I SAB/Rz 5/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Surmacz po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r., w Wydziale I Finansowym, na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. C. na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w sprawie wniosku skarżącego z dnia 14 maja 2010 r. o udzielenie pomocy postanawia: odrzucić skargę. T. C. wystąpił w dniu 16 listopada 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie ze skargą na bezczynność Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, przejawiającą się w nieudzielaniu odpowiedzi na jego pismo z dnia 14 maja 2010 r. zawierające wniosek o udzielenie mu pomocy w prowadzeniu działalności rolnej. W uzasadnieniu skargi wskazał, że prawomocnym wyrokiem sądu został zobowiązany do opłacania składek z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Nieuzyskwaszy pomocy od instytucji zajmujących się udzielaniem pomocy postpenitencjarnej, zgodnie z ich sugestią, zwrócił się o udzielenie wsparcia w prowadzeniu działalności rolnej do Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Do dnia dzisiejszego nie uzyskał jednak żadnej odpowiedzi. Na tej podstawie wniósł do Sądu o uznanie, że jest dyskryminowany przez Oddział Regionalny Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stwierdzenie niewykonywania przez ten organ swoich statutowych obowiązków, i zobowiązanie Agencji do udzielenia mu pomocy logistycznej i materialnej w prowadzeniu działalności rolnej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej odrzucenie, stwierdzając że jej rozpoznanie nie leży w zakresie kompetencji sądów administracyjnych, a ponadto skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przysługujących mu w administracyjnym toku instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Procedura sądowoadministracyjna, określająca miedzy innymi tryb i sposób wniesienia skargi, jej wymogi formalne, jak również sposób procedowania sądu uregulowana została z kolei przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a./ Przepis art. 3 § 2 P.p.s.a. zawiera wyjaśnienie na czym polega wyżej wymieniona kontrola działalności administracji publicznej, przez którą nakazuje rozumieć orzekanie w sprawie skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Przywołany wyżej art. 3 § 2 P.p.s.a. określa prawne formy działania administracji, podlegające ocenie, pod kątem legalności, przez sąd administracyjny, w postępowaniu zainicjowanym skargą podmiotu uprawnionego, a także przypadki, w których sąd ten uprawniony jest do swoistego rodzaju "zdyscyplinowania" organu administracji, w przypadku jego bezczynności, przejawiającej się w niewydaniu stosownego rozstrzygnięcia lub niepodjęcia odpowiedniej czynności, w przypadkach o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a. Zgodnie natomiast z art. 52 § 1 P.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przepis art. 52 § 2 P.p.s.a. pod pojęciem wyczerpania środków zaskarżenia nakazuje rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Tymczasem postępowanie przed Dyrektorem Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa regulowane jest przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, które stosuje się do postępowania przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (art. 1 pkt 1 k.p.a.). Art. 35 § 3 k.p.a. precyzuje natomiast dokładnie terminy załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym, zaś przepis art. 37 § § 1 k.p.a. stanowi, że na niezałatwienie sprawy w terminie służy stronie zażalenia. Mając na uwadze treść wyżej wymienionych regulacji należy stwierdzić, że skarżący wnosząc skargę do sądu nie wykorzystał przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia, z tego też względu jego skarga jest niedopuszczalna, w świetle art. 52 § 1 P.p.s.a. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 Sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z innych przyczyn (innych niż wymienione w art. 58 § 1 pkt 1-5 P.p.s.a.). W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a, orzekł jak w sentencji. Podstawą odrzucenia skargi jest więc niewyczerpanie, przysługujących skarżącemu w postępowaniu administracyjnym, środków zaskarżenia. Ta okoliczność spowodowała, że skarżący nie mógł skutecznie uruchomić postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że Sąd był pozbawiony możliwości oceny czy organ potencjalnie pozostaje w bezczynności w aspekcie uregulowań art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Ewentualne wyczerpanie przez skarżącego trybu zaskarżenia z art. 37 k.p.a. pozwoli na etapie postępowania administracyjnego, ewentualnie przyszłego postępowania sądowego ocenić zaistnienie przesłanek z art. 3 § 2 pkt 1-4a, w powiązaniu z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a Nadto należy zauważyć, że art. 223 P.p.s.a. stanowi, że nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu. Kierując się więc dyspozycją tego przepisu, wobec odrzucenia skargi ze względu na jej niedopuszczalność, w związku z niewyczerpaniem środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu administracyjnym, Sąd odstąpił od wzywania skarżącego o uzupełnienie braku fiskalnego skargi.