I SA/Rz 873/14

PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-11-17

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, w której strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, powinien zostać uwzględniony?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie, w której strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e P.p.s.a. (sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych), powinien zostać uwzględniony, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie składającej wniosek.
Stan faktyczny
Skarżący K.M. złożył wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Skarżący argumentował trudną sytuacją materialną, wskazując na niskie dochody z działalności gospodarczej, wspólne gospodarstwo domowe z matką bez dochodów oraz zadłużenie. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające sytuację finansową.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2014 r. w Wydziale I . na posiedzeniu niejawnym wniosku K.M. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K.M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne - postanawia – ustanowić dla skarżącego adwokata. Skarżący K.M. w sprawie ze skargi opisanej w sentencji niniejszego postanowienia, wniósł na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i o ustanowienie adwokata, argumentując przedmiotowy wniosek trudną sytuacją materialną i brakiem środków do życia. Skarżący wyjaśnił, że utrzymuje się z prowadzonej działalności gospodarczej, wykonując przeważnie niskopłatne usługi, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z matką, która nie ma żadnych dochodów (nie pracuje, nie ma prawa do świadczeń z zabezpieczenia społecznego). Własnego majątku, poza 17-letnim samochodem, który z uwagi na stan techniczny nie jest eksploatowany, skarżący nie zadeklarował. Jako majątek osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, tj. matki, skarżący podał mieszkanie o pow. 30 m² i nieruchomość rolną o pow. 2,4 ha odłogowaną. Na wezwanie o dodatkowe informacje nadesłano kserokopie dokumentów świadczących o zadłużeniu i egzekwowaniu przez wierzycieli zobowiązań należących do matki skarżącego (zawiadomienia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości, zawiadomienie wydziału ksiąg wieczystych właściwego sądu o wpisie w KW wszczęcia egzekucji z nieruchomości), zestawienie obrotów od stycznia do września 2014 r. z tytułu prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Na wstępie wyjaśnić w sprawie należy, że zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej zwanej w skrócie P.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a do takiej kategorii należy zaskarżona decyzja. Powyższe oznacza, że zwolnienie od kosztów sądowych z mocy ustawy rozciąga się na całe postępowanie sądowe wszczęte wniesioną skargą na ww. decyzję i strona skarżąca nie ma obowiązku opłacenia jakichkolwiek kosztów sądowych z tym postępowaniem związanych. Zatem wniosek skarżącego o " całkowite zwolnienie z wszelkich kosztów sądowych" zawarte w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy na druku PPF jest bezprzedmiotowy, a rozpoznaniu może podlegać jedynie wniosek o ustanowienie adwokata, tj. o prawo pomocy w zakresie częściowym, o czym stanowi art. 245 § 3 pkt 2 P.p.s.a. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., osobie fizycznej przyznane zostaje prawo pomocy z jej wniosku w zakresie częściowym, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek. W ocenie rozpoznającego wniosek, zasługuje on na uwzględnienie. Sytuację materialną skarżącego i jego matki obrazują akta administracyjne sprawy z uwagi na jej przedmiot, tj. umorzenie zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne , a także dokumenty przesłane na wezwanie w związku z ubieganiem się o prawo pomocy. Z dokumentów wynika, że skarżący nie uzyskuje wysokich przychodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej (wg. nadesłanego zestawienia obrotów za okres od stycznia do września 2014 r. była to kwota 23.937,42 zł), posiada zaległości w spłacie zobowiązań wiążących się z prowadzoną działalnością gospodarczą (zaległości w opłacaniu składek ZUS, niespłacane zobowiązania kredytowe). Sytuacja finansowa matki skarżącego jest również bardzo trudna. Dlatego biorąc pod uwagę te wszystkie dane, udzielenie skarżącemu prawa pomocy jest zasadne. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło