytuację finansową i zdrowotną. Wnioskodawczyni podała również dochody z alimentów i zasiłku rodzinnego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy i zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w całości oraz ustanowiono dla niej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 21 października 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.U. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] lipca 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego - postanawia - I. przyznać prawo pomocy i zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w całości II. ustanowić dla skarżącej adwokata. Skarżąca wezwana do uiszczenia wpisu od skargi na postanowienie organu opisane w sentencji niniejszego postanowienia, w piśmie z dnia 28 września 2009r. zwróciła się o zwolnienie od uiszczenia tej opłaty argumentując, że jej emerytura jest uszczuplana o ok. 300 zł miesięcznie z powodu prowadzonego postępowania egzekucyjnego, nie opłaciła wszystkich rachunków związanych z eksploatacją mieszkania na czas, jest inwalidką zaliczoną do pierwszej grupy inwalidzkiej. Skarżąca załączyła kserokopię przekazu pocztowego pobieranego świadczenia emerytalnego za wrzesień 2009 r. - 706,81 zł netto, rachunku za użytkowane mieszkanie (100 zł), faktur za energię elektryczną i zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia. W formularzu wniosku PPF wniesionego na wezwanie, skarżąca zawnioskowała o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, przywołując argumenty powołane już w ww. piśmie oraz okoliczności mające świadczyć o bezzasadności prowadzonej egzekucji. Jako jedyny majątek podała zajmowane mieszkanie komunalne o pow. 27,78 m-. Skarżąca w rubryce nr 6 formularza "stan rodzinny (należy wpisać osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym)" wskazała czteroletniego wnuka i córkę precyzując, że wnuk posiada u niej wyłącznie meldunek, córka zaś zameldowana jest pod innym adresem. Do dochodów, oprócz własnego świadczenia, włączyła alimenty przyznane wnukowi i zasiłek rodzinny (łącznie 248 zł). Córka jak podała skarżąca, jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, korzysta z opieki społecznej. Wezwana o dodatkowe oświadczenie o swoim stanie majątkowym wyjaśniła, że spłaca zaciągnięty na poczcie kredyt "Raz dwa", załączając dowód spłaty (109,50 zł), nie jest właścicielką majątku spadkowego po matce i nie opłaca żadnych podatków związanych z tym majątkiem. Córka skarżącej dołączyła oświadczenie, że nie prowadzi z matką wspólnego gospodarstwa domowego. Wraz z synem mieszka pod innym adresem, jedynie pomaga matce w sprawach codziennych z uwagi na jej stan zdrowia. Do oświadczenia załączyła kserokopię dowodu osobistego, gdzie widnieje inny adres niż skarżącej oraz zaświadczenie o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej, bez prawa do zasiłku. Przechodząc do rozpoznania złożonego wniosku należy zaznaczyć, że w świetle art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- dalej zwanej P.p.s.a., zasadą jest, że strony ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie, wyjątkiem natomiast - przepisy instytucji zwanej prawo pomocy. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Pierwszy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (są nimi opłaty sądowe i zwrot wydatków) oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego można złożyć tylko w tych sprawach, w których mogą oni być pełnomocnikami), drugi, tj. zakres częściowy - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 i § 3 P.p.s.a.). Zgodnie ze wskazaniem strony jej wniosek obejmował prawo pomocy w zakresie całkowitym, który sprowadza się do ustalenia czy w niniejszej sprawie spełniona jest określona w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. przesłanka, tj. czy wnioskodawczyni nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na postawione pytanie o wypełnienie warunków do udzielenia prawa pomocy w takim zakresie jak wnioskowany należy, zdaniem rozpoznającego wniosek referendarza, odpowiedzieć twierdząco. Skarżąca jest osobą samotną, utrzymuje się z niewysokiego świadczenia wypłacanego przez ZUS, którego faktyczna wypłacana kwota, po potrąceniu w związku z prowadzoną egzekucją, nie przekracza minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jak wynika z oświadczenia skarżącej kwota ta nie zabezpiecza jej podstawowych potrzeb i zmusza do wyboru pomiędzy tymi najpilniejszymi, a tymi, które można przesunąć w czasie lub całkowicie z nich zrezygnować. Inwalidztwo (I grupa) i wiek wykluczają możliwości dodatkowego zarobkowania, a brak majątku w jakiejkolwiek postaci uniemożliwia pozyskanie środków na prowadzenie postępowania przed sądem administracyjnym. Okoliczności sprawy nie wskazują na możliwości poprawy sytuacji skarżącej w najbliższym czasie, co czyni wniosek zasadnym w pełnym zakresie. Niewykluczone jest bowiem, że wynik sprawy w sądzie pierwszej instancji nie będzie satysfakcjonujący dla skarżącej, a na dalszym etapie postępowania działanie profesjonalnego pełnomocnika, ze względu na treść art. 175 P.p.s.a., jest niezbędne. Reasumując: odnosząc sytuację skarżącej do kryterium przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, należy stwierdzić, iż skarżąca spełnia warunki jego przyznania. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło