I SA/Rz 968/16
WyrokWSA w Rzeszowie2017-01-30
Skład orzekający: Jacek Surmacz, Jarosław Szaro, Kazimierz Włoch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Gmina Miasto Rzeszów, jako jednostka samorządu terytorialnego, ma prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na realizację inwestycji (budowa zespołu oświatowego), która została następnie oddana w trwały zarząd jednostce budżetowej prowadzącej działalność komercyjną (wynajem), a także czy prawidłowo zastosowano klucz powierzchniowo-czasowy do odliczenia oraz czy przysługuje prawo do wieloletniej korekty VAT?Ratio decidendi
Gmina Miasto Rzeszów co do zasady ma prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego od wydatków poniesionych na inwestycję, która jest wykorzystywana do działalności gospodarczej, nawet jeśli sama inwestycja została oddana w trwały zarząd innej jednostce budżetowej prowadzącej działalność komercyjną. Prawo do odliczenia wynika z zasady neutralności podatku VAT i nie stoi mu na przeszkodzie fakt, że gmina działała jako organ władzy publicznej, a następnie część nieruchomości jest wynajmowana. Sąd nie ocenił prawidłowości zastosowanego klucza powierzchniowo-czasowego, wskazując, że organ nie przeanalizował go w sposób uzasadniony. Prawo do wieloletniej korekty VAT jest zasadne, jeśli gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Natomiast w zakresie wydatków bieżących na utrzymanie inwestycji, prawo do odliczenia nie przysługuje, gdyż brak jest związku z czynnościami generującymi podatek należny.Stan faktyczny
Gmina Miasto Rzeszów złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej w zakresie prawa do odliczenia VAT naliczonego od wydatków poniesionych na budowę zespołu oświatowego. Inwestycja została oddana w trwały zarząd Zespołowi Szkół Nr 7, który prowadzi odpłatny wynajem części powierzchni. Gmina zamierzała odliczyć VAT naliczony, stosując klucz powierzchniowo-czasowy. Minister Finansów uznał stanowisko gminy za nieprawidłowe, argumentując, że budowa zespołu oświatowego była czynnością w sferze publicznoprawnej, a gmina działała jako organ władzy publicznej, a nie podatnik VAT. Dodatkowo, organ wskazał, że przepisy dotyczące prewspółczynnika (art. 86 ust. 2a-2h ustawy o VAT) nie mają zastosowania do okresu realizacji inwestycji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 19 sierpnia 2016 r. nr IBPP3/4512-281/16-1/EJ.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Jarosław Szaro WSA Kazimierz Włoch / spr./ Protokolant ref. staż. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi Gminy Miasto Rzeszów na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 19 sierpnia 2016 r. nr IBPP3/4512-281/16-1/EJ w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację, 2) zasądza od Ministra Rozwoju i Finansów na rzecz skarżącej Gminy Miasto Rzeszów kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
I SA/Rz 968/16
UZASADNIENIE
W dniu 2 maja 2016r. Gmina Miasto Rzeszów złożyła wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku od towarów i usług. W powyższym wniosku uzupełnionym pismem z dnia 22 lipca 2016r. przedstawiła następujący stan faktyczny: Wnioskodawczyni jako jednostka samorządu terytorialnego, jest czynnym podatnikiem podatku VAT. Wnioskodawczyni w latach 2010-2015 zrealizowała inwestycję dotyczącą budowy zespołu oświatowego w Rzeszowie, która została oddana do użytku 1 września 2015r. Inwestycja stanowiącą własność Gminy Miasta Rzeszów, oddana została w trwały zarząd Zespołowi Szkół Nr 7 – stanowiącemu jednostkę budżetową, z tym że od 1 listopada 2015r. jest zarejestrowana jako czynny podatnik VAT. Do chwili złożenia wniosku, Wnioskodawczyni nie odliczała podatku VAT naliczonego z tytułu realizacji inwestycji, gdyż w trakcie realizacji jej przeznaczenie nie było ostatecznie określone. Obecnie Zespół Szkół Nr 7 prowadzi komercyjny – odpłatny wynajem części powierzchni inwestycji, który dokumentuje fakturami VAT i odprowadza należny podatek z tego tytułu. Wynajęte pomieszczenia czy obiekty, użytkowane są wraz z pozostałymi pomieszczeniami niezbędnymi do prawidłowego korzystania z przedmiotu najmu tj. toalety i szatnie, ciągi komunikacyjne, chodniki i place. Miasto zamierza dokonać odliczenia VAT naliczonego z faktur dokumentujących realizację inwestycji. Jednocześnie miasto nie jest w stanie alokować poszczególnych wydatków na realizację inwestycji tylko do czynności opodatkowanych lub do czynności niepodlegających opodatkowaniu, dlatego planuje dokonać odliczenia w oparciu o specjalny klucz powierzchniowo-czasowy, gdyż tylko niektóre pomieszczenia będą wynajmowane, z kolei niektóre przez określony czas. Powyższy klucz powierzchniowo-czasowy został bardzo szczegółowo przedstawiony przez Wnioskodawcę. Wnioskodawczyni powołała się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 2 czerwca 2016r. w sprawie C-263/15 Lajver Melioracios Nonprofit Kft Lajver csapadek-vizredelesi Nonprofit Kft przeciwko Namzeti Ado -es Vanhivatal Del – dunantuli Regionalis Ado Föigazgatosaga (NAV), w którym stwierdzono że prawo do odliczenia przysługuje nawet jeżeli związek zakupu z działalnością opodatkowaną ma charakter drugorzędny. TSUE wskazał, że jeżeli wydatki pozostają w związku z ogólnie pojętą działalnością gospodarczą podatnika i nie jest to główna prowadzona przez niego działalność, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia VAT. Podobne stanowisko zajął TSUE w wyroku z dnia 22 października 2015r. w sprawie C-126/14 "SVEDA" UAB. Zespół Szkół Nr 7 utworzył wyodrębniony rachunek dochodów własnych, na który przekazywane są wpłaty związane z komercyjnym wynajmem pomieszczeń. Zgromadzona na tym rachunku dochody mogą stanowić źródła finansowania wszelkich zadań związanych z funkcjonowaniem jednostki budżetowej. Środki finansowe pozostające na tym rachunku na dzień 31 grudnia podlegają odprowadzeniu na rachunek jednostki samorządu terytorialnego. Do 31 grudnia 2015r. Gmina będzie uwzględniać fakt odrębności Zespołu Szkół Nr 7 na gruncie VAT i w tym czasie podatek naliczony i należny z tytułu zakupów i sprzedaży Zespołu Szkół Nr 7 będzie uwzględniany w deklaracjach VAT tej ostatniej jednostki. W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytanie:
1) czy na podstawie art. 86 ust. 7b w zw. z art. 86 ust. 1 ustawy VAT w brzmieniu obowiązującym do końca 2015r., miastu przysługuje prawo do odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturach dokumentujących nabycie towarów i usług związanych z realizacją inwestycji w oparciu o przedstawiony klucz powierzchniowo-czasowy?
2) czy w świetle art. 86 ust. 2a i 2b w zw. z art. 86 ust. 2h ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016r. i wynikającym z ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy – Prawo Zamówień publicznych, opisany w niniejszym wniosku klucz powierzchniowo-czasowy do zakupu towarów i usług związany z inwestycją będzie prawidłowy od 1 stycznia 2016r.?
3) czy w świetle art. 86 ust. 2a i 2b w zw. z art. 86 ust. 2h ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016r. i wynikającym z ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy – Prawo Zamówień publicznych, opisany w niniejszym wniosku klucz powierzchniowo-czasowy do zakupu towarów i usług związany z wydatkami bieżącymi utrzymania inwestycji będzie prawidłowy od 1 stycznia 2016r.?
4) czy prawidłowe jest stanowisko miasta zgodnie z którym korektę VAT naliczonego od inwestycji należy dokonać przez korektę wieloletnią o której mowa w art. 91 ust. 1 ustawy o VAT?
Wnioskodawczyni zajęła twierdzące stanowisko odnośnie wszystkich pytań powołując się na art. 86 ust. 1 ustawy o VAT stwierdziła, iż podatnik jest uprawniony do odliczenia podatku naliczonego po spełnieniu dwóch warunków: a) wydatek został poniesiony przez podatnika, b) wydatek pozostaje w związku z czynnościami opodatkowanymi VAT przez tego podatnika. Miasto spełniło te warunki zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikiem tego podatku jest każdy podmiot który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą. Zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT nie uznaje się za podatnika podatku VAT organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilno-prawnych. Wnioskodawca jest specyficznym podatnikiem VAT, bowiem prowadzi działalność gospodarczą, a więc jest podatnikiem tego podatku w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT z pewnymi wyłączeniami zgodnie z art. 15 ust. 6 tej ustawy, kiedy działa jako organ władzy publicznej a więc art. 86 ust. 1 ustawy o VAT znajduje zastosowanie w jego sytuacji. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem TSUE, prawo do odliczenia stanowi podstawową zasadę wspólnego systemu podatku VAT. Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT aby podatek od danego wydatku został odliczony, musi pozostawać w związku z czynnościami opodatkowanymi, ale zakres tego związku należy rozumieć szeroko. Miasto ponosiło wydatki na inwestycję, która jest wykorzystywana na cele prowadzenie działalności gospodarczej, ale działalność ta jest wykonywana przez innego podatnika. Wnioskodawca podniósł, że w niektórych sytuacjach w świetle orzecznictwa TSUE i polskich sądów administracyjnych dopuszczenie jest przyznanie prawa do odliczenia podatku naliczonego, również w sytuacji gdy zakupu towarów i usług dokonał inny podmiot, niż ten który następnie wykonuje czynności opodatkowane. Prawo to wynika z zasady neutralności podatku VAT. Powołano się w tym względzie na wyrok TSUE z dnia 29 kwietnia 2004r. w sprawie C-137/02 oraz z dnia 1 marca 2012r. C-280/10 oraz na wyrok NSA z dnia 2 września 2014r. sygn. akt I FSK 938/14, a także z 21 października 2014r. sygn. akt I FSK 1546/13. Zgodnie z art. 86 ust. 7 b ustawy o VAT w przypadku nakładów ponoszonych na nabycie, w tym na nabycie prawa wieczystego użytkowania gruntów oraz wytworzenie nieruchomości stanowiącej majątek przedsiębiorstwa danego podatnika wykorzystywanej zarówno do celów prowadzonej przez niego działalności gospodarczej jak i do innych celów, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, których nie da się w całości przypisać działalności gospodarczej, podatek naliczony oblicza się według udziału procentowego w jakim dana nieruchomość wykorzystywana jest do celów działalności gospodarczej. Do końca 2015r. ustawodawca nie sprecyzował w jaki sposób ustalić powyższy udział procentowy, wobec czego istnieje w tym względzie pewna dowolność w określeniu klucza alokacji przez podatników. W niniejszej sprawie miasto wypracowało właściwy klucz alokacji powierzchniowo-czasowy. Zgodnie z ustawą z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy prawo zamówień publicznych od 1 stycznia 2016r. weszły w życie przepisy ustawy o VAT dotyczące mechanizmu tzw. pre współczynnika. Zgodnie z treścią ustawy nowelizacyjnej te zmiany dotyczą jedynie wskazania podatnikom sposobu dokonania proporcjonalnego odliczenia VAT, ale nie wprowadzają całkiem nowych mechanizmów odliczenia, stanowiąc jedynie doprecyzowanie już istniejących regulacji. W konsekwencji możliwe jest zastosowanie jakiegokolwiek sposobu rozdziału dokonanej zakupu towarów i usług pod warunkiem jednak, że gwarantuje on najdokładniejsze ustalenie kwoty podatku naliczonego. Zgodnie z obowiązującymi od 1 stycznia 2016r. regulacjami w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej jak i do celów innych niż działalność gospodarcza z wyjątkiem celów osobistych do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 oraz celów o których mowa w art. 8 ust. 5 w przypadku o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego o którym mowa w ust. 2 oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej zwanym dalej sposobem określenia proporcji. W art. 86 ust. 2b znowelizowanej ustawy o VAT doprecyzowano, że sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i wykonywanych przez niego nabyć jeżeli: 1) zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywanie w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych oraz 2) obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadających odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe. W art. 86 ust. 2c znowelizowanej ustawy, wskazano przykładowe metody kalkulacji proporcji odliczenia, ale jest to katalog otwarty. Reasumując zmiany ustawy o VAT, które weszły w życie od 1 stycznia 2016r. w zakresie tzw. pre współczynnika nie wpłynął na prawo miasta do odliczenia VAT naliczonego. Również na gruncie zmian obowiązujących od 1 stycznia 2016r. wnioskodawca ma możliwość odliczenia VAT naliczonego od wydatków bieżących, dotyczących utrzymania inwestycji, których nie da się bezpośrednio przyporządkować tylko do jednego rodzaju działalności w oparciu o przyjęty klucz powierzchniowo-czasowy. Następnie wnioskodawczyni powołała się na treść art. 91 ust. 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy o VAT a także art. 91 ust. 7 i 91 ust. 7a tej ustawy i stwierdziła, że w świetle tych regulacji nabywanie towarów i usług z zamiarem wykorzystywania ich do czynności niezwiązanych z działalnością opodatkowaną a następnie zmiana ich przeznaczenia i wykorzystywanie również do działalności opodatkowanej uprawnia podatnika do skorygowania rozliczeń VAT w oparciu o korektę wieloletnią. Ostatecznie miasto będzie upoważnione do skorygowania VAT naliczonego w oparciu o korektę wieloletnią o których mowa w art. 91 ust. 2a w wysokości 1/10 kwoty podatku naliczonego za każdy rok w którym inwestycja będzie wykorzystywana do czynności opodatkowanych, licząc do końca 10-letniego okresu korekty.
Minister Finansów w interpretacji z dnia 19 sierpnia 2016r. znak IBPP3/4512-281/16-1/EJ uznał stanowisko Wnioskodawczyni za nieprawidłowe w zakresie wszystkich czterech pytań. Organ przytoczył treść art. 86 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT. Podniósł, że od 1 stycznia 2016r. na podstawie art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy o podatku od towarów usług oraz ustawy prawo zamówień publicznych do ustawy dodane zostały m.in. przepisy art. 86 ust. 2a – 2h, a w oparciu o art. 1 pkt 9 dodany został art. 90c. Zgodnie z art. 86 ust. 2a znowelizowanej ustawy, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanych przez podatnika działalności gospodarczej jak i do celów innych jak działalność gospodarcza z wyjątkiem celów osobistych do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 oraz celów o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku o którym mowa w tym przepisie gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika jest niemożliwe kwotę podatku naliczonego o której mowa w ust. 2 oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej zwanych dalej sposobem określenia proporcji. Stosownie do treści art. 86 ust. 2b ustawy sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć jeżeli: zapewnia dokonywanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do tej części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanej oraz 2) obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza z wyjątkiem celów osobistych do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 art. 8 ust. 2 oraz celów o których mowa w art. 8 ust. 5 w przypadku o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej jest niemożliwe. Zgodnie z art. 86 ust. 10 pkt 1 w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013r. prawo do obniżenia kwoty podatku należnego powstaje w rozliczeniu za okres, w którym podatnik otrzymał faktury lub dokument celny, z zastrzeżeniem pkt 2-5 oraz z ust. 11, 12, 16 i 18.
Stosownie do art. 86 ust. 11 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013r., jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych. Według art. 86 ust. 13 ustawy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2013r. jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach o których mowa w ust. 10, 11, 16 i 18 może on obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres w którym nastąpiło prawo do obniżenia podatku należnego nie później jednak niż w ciągu 5 lat licząc od początku roku w którym nastąpiło prawo do obniżenia. Natomiast do dnia 1 stycznia 2014r. w związku ze zmianami wprowadzonymi ustawą z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013r. poz. 35),
- wyżej wymienione przepisy ustawy otrzymują następujące brzmienie: prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego powstaje w rozliczeniu za okres do nabytych lub importowanych przez podatnika towarów lub usług powstał obowiązek podatkowy (art. 86 ust. 10),
- prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, w przypadkach o których mowa w ust. 2 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a powstaje nie wcześniej niż w rozliczeniu za okres w którym podatnik otrzymał fakturę lub dokument celny (art. 86 ust. 10b pkt 1),
- przepis art. 10 stosuje się odpowiednio do całości lub części zapłaty uiszczanej przed dokonaniem dostawy lub wykonaniem usługi (art. 86 ust. 10c),
- jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego w terminach określonych w ust. 10, 10d, 10e, może obniżyć kwotę podatku należnego w deklaracji podatkowej za jeden z dwóch następnych okresów rozliczeniowych (art. 86 ust. 11),
- jeżeli podatnik nie dokonał obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w terminach o których mowa w ust. 10, 10d, 10e i 11 może on obniżyć kwotę podatku należnego przez dokonanie korekty deklaracji podatkowej za okres w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, nie później jednak niż w ciągu 5 lat licząc od początku roku w którym powstało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego z zastrzeżeniem ust. 13a (art. 86 ust. 13),
- Minister Finansów uznał, że już co do zasady wnioskodawczyni nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Budowa przedmiotowego zespołu oświatowego jest działalnością wykonywaną przez gminę jako podmiot prawa publicznego działający w charakterze organu władzy publicznej i jest ściśle związana z wykonywaniem władztwa publicznego. Była to czynność administracyjna prawa publicznego. Zasadniczym bowiem przedmiotem działalności gminy są czynności wykonywane w charakterze podatnika prawa publicznego. W sferze publicznoprawnej mieści się również budowa zespołu oświatowego, co wynika z treści art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym. Budowa zespołu oświatowego niezależnie od potencjalnych przewidywalnych korzyści ekonomicznych z tytułu najmu stanowi sprawę publiczną należącą do sfery działalności jednostki samorządowej. W tym znaczeniu budowa zespołu oświatowego, nie może być uznana za realizację celu komercyjnego, gdyż gmina w ten sposób realizuje jedno z zadań własnych i nie może być uznana za podatnika, gdyż występuje jako organ władzy publicznej. Inwestycja została przekazana zespołowi szkół nr 7 w trwały bezpłatny zarząd. Zgodnie z art. 43 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami trwały zarząd jest formą prawną władania nieruchomością przez jednostkę organizacyjną. Art. 35 ust. 1 i 2 powyższej ustawy stanowi: że trwały zarząd na rzecz jednostki organizacyjnej ustanawia właściwy organ w drodze decyzji z zastrzeżeniem art. 60 ust. 2 i 60a ust. 3. Wyżej wskazane przepisy wskazują na inny niż cywilnoprawny charakter przekazania nieruchomości. Gmina nabywając towary i usługi dla wybudowania zespołu oświatowego nie nabywała ich do działalności gospodarczej dlatego nie działała w charakterze podatnika VAT, tym bardziej że przekazała zespół oświatowy w trwały zarząd jako odrębnemu podatnikowi VAT. Inwestycja została przekazana do użytkowania 1 września 2015r. a regulacje prawne art. 86 ust. 2a -2h obowiązując od 1 stycznia 2016r. zatem nie mają zastosowania w tej sprawie. Ponadto organ podtrzymał stanowisko jak w przypadku pytania pierwszego, że wnioskodawczyni w ogóle nie przysługuje prawo do odliczenia.
Odnośnie 3 pytania organ stwierdził, że podstawowym warunkiem od spełnienia którego przysługuje prawo do odliczenia podatku należnego jest związek dokonywanego nabycia towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli ze sprzedażą generującą podatek należny. W niniejszej sprawie takiego związku nie ma. Skoro miasto traktuje siebie i Zespół Szkół nr 7 – swoją jednostkę organizacyjną jako odrębnych podatników to do czasu obowiązkowego scentralizowania rozliczeń w zakresie podatku od towarów i usług nie jest uprawniony do odliczania podatku naliczonego od nabywanych towarów i usług dotyczących wydatków bieżących.
Odnośnie pytania 4 organ powołał się na treść art. 91 ust. 1, 2 oraz 3 art. 91 ust. 7, 7a, ust. 7b i 7c, ust. 8 ustawy o VAT oraz na wyrok TSUE w sprawie C-97/90 oraz w sprawie C 378/03 i stwierdził że prawo do odliczenia powstaje w momencie, gdy podatek staje się wymagalny i decyduje charakter w jakim w danym czasie występuje podmiot a więc czy działa w charakterze podatnika a wnioskodawczyni w tym momencie w takim charakterze nie działa. Wytworzona przez miasto inwestycja początkowo miała być wykorzystywana do działalności niepodlegającej opodatkowaniu ponadto miasto traktuje siebie i Zespół Szkół nr 7 jako odrębnych podatników.
Organ wezwany do usunięcia naruszenia prawa podtrzymał dotychczasowe stanowisko.
W skardze na powyższą interpretację gmina domagała się jej uchylenia i zarzuciła naruszenie:
- art. 86 ust. 1 w zw. z art. 15 ust. 6 ustawy o VAT polegającej na błędnej wykładni iż gmina nie ma prawa do odliczenia podatku VAT; art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w związku z art. 168 Dyrektywy Rady 2006/112/WE poprzez przyjęcie, iż wydatek gminy nie służy działalności opodatkowanej,
- art. 91 ust. 2 ustawy o VAT poprzez błędne przyjęcie iż nie ma on w sprawie zastosowania.
W odpowiedzi na skargę organ wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest w uzasadnionej części uzasadniona.
Wnioskodawczyni przyznała, że budowany zespół oświatowy miał być wykorzystywany do działalności nieopodatkowanej. Jednakże sam zamiar podatnika na etapie ponoszenia wydatków nie może mieć decydującego znaczenia w zakresie prawa do odliczenia – tak też WSA w Olsztynie w wyroku z 16 czerwca 2016r. sygn. akt I SA/Ol 273/16. W postanowieniu TSUE z 5 czerwca 2014r. w sprawie C-500/13 dotyczącej gminy Międzyzdroje zajęte zostało stanowisko, że polskie przepisy stanowią prawidłową implementację przepisów zawartych w art. 187 Dyrektywy VAT nie zakwestionował możliwości dokonania odliczenia podatku VAT w ramach korekty wieloletniej w przypadku zmiany przeznaczenia dobra z czynności pozostających poza VAT do rozpoczęcia wykonywania w ramach działalności opodatkowanej VAT. Podobne stanowisko zajął NSA w wyroku z dnia 17 listopada 2015r. sygn.. akt I FSK 1287/14. Podobnie wypowiedział się TSUE w wyroku z dnia 1 marca 2012r. w sprawie C-280/10 iż na podstawie zasady neutralności podatku VAT podatnik którego działalność ogranicza się do przygotowania działalności gospodarczej innego podatnika i który nie dokonał żadnej czynności opodatkowanej podatkiem VAT może dochodzić prawa do odliczenia związku z opodatkowanymi czynnościami drugiego podatnika. Co do zasady więc miastu przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego w związku z wydatkami poniesionymi na zakup towarów i usług w związku z budową zespołu oświatowego. Nie stoi temu na przeszkodzie temu fakt iż Zespół Szkół nr 7 któremu inwestycja została oddana w trwały bezpłatny zarząd jest odrębnym podatnikiem podatku VAT. Pozostawanie zespołu szkół nr 7 odrębnym podatnikiem podatku VAT wydaje się być wątpliwe prawnie. Jednak fakt ten przedstawiony przez wnioskodawczynię jest elementem stanu faktycznego i musi być uwzględniony przez Sąd. Ponadto w wyrku z dnia 2 września 2014r. sygn.I FSK 938/14 NSA wskazał, że w świetle zasady neutralności nie ma przeszkód aby gmina realizowała prawo do odliczenia podatku naliczonego z tytułu wydatków poniesionych na inwestycje w oparciu o które samorządowy zakład budżetowy wykonuje w jej imieniu zadania własne generujące podatek należny. Tak więc miasto co do zasady będzie miało prawo do odliczenia podatku naliczonego w zakresie pytania 1 i 2 z tym czy właściwy będzie zastosowany klucz powierzchniowo czasowy Sąd nie wypowiada się w tym względzie gdyż organ go nie przeanalizował i jego stanowisko w tym względzie jest nieuzasadnione również w kontekście przepisów art. 86 ust. 2 a i 2 b w związku z art. 86 ust. 2 h ustawy o VAT w wersji znowelizowanej ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. zostało przedstawione w wersji nader lakonicznej praktycznie nieuzasadnionej. Oddanie zespołu oświatowego w trwały zarząd Zespołowi Szkół nr 7 w Rzeszowie nie pozbawiło gminy prawa do odliczenia podatku naliczonego. Gmina nadal pozostała właścicielem nieruchomości a Zespół Szkół nr 7 jest jej jednostką budżetową, która prowadzi działalności komercyjną w postaci najmu. Konsekwencją zajętego przez Sąd stanowiska o prawie do odliczenia przez gminę podatku naliczonego od przedstawionej wyżej inwestycji co do zasady, jest zasadność jej twierdzenia iż uprawniona jest do dokonania wieloletniej korekty o której mowa w art. 91 ust. ustawy o VAT. Natomiast słusznie organ uznał za niezasadne stanowisko wnioskodawczyni w zakresie pytania 3. Uprawnione jest stanowisko organu, iż podstawowym warunkiem w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanego nabycia towarów i usług ze sprzedażą generująca podatek należny. Takiego związku w przypadku wydatków bieżących nie ma, tym bardziej że Zespół Szkół nr 7 będący jednostką budżetową występuje jako odrębny podatnik VAT.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni powyższe stanowisko Sądu i dopiero wtedy oceni czy przedstawiony przez gminę klucz powierzchniowo-czasowy jest właściwy.
Wobec powyższych naruszeń prawa należało uchylić zaskarżoną interpretację w całości zgodnie z art. 146 § 1 w związku ze 145 § pkt 1 lit. a i c. P.p.s.a, uznając że przepisy te nie dają podstawy do uchylenia interpretacji w części.
O kosztach postepowania sądowego orzeczono po myśli art. 200 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło