I SA/Rz 934/18

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Andrzej Tokarz po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku JP – syndyka masy upadłości U. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi JP – syndyka masy upadłości U. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [.] z dnia [.] sierpnia 2018 r. nr [.] w przedmiocie długu celnego - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy JP - syndyk masy upadłości U., wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, precyzując w skardze, że chodzi o opłaty sądowe. W złożonych oświadczeniach (skarga, formularz) podał, że Spółka od października 2017 r. znajduje się w stanie upadłości, co świadczy o złym stanie finansów masy upadłości. Podstawą ogłoszenia upadłości jest bowiem stan niewypłacalności, a celem postępowania upadłościowego spłata wierzycieli. Z udziałem upadłej Spółki/Syndyka toczy się przed organami administracji skarbowej wiele postępowań. Doręczono mu już około 700 decyzji I instancji dotyczących należności celno-podatkowych, a w maju i czerwcu br. około 150 decyzji organu odwoławczego. Od marca br. wniósł już około 300 skarg. Z uzyskanych od organów informacji wynika, że przedmiotem ich analizy jest około 1.000 zgłoszeń celnych Spółki, co determinuje możliwość wydania około 2.000 decyzji. Z analiz Syndyka wynika, że łączna wartość przedmiotu sporu w tych sprawach może przekroczyć 8,5 mln zł, a wartość opłat sądowych może wahać się jednorazowo od 100 do przeszło 1.000 zł; łącznie mogą wynieść kilkaset tysięcy złotych. Każda łączy się również z koniecznością uregulowania opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. W sprawach, w których tut. Sąd wydał już wyroki wnoszone będą skargi kasacyjne, które także wiązać się będą z opłatami. Obowiązek pokrycia wszystkich możliwych opłat może więc zniweczyć cele postępowania upadłościowego. Aktualny stan rachunku bankowego wynosi około 2.800.000 zł. Upadły nie osiąga dochodu, a stan upadłości agencji celnej wyklucza prowadzenie jej przedsiębiorstwa. Wartość przedmiotu zaskarżenia Przewodniczący Wydziału I określił na 8.755 zł; wpis od skargi powinien zatem wynieść 351 zł. Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.) zwanej dalej: "Ppsa", osobie prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Analiza wniosku nie pozwoliła na jego uwzględnienie. Opłaty sądowe wprawdzie będą wyższe od minimalnych, ale nie będą stanowić istotnego obciążenia masy upadłości; wpis od skargi wyniesie 351 zł, ewentualny wpis od skargi kasacyjnej połowę tej kwoty. Wydatki takie znajdują w całości pokrycie w zadeklarowanych środkach pieniężnych. Biorąc natomiast pod uwagę, że jedynym kryterium oceny wniosku o prawo pomocy jest aktualny stan finansowy wnioskodawcy i jego zdolności płatnicze uznać należało, że Syndyk posiada możliwość zadośćuczynienia w niniejszej sprawie wymaganiu określonemu w art. 199 Ppsa, tj. pokrycia kosztów postępowania związanych z jego udziałem w nim, także przy kumulacji opłat z innych spraw. Syndyk jest uczestnikiem wielu spraw sądowych, ale każdą należy ocenić indywidualnie. W 2018 r., na dzień 2 października, zarejestrowano 295 spraw tego podmiotu. Jednak pomimo regulowania opłat sądowych w licznych wcześniej inicjowanych stan środków masy upadłości nadal wynosi około 2.800.000 zł. Dysponując takimi walorami, również przy konieczności pokrywania innych jeszcze wydatków, poniesienie kosztów niniejszego postępowania sądowego jest w pełni w zasięgu wnioskodawcy, choćby suma opłat dotyczących decyzji doręczonych mu w maju i czerwcu br. miała wynosić około 15.000 zł. Okoliczności te stanowią zaprzeczenie przesłanek prawa pomocy określonych w art. 246 § 2 pkt 2 Ppsa, ponieważ Syndyk posiada dostateczne środki na poniesienie pełnych kosztów postępowania sądowego. Nie przedstawiono natomiast dowodów na istnienie aktualnych zobowiązań, które uzasadniałyby odmienną ocenę, a więc że wyczerpują one środki masy upadłości w znacznej części i mogą doprowadzić do ekonomicznej niedopuszczalności postępowania upadłościowego. Analiza stanu spraw zawisłych w tut. Sądzie nie wskazuje zaś, aby suma opłat sądowych mogła wynieść - jak podano w skardze - "setki tysięcy złotych", ale nawet takie środki znajdują się jeszcze w masie upadłości. Stan środków na rachunku bankowym i wartość przedmiotu zaskarżenia czyniły też zbędnym kierowanie w niniejszej sprawie do wnioskodawcy wezwania w trybie art. 255 Ppsa, ponieważ informacje zawarte w formularzu oraz fakty znane referendarzowi z urzędu były wystarczające do rozpoznania wniosku. Koszty postępowania sądowoadministracyjnego należy zaś zaliczać do kosztów postępowania upadłościowego na mocy art. 230 ust. 2 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2344) i traktować na równi z innymi podobnymi wydatkami mieszczącymi się w dyspozycji przepisów art. 230 ust. 1 i 2 Prawa upadłościowego, w tym na obsługę prawną i wynagrodzenie syndyka. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 Ppsa, odmówiłem uwzględnienia wniosku.