II SA/Rz 100/08

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 17 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. B. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi K. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] grudnia 2008r. nr [...], wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, - postanawia - 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w połowie pełnej ich wysokości, 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Sygn. II SA/Rz 100/08 Uzasadnienie Strona skarżąca K. B. we wniosku z dnia 14 października 2008r. zwrócił się do Sądu o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie II SA/Rz 100/08. Sprawa o sygn. II SA/Rz 100/08 została zakończona przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie (dalej WSA) wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2008 r. o uchyleniu decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2007r., nr [...]. K. B. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej NSA) skargę kasacyjną od wyżej wskazanego wyroku WSA. Stwierdzono, co następuje: wniosek strony skarżącej obejmuje wyłącznie zwolnienie od kosztów. Oznacza to, że strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych postępowania ze względu na grożący jej uszczerbek na poziomie utrzymania koniecznego (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej P.p.s.a./) Oświadczenia skarżącego zawarte we wniosku nie budzą wątpliwości, co do zgodności z prawdą. Dlatego też istnieją podstawy do rozpoznania żądania K.B. w sposób merytoryczny poprzez odniesienie jego sytuacji majątkowej i rodzinnej do warunków uzyskania prawa pomocy. Na obecnym etapie postępowania sądowego koszty sądowe, do których poniesienia może zostać zobowiązany wnioskodawca zawężają się jedynie do kwoty wpisu sądowego należnego z tytułu wniesienia skargi kasacyjnej. Z uwagi na przedmiot niniejszej sprawy wysokość wpisu od skargi kasacyjnej wynosi 250 zł. Skarżący poniósł już koszty wynagrodzenia adwokackiego za sporządzenie skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł. Należy zgodzić się z opinią strony, iż wskazane przez nią składniki majątku jak również uzyskiwane kwoty dochodów nie pozwolą ponieść kosztów sądowych w pełnej ich wysokości. K. B. wykazał, iż jego sytuacja dochodowa jest wyjątkowa, zasługująca na wsparcie ze strony Państwa. Jednak posiadanie stałych dochodów, pozwalających na zaoszczędzenie pewnych kwot oraz lokalu mieszkalnego, pozwala znieść obowiązek poniesienia kosztów sądowych postępowania jedynie w części. Innymi słowy, strona nie wykazała, że nie posiada środków na pokrycie pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Ten wniosek znajduje oparcie w następujących faktach. Skarżący wraz ze swą żoną utrzymuje się z emerytury w wysokości 2’149,97 zł. brutto. Posiada mieszkanie o powierzchni 49 m²., a także altanę na terenie ogródków działkowych. Skarżący ponosi koszty odwiedzin syna, przebywającego w domu pomocy społecznej. W uzasadnieniu wniosku PPF podano wydatki związane z prowadzeniem niniejszej sprawy. Są to: kwota wpisu sądowego w wysokości 500 zł., koszty sporządzenia skargi kasacyjnej w wysokości 120 zł., koszty dojazdu na posiedzenia Sądu, zakup materiałów biurowych. Z treści decyzji Kierownika Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w N. wynika, że łączny dochód rodziny netto wynosi 1763 zł., na osobę 881,74 zł. Skarżący mógłby ponieść uszczerbek na poziomie bieżącego utrzymania rodziny, jeżeli byłby zmuszony do pokrycia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w pełnej wysokości. Uiszczenie tylko połowy kwoty 250 zł., pozwoli rodzinie B. żyć na poziomie nie obiegającym od warunków utrzymania o charakterze niezbędnym. Innymi słowy, pokrycie kwoty 125 zł., wpisu sądowego nie odbije się na możliwości zakupu podstawowych dla egzystencji rodziny dóbr i usług. K. B. oraz jego żona znajdowaliby się w sytuacji powodującej konieczność zwolnienia od kosztów sądowych w całości, jeżeli ich dochody netto byłyby niższe lub nie przekraczałyby znacząco poziomu kryterium dochodowego uprawniającego do uzyskania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Podstawę dla ustalenia kwot kryterium dochodowego stanowi próg interwencji socjalnej. Przydatność kryteriów dochodowych dla potrzeb wyznaczania poziomu utrzymania koniecznego osoby fizycznej wynika z podstaw, jakimi kieruje się Instytut Pracy i Spraw Socjalnych przy określaniu progu interwencji socjalnej. Kryteria te zostały wskazane w przepisach rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 października 2005r. w sprawie progu interwencji socjalnej (Dz. U. nr 211, poz. 1762; zwane dalej rozporządzeniem w sprawie progu interwencji). Można z przekonaniem stwierdzić, iż podane w art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004r., o pomocy społecznej /Dz.U. z 2008r. nr 115 poz. 728; zwana dalej u.p.s./ kwoty kryterium dochodowego dają obraz poziomu dochodów, które mogą wystarczyć wyłącznie na pokrycie wydatków niezbędnych a za takie mogą być uznane wydatki wymienione w § 3 ust. 3 rozporządzenia w sprawie progu interwencji (tj. wydatki na żywność, mieszkanie, odzież i obuwie, edukację, ochronę zdrowia i higienę, transport i łączność, kulturę, sport i wypoczynek). Można być pewnym, że w sytuacji, gdy dochody netto strony i pozostałych osób tworzących wspólne gospodarstwo domowe nie będą przekraczać w skali miesiąca kryteriów dochodowych z art. 8 u.p.s., to osoba wnioskująca o prawo pomocy nie będzie dysponować środkami, które mogłyby zostać przeznaczone na pokrycie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. W aktualnym stanie kryterium dochodowe przyznania pomocy pieniężnej dla dwuosobowej rodziny wynosi 702 zł., netto. (art. 8 ust. 1 pkt 3 u.p.s.). Dochód rodziny K. B. w wysokości brutto 2149,97 zł., znacznie przekracza kryterium dochodowe uprawniające do otrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Należy dodać, że wnioskujący poza żoną nie ma nikogo na swym utrzymaniu, dochody rodziny są stałe zaś potrzeby mieszkaniowe w całości zaspokojone. Koszty utrzymania J. B. są pokrywane właściwie w całości przez Gminę. K. B. oraz jego żona z tytułu pobytu syna w domu pomocy społecznej pokrywają w skali miesiąca koszty w wysokości 4,24 zł. Nie jest to wydatek, który mógłby negatywnie zaciążyć na poziomie utrzymania rodziny B.. Nie można też pominąć istotnego dla ocenianych tu kwestii wyroku WSA, kończącego postępowanie w sprawie. W tym orzeczeniu Sąd Administracyjny zasądził na rzecz K. B. od organu koszty wpisu sądowego w kwocie 500 zł. Oznacza to, że skarżący otrzyma zwrot kosztów postępowania przed sądem pierwszej instancji nawet, jeżeli jego skarga kasacyjna zostanie oddalona. Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustalonym w sentencji postanowienia w oparciu art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.