I SA/Rz 860/16

PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-06-20

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinno zostać ustalone na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r., a jeśli tak, to czy sąd może obniżyć ustaloną kwotę?
Ratio decidendi
Wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie, która została wszczęta przed wejściem w życie rozporządzenia z dnia 3 października 2016 r., powinno być ustalane na podstawie przepisów rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. Sąd, działając na podstawie art. 250 § 2 P.p.s.a., może obniżyć ustalone wynagrodzenie w uzasadnionych przypadkach, biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika i charakter sprawy.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał wniosek adwokata B.K. o przyznanie wynagrodzenia za udzieloną z urzędu pomoc prawną w sprawie, w której wcześniej oddalono skargi A.R. na decyzje dotyczące przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Pełnomocnik sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd rozstrzygnął o przyznaniu wynagrodzenia, uwzględniając przepisy P.p.s.a. oraz właściwe rozporządzenie dotyczące kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi B.K. kwotę 615 (sześćset piętnaście 100/100) złotych, obejmującą podatek od towarów i usług w wysokości 115 (sto piętnaście 100/100) złotych, tytułem wynagrodzenia za udzieloną z urzędu pomoc prawną, która nie została opłacona.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2017 r., na posiedzeniu niejawnym, wniosku adwokata B.K. o przyznanie mu wynagrodzenia za udzielenie z urzędu pomocy prawnej, która nie została opłacona, w sprawie ze skargi A.R. na decyzje Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2016 r. - nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2015 rok, - nr [...] w przedmiocie przyznania płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami (ONW) na 2015 rok, - postanawia – przyznać adwokatowi B.K. kwotę 615 (sześćset piętnaście 100/100) złotych, obejmującą podatek od towarów i usług w wysokości 115 (sto piętnaście 100/100) złotych, tytułem wynagrodzenia za udzieloną z urzędu pomoc prawną, która nie została opłacona. Sygn. I SA/Rz 860/16 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt I SA/Rz 860/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargi A.R. na decyzje opisane w sentencji niniejszego postanowienia. Wyznaczony w tej sprawie pełnomocnik z urzędu adwokat B.K., sporządził "opinię dot. celowości złożenia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego...", która zawierała wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz oświadczenie, że nie zostały one zapłacone w całości ani w części. Pełnomocnikowi ustanowionemu na podstawie art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej powoływanej jako P.p.s.a.), należy się wynagrodzenie w zakresie określonym w art. 250 § 1 P.p.s.a., tj. według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych, w tym za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Z treści przepisu § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U z 2016 r., poz. 1714), regulacji obowiązującej odnośnie kwestii wynagrodzenia za udzieloną z urzędu pomoc prawną, która nie została opłacona, które weszło w życie w dniu 2 listopada 2016 r. wynika, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Skoro skarga w przedmiotowej sprawie została wniesiona 7 października 2016 r., zatem zastosowanie w niniejszej sprawie będą miały przepisy rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz.1801, zwane dalej rozporządzeniem). Zgodnie z § 2 rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Stosownie natomiast do § 4 ust. 1 rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości co najmniej ½ opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (§ 4 ust. 2 rozporządzenia). Stosownie do treści § 4 ust. 3 rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Wysokość opłaty maksymalnej w postępowaniu w pierwszej instancji przed sądami administracyjnymi w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna, ustala treść § 21 ust. 1 pkt 1 lit a rozporządzenia, tj. obliczona ona zostaje na postawie § 8 rozporządzenia. Stosownie z kolei do treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu w drugiej instancji, w tym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. W związku z powyższym zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 lit a rozporządzenia opłata maksymalna w niniejszej sprawie wynosi łącznie 6000 zł (na podstawie art. 111 § 2 P.p.s.a. Sąd postanowił połączyć do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy oznaczone sygn. I SA/Rz 860/16 oraz I SA/Rz 861/16 i prowadzić je pod sygnaturą I SA/Rz 860/16, a wartość przedmiotu sprawy wynosiła odpowiednio: 1. Powyżej 10000 zł do 50000 zł, co oznacza opłatę maksymalną 4800 zł, 2. Powyżej 1500 zł do 5000 zł, co oznacza opłatę maksymalną 1200 zł). Zatem obliczone w powyższy sposób wynagrodzenie wynosi 4500 zł (6000 zł ×75%). Zgodnie natomiast z art. 250 § 2 P.p.s.a.w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie o którym mowa w § 1 (art. 250 P.p.s.a.). Zatem art. 250 § 2 P.p.s.a. dopuszcza możliwość obniżenia wynagrodzenia pełnomocnika, w uzasadnionych przypadkach, co stanowi legitymację swoistego miarkowania w tym zakresie. Podkreślić przy tym trzeba, że mimo, iż w normie tej jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, to w rzeczywistości kompetencję w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy (M.Jagielska (w:) R.Hauser, M.Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2015, s. 994). Co więcej przypomnieć w tym miejscu należy, że mające zastosowanie w sprawie rozporządzenie również stanowi dyrektywę kierunkową dla ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika w każdym indywidualnym przypadku, m.in. z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, również czasu poświęconego sprawie. Biorąc pod uwagę nakład pracy pełnomocnika, który polegał na przeanalizowaniu akt sprawy w kontekście zapadłego rozstrzygnięcia sądu I instancji i sporządzeniu krótkiej opinii, będącej opinią o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej oraz biorąc pod uwagę charakter i w zasadzie jednorodność obu spraw, orzekający w tej sprawie referendarz uznał za zasadne zastosowanie art. 250 § 2 P.p.s.a. i obniżenie należnego wynagrodzenia do 500 zł, powiększonego na podstawie § 4 ust. 3 rozporządzenia o kwotę podatku od towarów i usług, liczoną według stawki 23 %, tj. o 115,00 zł. Mając na uwadze powyższe przyznano adwokatowi B.K. kwotę 615,00 zł, obejmującą należny podatek od towarów i usług w wysokości 115,00 zł, działając na podstawie art. 250 § 1 i § 2, art. 258 § 1 i 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, o czym orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło