I SA/Rz 856/09
PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-11-24
Skład orzekający: Grzegorz Panek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?Ratio decidendi
Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżąca, mimo częściowego zwolnienia z opłat sądowych, jest w stanie ponieść koszty sądowe, w tym wpis od skargi w wysokości 100 zł. Dochód skarżącej i jej męża, mimo zwykłych kosztów utrzymania, pozwala na pokrycie tych kosztów bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca A. J. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego. Skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, a ich łączny dochód wynosi 6.400 zł brutto miesięcznie. W skład majątku skarżącej wchodzi mieszkanie i akcje. Referendarz sądowy ocenił, że skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe.Rozstrzygnięcie
Odmówiono A. J. przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie - Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. J. i E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2009r. [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2008r. - postanawia - odmówić A. J. przyznania prawa pomocy
Skarżąca A. J. wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 10 listopada 2009r. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z mężem. Podstawą jej utrzymania jest wynagrodzenie za pracę w wysokości 3.200zł (brutto) miesięcznie. Jej mąż otrzymuje wynagrodzenie za pracę także w wysokości 3.200zł (brutto) miesięcznie. W skład majątku skarżącej wchodzi mieszkanie o powierzchni 47m2 oraz 900 akcji o wartości 1 zł każda.
Zwolnienie z kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej jako p.p.s.a. - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy która ma charakter wyjątkowy i nie może być nadużywana jest także zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody.
Uwzględniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, referendarz sądowy uznał, że brak jest przesłanek do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Wnosząc sprawę do Sądu strona musi liczyć się z obowiązkiem poniesienia pewnych kosztów, dla których powinna znaleźć pokrycie we własnych dochodach. Na pokrycie kosztów sądowych, strona winna znaleźć środki nawet kosztem ograniczenia innych wydatków, chyba żeby tego rodzaju wysiłek wiązał się z uszczerbkiem w niezbędnych kosztach utrzymania - co dopiero uprawniałoby do skorzystania z instytucji prawa pomocy.
Dokonana ocena sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącej z uwzględnieniem sytuacji osobistej i osiąganych dochodów pozwala przyjąć, iż jest ona jednak w stanie ponieść koszty sądowe w tym wymagany na obecnym etapie postępowania wpis od skargi w wysokości 100zł.
Mimo, iż według złożonego przez skarżącą oświadczenia, nie posiada ona żadnych oszczędności, to osiąga stały dochód w wysokości 3.200zł (brutto) miesięcznie i obciążają ją przede wszystkim zwykłe koszty utrzymania. Wysokość uzyskiwanego przez skarżącą i jej męża dochodu przy uwzględnieniu ponoszonych przez nią codziennych wydatków związanych ze zwykłymi kosztami utrzymania oznacza, że może ona ponieść ewentualne koszty postępowania, nie przekraczając jednocześnie granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności referendarz sądowy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło