I SA/Rz 902/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Referendarz sądowy Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. i J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) sierpnia 2007r. (...) w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2007r. - p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić skarżących od kosztów sądowych w całości Skarżący J. i J. S. wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 20 grudnia 2007r. podali, że podstawą ich utrzymania jest dochód w wysokości 1.873,96zł (miesięcznie). W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podali, że w skład ich majątku wchodzi dom mieszkalny o powierzchni 115m2 oraz nieruchomość rolna o powierzchni 4,24ha. Skarżący na utrzymanie domu oraz leczenie przeznaczają kwotę około 1.200zł miesięcznie. Na zaspokojenie pozostałych potrzeb pozostaje im kwota około 600zł miesięcznie. Zwolnienie z kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, które zgodnie z art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej jako p.p.s.a. - obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ubiegająca się o pomoc wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Celem instytucji prawa pomocy która ma charakter wyjątkowy i nie może być nadużywana jest także zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody. Uwzględniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, Sąd uznał, że zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Za przyznaniem prawa pomocy w takim zakresie przemawia trudna sytuacja materialna skarżących. Oceniając przedstawione przez nich okoliczności Sąd uznał, iż przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych będzie adekwatne do ich sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodów, co skutecznie zabezpieczy ich interesy i umożliwi rozpoznanie złożonej skargi przez Sąd. Podstawą utrzymania skarżących jest dochód w wysokości około 1.800zł miesięcznie. W ocenie Sądu uzyskiwany dochód, nie jest wystarczający do uiszczenia kosztów sądowych oraz pokrycia zwykłych kosztów utrzymania ponoszonych przez skarżących. Nie ulega także wątpliwości, że podany we wniosku majątek skarżących nie może stanowić źródeł dochodu. W sytuacji w jakiej znajdują się skarżący uiszczenie kosztów sądowych mogłoby spowodować, że zostaliby pozbawieni środków do właściwej egzystencji a ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy mogłaby skutecznie pozbawić ich prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Sąd poucza o treści art. 249 p.p.s.a., zgodnie z którym przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub części, jeżeli się okaże, że okoliczności na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Mając na uwadze przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.