I SA/Rz 834/19

WyrokWSA w Rzeszowie2020-01-30

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Asesor WSA Jacek Boratyn

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ustalenia organów dotyczące maksymalnej powierzchni kwalifikowalnej do płatności, oparte na analizie ortofotomapy i kontroli terenowej, są wystarczające do pomniejszenia przyznanych płatności rolnych i nałożenia sankcji, pomimo zarzutów skarżącego o nierzetelności i nieaktualności danych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenia organów dotyczące maksymalnej powierzchni kwalifikowalnej do płatności, oparte na analizie ortofotomapy z 2018 r. oraz kontroli terenowej, są prawidłowe i wystarczające do pomniejszenia przyznanych płatności rolnych oraz nałożenia sankcji. Zarzuty skarżącego dotyczące nieaktualności danych z ortofotomapy zostały uznane za gołosłowne, a sąd podkreślił, że skarżący miał możliwość zapoznania się z tymi danymi przed złożeniem wniosku. Kontrola jednostki certyfikującej i ustalenia dotyczące skutków zdarzeń atmosferycznych nie miały znaczenia dla oceny legalności zaskarżonej decyzji, ponieważ nie dotyczyły pomiaru działek ani ustalania ich kwalifikowalnej powierzchni.
Stan faktyczny
Skarżący P.G. złożył wniosek o przyznanie różnych płatności rolnych na rok 2018. W wyniku kontroli stwierdzono rozbieżności między zadeklarowaną a faktyczną powierzchnią kwalifikowalną do płatności na wielu działkach, co doprowadziło do pomniejszenia kwot płatności i odmowy przyznania płatności do upraw roślin pastewnych. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego, która odmawiała przyznania części płatności i nakładała sankcje. Skarżący zaskarżył decyzję, zarzucając nierzetelne postępowanie dowodowe i nieprawidłowe wyznaczenie maksymalnej powierzchni kwalifikowalnej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Asesor WSA Jacek Boratyn /spr./, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi P.G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2018 rok oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2019 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania P. G. – zwanego dalej skarżącym, od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w przedmiocie: • odmowy przyznania skarżącemu płatności do powierzchni upraw roślin pastewnych na 2018 r. i nałożenia sankcji w wysokości 723,87 zł, • przyznania skarżącemu jednolitej płatności obszarowej na 2018 r., w wysokości 11 830 zł – wynikającej z pomniejszenia kwoty płatności o 3 020,18 zł, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie współczynnika korygującego, • przyznania skarżącemu płatności na zazielenienie na 2018 r., w wysokości 9 856,87 zł – wynikającej z pomniejszenia kwoty płatności o 109,67 zł, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie współczynnika korygującego, • przyznania skarżącemu płatności redystrybucyjnej na 2018 r., w wysokości 4 755,61 zł – wynikającej z pomniejszenia kwoty płatności o 50,66 zł, z uwagi na zastosowanie współczynnika korygującego, • przyznania skarżącemu płatności dla młodych rolników na 2018 r., w wysokości 4 887,22 zł – wynikającej z pomniejszenia kwoty płatności o 792,33 zł, z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości i niezgodności oraz zastosowanie współczynnika korygującego, • przyznania skarżącemu płatności do krów na 2018 r., w wysokości 1 109,28 zł – wynikającej z pomniejszenia kwoty płatności o 11,82 zł, z uwagi na zastosowanie współczynnika korygującego, • przyznania skarżącemu z tytułu zwrotu dyscypliny finansowej kwoty w wysokości 339,64 zł, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy skarżący wystąpił w dniu 12 czerwca 2018 r. z wnioskiem do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej zwanej: ARMiR) o przyznanie mu płatności dla młodych rolników, płatności za zazielenienie oraz jednolitej płatności obszarowej do działek o pow. 34,76 ha, płatności do upraw roślin pastewnych, na pow. 2,2 ha i 3 krów. W dniu 21 czerwca 2018 r. dokonał zmiany swojego wniosku zwiększając obszar objęty wnioskiem o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie i płatności dla młodych rolników do 35,14 ha. W dniu 15 kwietnia 2019 r. w gospodarstwie skarżącego została przeprowadzona kontrola, w której wyniku stwierdzono rozbieżności pomiędzy danymi zawartymi we wniosku, a stanem faktycznym, stwierdzonym w następstwie ustaleń kontrolnych. Ustalenia te potwierdziła analiza, przeprowadzona w oparciu o ortofotomapę z 2018 r. Przedmiotowe czynności doprowadziły do następujących wniosków: 1) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną B, stwierdzono, że powierzchnia maksymalnego obszaru kwalifikowalnego (MKO) wynosi 0,40 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,11 ha, 2) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną E, stwierdzono, że MKO wynosi 0,26 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,01 ha, 3) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną F, stwierdzono, że MKO wynosi 0,20 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,01 ha, 4) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną, stwierdzono, że MKO wynosi 0,60 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,06 ha, 5) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną K, stwierdzono, że MKO wynosi 0,24 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,09 ha, 6) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną K, stwierdzono, że MKO wynosi 0,73 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,11 ha, 7) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną M, stwierdzono, że MKO wynosi 0,31 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,13 ha, 8) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną L, stwierdzono, że MKO wynosi 0,12 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,08 ha, 9) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną L, stwierdzono, że MKO wynosi 0,97 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,32 ha, 10) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną D, stwierdzono, że MKO wynosi 0,27 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,05 ha, 11) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną D, stwierdzono, że MKO wynosi 0,64 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,01 ha, 12) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną D, stwierdzono, że MKO wynosi 0,33 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,02 ha, 13) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DD, stwierdzono, że MKO wynosi 0,24 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,02 ha, 14) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DD, stwierdzono, że MKO wynosi 0,57 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,02 ha, 15) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DDD, stwierdzono, że MKO wynosi 0,29 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,04 ha, 16) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DDD, stwierdzono, że MKO wynosi 0,14 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,02 ha, 17) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DDD, stwierdzono. że MKO wynosi 0,38 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,02 ha, 18) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną DDD, stwierdzono. że MKO wynosi 0,12 ha, wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 0,01 ha, 19) na działce ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działki rolne Q, R, S, stwierdzono, że MKO wynosi odpowiednio: 2,38 ha, 11,68 ha i 1,63 ha wobec czego wykluczono z płatności powierzchnię 1,35 ha. Łączna powierzchnia działek wykluczonych z jednolitej płatności obszarowej wyniosła 2,80 ha. Powierzchnia działek uprawnionych do płatności wyniosła 32,34 ha, zatem różnica pomiędzy powierzchnią zgłoszoną, a powierzchnią uprawnioną wyniosła 8,66 %. W tej sytuacji organ wyliczył kwotę płatności na podstawie powierzchni stwierdzonej, pomniejszając ją o 1,5-krotność stwierdzonej różnicy. Kwota jednolitej płatności została też pomniejszona w związku ze złożeniem wniosku o zwiększenie deklarowanej powierzchni działek zadeklarowanych do płatności, już po 15 czerwca 2018 r., a także w następstwie zastosowania współczynnika korygującego i uzupełnienia kary w związku z pomniejszeniem kary administracyjnej w roku poprzednim. Podobny mechanizm zmniejszenia zastosowano w przypadku pozostałych płatności, t.j. płatności na zazielenienie, płatności redystrybucyjnej i płatności dla młodych rolników. Jeżeli chodzi natomiast o płatność do roślin pastewnych, to w tym wypadku deklarowana powierzchnia działek rolnych wynosiła 2,20 ha, zaś stwierdzona 0,55 ha. Wobec tego, że różnica pomiędzy tymi dwiema wartościami przekraczała 50 %, odmówiono przyznania wnioskowanej płatności oraz nałożono sankcję. W zakresie stwierdzonych różnic powierzchni działek organ II instancji podkreślił, że jeszcze przed zatwierdzeniem kontroli administracyjnej dla sprawy analizował ortofotomapy z 2018 r. ustalając, iż powierzchnia kwalifikująca się do płatności tych działek została określona w sposób prawidłowy. Dodał że część zgłoszonych do płatności przez skarżącego działek nie była uprawniana, co jest widoczne na zdjęciach, wobec czego nie kwalifikują się one do płatności. Odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego kwestii doznania strat, w wyniku następstw zjawisk atmosferycznych, organ podkreślił, że protokół dokumentujący te okoliczności nie ma wpływu na ustalenie MKO działek, gdyż komisja zajmująca się szacowaniem strat nie dokonywała pomiarów działek jako takich. Organ dodał, że kontrola z jednostki certyfikującej miała miejsce w gospodarstwie skarżącego jeszcze przed złożeniem przez niego wniosku o przyznanie płatności za 2018 r., jednakże zadaniem tej jednostki nie był pomiar działek jako takich, lecz potwierdzenie produkcji ekologicznej na niektórych z nich. Sam skarżący zaś miał obowiązek zweryfikowania poprawności deklarowanych przez siebie danych. Niedopełnienie natomiast przez niego obowiązków w tym zakresie stanowi okoliczność, za którą ponosi odpowiedzialność. Organ II instancji zauważył również, że podobnej treści wniosek, w odniesieniu do działki nr [...], skarżący złożył też za rok 2019 r., co świadczy o tym, iż producent nadal deklaruje obszar, który nie został uwzględniony przez inspektorów terenowych. W skardze złożonej na decyzję Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego ARMiR skarżący wniósł o jej uchylenie w całości. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie prawa i jego interesu prawnego, poprzez nierzetelne, pobieżne i niewyczerpujące przeprowadzenie postępowania dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego wyznaczenia MKO. Zdaniem skarżącego, wykluczanie powierzchni w oparciu o dane z ortofotomapy jest niedopuszczalne (tego rodzaju dane nie są dokładne), a stwierdzenia o naturalnej sukcesji roślinności są co najmniej pobieżne. Według skarżącego treść protokołu kontroli z 16 kwietnia 2019 r. jest sprzeczna z treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Dyrektor Podkarpackiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Przedmiotem oceny Sądu, dokonanej pod kątem legalności, jest w niniejszej sprawie decyzja Dyrektora Podkarpackiego Oddziału Regionalnego ARMIR, przyznająca skarżącemu płatności, tj.: jednolitą płatność obszarową, płatność redystrybucyjną, płatność na zazielenienie, płatność dla młodych rolników oraz płatność do krów, a jednocześnie odmawiająca mu przyznania jednej z płatności – tj. płatności do upraw roślin pastewnych. Skarżący nie zgodził się z treścią rozstrzygnięcia przedmiotowej decyzji, którą nie uwzględniono w całości jego wniosku, jako że nie tylko odmówiono mu przyznania jednej z wnioskowanych przez niego płatności, ale też przyznano mu pozostałe płatności w pomniejszonej wysokości, (przyznano mu płatności do powierzchni kwalifikowanej, która była mniejsza od deklarowanej), ponadto nałożono na niego sankcję (w przypadku jednolitej płatności obszarowej). Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, podstawą jej wydania było ustalenie, że powierzchnia działek rolnych kwalifikująca się do płatności była w rzeczywistości mniejsza od tej, jaka została zadeklarowana we wniosku. Rozstrzygające sprawę organy poczyniły odpowiednie ustalenia w tym zakresie, na podstawie wyników kontroli administracyjnej, opartej o analizę ortofotomapy, pochodzącej z 2018 r., jak również wyników kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego. Skarżący, kwestionując legalność i prawidłowość zaskarżonej decyzji podniósł, że analiza ortofotomapy nie mogła doprowadzić do prawidłowych ustaleń w sprawie, gdyż wynikające z niej informacje były nieaktualne. Nie wskazał jednak w sposób konkretny i precyzyjny, w jakim zakresie i aspekcie kwestionuje aktualność tych danych, co w tej sytuacji czyni jego zarzut gołosłownym. Odnosząc się do zagadnienia aktualności danych z ortofotomap należy też stwierdzić, że w tym zakresie organ odwoławczy słusznie zauważył, iż skarżący składając w formie elektronicznej wniosek o przyznanie płatności miał dostęp do tych danych i wobec tego mógł zapoznać się się ze sposobem wykreślenia deklarowanych przez niego do płatności działek. Mógł więc stwierdzić w jakim zakresie na tych działkach zobrazowane zostały nie tylko same działki, ale także nieużytkowane rolniczo ich fragmenty, na których zostały zaznaczone występujące na nich zadrzewienia. Skoro zaś zaakceptował te dane (wysyłając tak przygotowany wniosek), obejmujące również informacje płynące z wykresów działek, to w tej sytuacji nie może zasadnie powoływać się na ich nieprawidłowość czy też nierzetelny charakter. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, podstawą ustaleń były nie tylko informacje wynikające z kontroli administracyjnej, ale również wyniki kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego. Potwierdziły one wnioski płynące z analizy ortofotomap, wobec tego brak jest podstaw do podważenia ustalonego przez organy stanu faktycznego sprawy. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że podstawą zakwestionowania ustaleń organów, poczynionych w sprawie, nie mogą być wyniki kontroli przeprowadzonej w jego gospodarstwie przez jednostkę certyfikującą, albowiem czynności te miały miejsce jeszcze przed złożeniem wniosku o przyznanie płatności (11 czerwca 2018 r.), których dotyczy niniejsza sprawa, a poza tym, co jest w tym wypadku najistotniejsze, kontrola ta przeprowadzona została w celu zweryfikowania ekologicznego charakteru części upraw skarżącego, a więc nie zmierzała do zbadania powierzchni wszystkich zgłoszonych do płatności działek. Tak więc tylko z tego względu jej ustalenia nie mogą mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Podobne uwagi można odnieść do charakteru i znaczenia ustaleń poczynionych w zakresie akcentowanych przez skarżącego skutków zdarzeń atmosferycznych, jakie dotknęły prowadzone przez niego gospodarstwo. W tym wypadku również przedmiotem przeprowadzonych w tym zakresie czynności nie było dokonanie pomiaru działek czy też ustalanie ich kwalifikowalnej powierzchni, objętych wnioskiem skarżącego o przyznanie mu płatności, dlatego też nie mogą one mieć znaczenia na gruncie przedmiotowej sprawy. Wobec powyższego stwierdzić należy, że brak jest podstaw do zakwestionowania ustaleń organów w zakresie maksymalnej powierzchni kwalifikowanej, do której mogły zostać przyznane dopłaty. Stwierdzenie różnicy pomiędzy powierzchnią działek rolnych, jaka została zgłoszona do płatności, a tą która do tych płatności była rzeczywiście uprawniona było przyczyną pomniejszenia kwoty płatności i zastosowania odpowiednich sankcji, w przypadku jednolitej płatności obszarowej, bądź też odmowy przyznania płatności, jak to miało miejsce w przypadku płatności do upraw roślin pastewnych. W opisanym wyżej zakresie organy oparły swoje rozstrzygnięcie na właściwych podstawach prawnych, dokonały ich odpowiedniej wykładni i zastosowały do ustalonego stanu faktycznego sprawy. Ich stanowisko w tym zakresie nie budzi wątpliwości, pod względem zgodności z prawem i jako takie nie może być kwestionowane. Mając więc na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło