I SAB/Rz 1/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-03-18

Skład orzekający: Grzegorz Panek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże trudną sytuację materialną, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Trudna sytuacja materialna, w tym niski dochód z zasiłku okresowego i posiadanie majątku, który nie generuje dochodu, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżący A. Z. złożył skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Po odrzuceniu skargi przez WSA w Rzeszowie, skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wskazując na niski dochód z zasiłku okresowego i posiadany majątek (dom, nieruchomość rolna, las), który nie generuje dochodu. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości i ustanowienie doradcy podatkowego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie - Grzegorz Panek po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2009r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. Z. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego polegającą na niewydaniu decyzji w sprawie odwołania od upomnienia Wójta Gminy z dnia [...] października 2008r. nr [...] - p o s t a n a w i a - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości i ustanowienie doradcy podatkowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 27 lutego 2009r. odrzucił skargę A. Z. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego polegająca na niewydaniu decyzji w sprawie odwołania od upomnienia Wójta Gminy z dnia [...] października 2008r. nr [...]. Po doręczeniu odpisu wskazanego postanowienia skarżący wystąpił na urzędowym formularzu PPF o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego. Podał, że uzyskuje okresowo dochód w wysokości około 270zł miesięcznie z tytułu zasiłku okresowego. Wskazał, iż w skład jego majątku wchodzi dom drewniany o powierzchni 55m2, oraz nieruchomość rolna o powierzchni 0,49ha oraz 1,68ha lasu i nieruchomość o powierzchni 6,52ha które są przedmiotem działu spadku. Ponadto skarżący nie posiada żadnych cennych przedmiotów ani oszczędności. Rozpoznając przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Osobie fizycznej przyznanie prawa pomocy następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym powinno mieć charakter wyjątkowy i być stosowane w stosunku do osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób można zaliczyć bezrobotnych bez prawa do zasiłku lub osoby, ze względu na okoliczności życiowe, pozbawione całkowicie środków do życia). Strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeżeli ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności stały miesięczny dochód przewyższający ustalone minimalne wynagrodzenia za pracę (postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r., OZ 862/04 - za B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz", Wydawnictwo Zakamycze 2005 r., str. 593 i postanowienie NSA z dnia 28 listopada 2005 r. - II FZ 708/05 - niepublikowane). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie stronie prawa do sądu w sytuacji, gdy z przyczyn od siebie niezależnych nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania. Prawo pomocy zapewnia stronie możliwość dochodzenia swoich praw przed sądem, w sytuacji gdy znajduje się ona w ciężkich warunkach materialnych. Główną zatem przesłanką decydującą o przyznaniu stronie prawa pomocy jest jej stan majątkowy, w tym osiągane dochody. Oceniając okoliczności wskazane w uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy uznano, że zaistniały przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Za przyznaniem prawa pomocy w takim zakresie przemawia trudna sytuacja materialna skarżącego. Skarżący jest osobą samotną i utrzymuje się z zasiłku okresowego w wysokości 217zł. Natomiast podany we wniosku majątek skarżącego nie może być uznany za znaczny. Wprawdzie skarżący jest właścicielem drewnianego oraz nieruchomości rolnej i lasu, jednak wskazane składniki majątku nie stanowią źródła dochodu. Mając na uwadze przedstawione okoliczności referendarz sądowy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło