II SA/Rz 1018/12

z dnia 16 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2013 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi M.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [..], z dnia [.] października 2012 r. nr [..] w przedmiocie odmowy wglądu do akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów - p o s t a n a w i a - zwolnić M.P. od kosztów sądowych w 1/2 (słownie: jednej drugiej) części. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł M.P. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, przez zwolnienie od kosztów sądowych. Z nadesłanych wyjaśnień wnioskodawczyni wynika, że mieszka wspólnie z mężem i trójką dzieci w wieku 17, 16 i 2 lat. Posiadają nieruchomość rolną o pow. 5,15 ha, a ich źródłem utrzymania jest roczna dopłata unijna do użytków rolnych w kwocie 5.523 zł oraz zasiłki rodzinne na dzieci w kwotach 156, 106 i 157 zł (łącznie 419 zł). Rodzina nie posiada żadnych oszczędności, mąż pozostaje na utrzymaniu strony. Na gruntach rolnych uprawiają warzywa na własne potrzeby nie osiągając z tego tytułu żadnych dochodów. Rodzina nie ubiegała się o przyznanie pomocy społecznej uznając zasiłki za zbyt niskie. Postanowieniem z 21 grudnia 2012 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W ustawowym terminie M.P. wniosła sprzeciw, w którym wyraziła ocenę, że zgłoszone żądanie powinno zostać uwzględnione. Podkreśliła, że rodzina nie osiąga innych dochodów niż podane. Nie mają potrzeby wydatkowania na materiał siewny, ponieważ ten produkują we własnym zakresie. Natomiast korespondencję wysyła do Sądu za zwrotnym potwierdzeniem odbioru z obawy przed jej zaginięciem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej zwana "P.p.s.a.") w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei w zakresie częściowym, gdy wykaże że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.). Obowiązek wykazania powyższych okoliczności ciąży na wnioskodawcy. Złożone przez M.P. wyjaśnienia nie zasługiwały na uwzględnienie w całości. Wnioskodawczyni nie wyjaśnia, w jaki sposób 5-cio osobowa rodzina utrzymuje się ze środków, które ujawniła. W jaki sposób zaspokaja z tych środków podstawowe potrzeby życiowe, takie jak żywność, ubrania, opłaty za media (prąd, gaz, woda, telefon), skoro nie korzysta z pomocy społecznej, a nie osiąga dochodów np. z pracy (w tym dorywczej) w kraju czy za granicą. Poza dwoma dorosłymi osobami w rodzinie są przecież dzieci w wieku szkolnym oraz trzecie, urodzone we wrześniu 2011 r. Skarżąca świadomie natomiast obciąża budżet domowy wydatkami na kosztowną formę korespondencji, zamiast np. korzystać ze zwykłej formy listu poleconego, który także jest przesyłką rejestrowaną. Mając jednak na względzie, że strona pobiera zasiłek rodzinny na każde z dzieci może to świadczyć o pewnych trudnościach w sytuacji majątkowej rodziny. Dlatego też Sąd uznał, że pełne zwolnienie od kosztów sądowych nie jest zasadne, ponieważ wnioskodawczyni posiada pewne stałe źródła dochodów. Ponadto nie przejawiała woli pełnego wyjaśnienia sytuacji majątkowej rodziny. Cząstkowe informacje pozwoliły na uznanie, że rodzina może mieć trudności z pokryciem pełnych kosztów postępowania sądowego, choć nie można było dokładnie ustalić ich zakresu. Dlatego Sąd orzekł o przyznaniu prawa pomocy w ½ części należnych kosztów sądowych. Oznacza to, że skarżąca będzie obowiązana do uiszczania połowy należnych kosztów sądowych, do czego będzie wzywana stosownym zarządzeniem. Mając na względzie powyższe na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i 4 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.