I SA/Rz 826/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-11-15

Skład orzekający: Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca udziałowcem i członkiem zarządu spółki prawa handlowego, która uzyskuje dochody z pracy na ¼ etatu, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest udziałowcem i członkiem zarządu spółek prawa handlowego, a jej dochody z pracy są symboliczne, nie może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), jeśli nie wykaże w sposób jasny i wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Nawet przy zadeklarowanych dochodach gospodarstwa domowego, które nie są w całości konsumowane przez wydatki, brak jest podstaw do przyznania wsparcia ze środków publicznych.
Stan faktyczny
Skarżący D. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Z oświadczenia wynikało, że skarżący pracuje na ¼ etatu za 393 zł miesięcznie, a jego ojciec zarabia 3500 zł miesięcznie. Skarżący zadeklarował udziały w spółkach z o.o. o wartości 25 100 zł. Sąd wezwał do uzupełnienia oświadczenia o wydatkach i przedstawienia dokumentów spółek. Skarżący podał miesięczne wydatki na dom (1000 zł) i żywność (750 zł) oraz załączył deklaracje VAT spółek, które wykazały znaczące obroty.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Jacek Boratyn po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2016 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku D. S. o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia (...) sierpnia 2016 r., nr (...), (...), w przedmiocie podatku od towarów i usług, za okres od sierpnia do grudnia 2012 r. - postanawia – odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wystąpił o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. Ze złożonego przez niego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Źródłem utrzymania wszystkich wspólnie gospodarujących osób jest wynagrodzenie za pracę skarżącego (¼ etatu), w wysokości 393 zł, oraz wynagrodzenie jego ojca, wynoszące miesięcznie 3 500 zł. Deklarując składniki zgromadzonego majątku skarżący zadeklarował jedynie udziały w spółkach z o.o., o łącznej wartości 25 100 zł. Z uwagi na fakt, że oświadczenie skarżącego nie zawierało jakichkolwiek informacji o ponoszonych wydatkach, zarządzeniem z dnia 21 października 2016 r., wezwano go do złożenia dodatkowego oświadczenia, poprzez uzupełnienie tych danych, a także przedłożenie kserokopii deklaracji VAT składanych przez spółki, których skarżący jest udziałowcem, jak również podanie funkcji, które w tych spółkach sprawuje. Skarżący ustosunkowując się do przedmiotowego wezwania podał, że wydatki w jego gospodarstwie domowym na utrzymanie domu wynoszą 1 000 zł miesięcznie, a na zakup żywności 750 zł. Jego matka jest rolnikiem i utrzymuje się z pracy na roli. Do dodatkowego oświadczenia skarżący załączył kserokopie deklaracji VAT składanych przez spółki, których jest udziałowcem i w których pełni funkcje członka zarządu. Z dokumentów tych wynika, że wysokość podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług tych podmiotów kształtowała się w przedziale od 0 do 97 285 zł. Wpis od skargi w przedmiotowej sprawie wynosi 4 984 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie, o którym mowa w cytowanym przepisie winno nastąpić poprzez złożenie pełnego, jasnego i wiarygodnego oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym, obrazującego sytuację materialną wnioskodawcy oraz jego możliwości wygospodarowania stosownych środków finansowych, a także, na wezwanie, dodatkowego oświadczenia, wyjaśniającego wszelkie wątpliwości i rozbieżności. Mając na uwadze sytuację majątkową i możliwości zarobkowe skarżącego stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania mu wsparcia ze środków publicznych w postaci prawa pomocy. Skarżący, wykonujący funkcje menedżerskie w spółkach prawa handlowego, których jest w dodatku udziałowcem, zadeklarował wręcz symboliczne dochody własne, co może świadczyć jedynie o tym, że nie wykorzystuje swoich możliwości zarobkowych. W związku z tym nie może on zasadnie domagać się wsparcia ze środków publicznych, tym bardziej że jako udziałowiec spółek, prowadzących działalności i uzyskujących, za jednym wyjątkiem, realne dochody, których jest, w sensie ekonomicznym, współwłaścicielem, ma możliwość kształtowania swojej sytuacji w tym zakresie. Niezależenie od powyższego nie sposób też pominąć tego, że nawet zadeklarowane w gospodarstwie domowym skarżącego dochody, w wysokości 3 893 zł miesięcznie, nie obejmujące dochodów z działalności rolniczej matki, nie są w całości konsumowane przez ponoszone wydatki, określone na kwotę 1 750 zł miesięcznie. Wobec tego faktu skarżący nie może twierdzić, że nie jest w stanie wygospodarować jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło