II SA/Rz 1019/05

WyrokWSA w Rzeszowie2007-05-31

Skład orzekający: Ryszard Bryk, Joanna Zdrzałka, Ewa Jolanta Wojtyna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może uchylić decyzję organu odwoławczego w sprawie umorzenia wznowieniowego postępowania administracyjnego, jeśli organ ten nieprawidłowo ocenił termin złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a także nie ustalił prawidłowo stron postępowania?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z powodu istotnych uchybień procesowych. Stwierdzono, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił termin złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a także nie ustalił prawidłowo wszystkich stron postępowania, co narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd podkreślił, że postępowanie wznowieniowe jest nowym postępowaniem, do którego stosuje się prawo obowiązujące w dacie orzekania.
Stan faktyczny
Skarżący R.J. domagał się wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Starosty J. o zmianie przebiegu granic między obrębami. Skarżący twierdził, że powinien być stroną tego postępowania, ale bez własnej winy nie brał w nim udziału. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia decyzji, a organ odwoławczy umorzył postępowanie wznowieniowe, uznając, że wniosek został złożony po terminie. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując prawidłowość ustaleń organów.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty J. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Ryszard Bryk /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Ewa Jolanta Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 31 maja 2007 r. sprawy ze skargi R.J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [....]r. nr [....] w przedmiocie umorzenia wznowieniowego postępowania administracyjnego w sprawie zmiany przebiegu granic pomiędzy obrębami I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty J. z dnia [....]r. nr[....]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego R.J. kwotę 190 zł /słownie: sto dziewięćdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., Nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty J. z dnia [..] r., Nr [...] i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W podstawie prawnej wymienił art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 148 § 2 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne /jednolity tekst Dz. U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086, z późn. zm./. Skasowana decyzja Starosty J. z dnia [...]r. była wydana w postępowaniu wznowieniowym i odmawia uchylenia własnej ostatecznej decyzji z dnia [...]r., Nr [...] w sprawie zmiany przebiegu granicy pomiędzy obrębem L.D. i obrębem D. Natomiast rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Starosty J. z dnia [...]r. przedstawia się następująco: "Zmienić przebieg granic pomiędzy obrębem L.D., a D. na odcinku obejmującym działki nr, nr [....] i [....] położone w obrębie L.D. poprzez: a) odłączenie z ewidencji gruntów obrębu L.D. działek nr, nr [....] o pow. [....] i [....] o pow. 0,03 ha i dołączenie ich do obrębu D., b) działka ewidencyjna z obr. L.D. o nr. 645/2 odpowiada działce z obr. D. o nr. 252/1 o pow. 0,01 ha, c) działka ewidencyjna z obr. L.D. o nr. 643/2 odpowiada działce z obr. D. o nr. 252/2 o pow. 0,03 ha, na podstawie operatu pomiarowego wraz z mapą uzupełniającą i wykazem zmian gruntowych przyjętego do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w J. pod numerem [...] w dniu [...]". W podaniu z dnia [...]r. R.J. żądał wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego w/w decyzją Starosty J. z dnia [....] r. i twierdził, że powinien być stroną tego postępowania, ale bez własnej winy nie brał udziału w postępowaniu. Podał, że o w/w decyzji dowiedział się kilka dni przed złożeniem podania o wznowienie podczas przeglądania Księgi Wieczystej nr [....]. Dodał, że od 2001 r. z jego wniosku toczy się postępowanie administracyjne dotyczące zmiany konfiguracji granicy działki nr ewid. 22, stanowiącej jego własność z sąsiednimi działkami nr ewid. 252/1 i 252/2, które są własnością K. i E.K. oraz A.B. Postanowieniem z dnia [....]r., Starosta J. wznowił postępowanie administracyjne, a następnie decyzją z dnia [....]r. odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [....]r. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że zmiana granicy administracyjnej pomiędzy obrębami nie spowodowała zmiany granicy działki wnioskodawcy nr 22, której granice są nadal zgodne z ich dotychczasowym przebiegiem. W odwołaniu R.J. zarzucił, że od 2000 r. trwa spór co do granicy jego działki nr 22, położonej w obrębie D., a działkami nr, nr 643 i 645, które były położone w obrębie L.D. W październiku 2002 r. dokonano podziału działki nr 643 położonej wówczas w obrębie L.D., ale o postępowaniu podziałowym go nie powiadomiono. Po zmianie granicy obrębów działki nr 643/2 i 645/2 włączono do obrębu D. i nadano im odpowiednio numery 252/2 i 252/1. Podział działki nr 643 bez uprzedniego rozgraniczenia tej działki z jego działką nr 22 nie powinien być dokonany. Działka nr 252/2 jest opisana przez geodetę niezgodnie ze stanem faktycznym. Rozpatrując odwołanie, organ II instancji powołał się na art. 148 k.p.a. i stwierdził, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania /§ 1/. Natomiast zgodnie z § 2 powołanego artykułu, termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W 2002 r. Starosta J. po rozpatrzeniu wniosku R.J. decyzją z dnia [....]r., Nr [....] odmówił dokonania w operacie ewidencyjnym wsi D. zmiany przebiegu granicy pomiędzy działką nr 22, a działkami nr, nr 252/1 i 252/2. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [....]r., Nr[....]. Decyzja z dnia [....]r. została zaskarżona przez R.J. do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodka Zamiejscowego w Rzeszowie. Wyrokiem z dnia 2.11.2004 r., sygn. akt SA/Rz 2187/02, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie skargę oddalił. W odpowiedzi na skargę /opatrzonej datą 17.01.2003 r./ organ odwoławczy podał, że zmiany granic i powierzchni działek nr, nr 645 i 643 wynikające ze zmiany granic obrębów, wprowadzono do operatu ewidencyjnego wsi L.D. decyzją starosty J.z dnia [...] r., nr [...]. Wskazaną odpowiedź na skargę doręczono R.J. w dniu [...]r., zatem z tym dniem powziął wiadomość o decyzji z dnia [...]r. Podanie o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego w/w decyzją złożył dopiero w dniu [...]r. /data nadania w urzędzie pocztowym/. Oznacza to, że R.J podanie o wznowienie postępowania administracyjnego złożył z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a., w związku z czym postępowanie to nie podlega wznowieniu. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem organu odwoławczego skarżący R.J. napisał: "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty J. z dnia [...]r., [...]w sprawie przebiegu i zmiany granicy między obrębami D. działka nr 22, a obrębem L.D. działka nr 643 i 645 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji celem ustosunkowania się do zarzutów moich dotyczących zmian granic między obrębami D.-L.D. i tworzenia nowych działek między działką 22, a 645 i 643. W sprawie podziału działki 643 zostałem pominięty mimo, że graniczę z tą działką. Powyższą działkę podzielono w październiku 2002 roku przy spornej granicy i naniesiono pewne zmiany, nie powiadamiając mnie jak również nie wydano mi żadnej decyzji, od której mógłbym złożyć odwołanie. Nowo utworzone działki wprowadzono do aparatu ewidencyjnego wsi L.D. decyzją starosty powiatowego z dnia [...]r., o których dowiedziałem się w 2004 roku po przeglądnięciu KW Nr [...] założonej w Sądzie. Pismo, które skierował WINGiK nie jest decyzją, do której mógłbym się odnieść w wyniku czego nie podjąłem żadnych czynności prawnych. Niedopuszczalnej jest tworzenie nowych działek między działkami macierzystymi bez powiadamiania stron oraz zakładania Księgi Wieczystej tym bardziej, że stan faktyczny nie odpowiada zapisowi w tej księdze". W konkluzji stwierdził, że jego zdaniem zaskarżona decyzja narusza przepisy k.p.a. /art. 9, 10, 11 i 145 § 1 pkt 4) oraz przepisy k.p.a. prawa materialnego i k.c., a także kwestionuje podstawę prawną decyzji. Wykazane uchybienia powinny skutkować wznowieniem postępowania z października 2004 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Uczestnicy postępowania nie zajęli stanowiska w sprawie i nie wypowiedzieli się co do zasadności skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale z przyczyn innych niż w niej podano. Podstawową funkcją wojewódzkiego sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonych aktów administracyjnych pod względem zgodności z prawem procesowym i materialnym /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm./. Natomiast zakres tej kontroli określają przepisy art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, nazwanej dalej skrótem p.p.s.a. Z przepisów tych wynika, że Sąd I instancji nie jest związany granicami skargi i tym samym bierze pod uwagę naruszenia prawa o jakich nie wspomniano w skardze, a ponadto stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Stronami postępowania wznowieniowego uregulowanego przepisami kodeksu postępowania administracyjnego /k.p.a./ są podmioty, które były stronami postępowania prowadzonego w trybie zwyczajnym, albo następcy prawni tych podmiotów. W podaniu z dnia [....]r. R.J. żądał wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Starosty Powiatowego w J. z dnia [....]r. Nr[....]. Stronami postępowania zwyczajnego byli: - A.B. – właścicielka działki nr ewid. 252/2, położonej w D., która wcześniej była położona w obrębie L.D. i miała nr 645/2, - K. i E.K. – współwłaściciele łączni działki nr 252/1 położonej w D., która poprzednio była położona w obrębie L.D. i miała nr 643/2. Wymienione osoby były również stronami postępowania wznowieniowego. Legitymacja materialnoprawna stron postępowania zwyczajnego zasadzała się na tytule własności w/w osób do działek nr, nr 252/1 i 252/2 /art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne – Dz. U. z 2000 r., Nr 100, poz. 1086, z późn. zm., oraz § 10 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – Dz. U. Nr 38, poz. 454/. W sprawie wznowieniowej ma zastosowanie art. 61 § 4 k.p.a. /por. Wojciech Chróścielewski – Organ administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Dom Wydawniczy ABC, W-wa 2002, s. 178/. Z powołanego przepisu wynika, iż o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron zawiadamia się wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Oznacza to jednocześnie, że organ w sprawie wznowieniowej powinien sprawdzić, czy strony z postępowania zwyczajnego nadal dysponują legitymacją materialnoprawną. Przemawia za tym również argument, że postępowanie wznowieniowe jest nowym postępowaniem w stosunku do postępowania zwyczajnego i z tej racji stosuje się prawo obowiązujące w dacie orzekania w sprawie wznowieniowej. Z pisma Geodety Powiatowego w J. z dnia [....] r., Nr [....]wynika, że K. i E.K. aktem notarialnym nr 4907/2004, zbyli działkę nr 252/1 na rzecz S.Ś., zam. B. 62. Z informacji tej wynika, że zbycie w/w działki nastąpiło w 2004 r. Postępowanie wznowieniowe było wszczęte 25.03.2004 r. Decyzje w sprawie wznowieniowej były wydane w 2005 roku. S.Ś. w postępowaniu wznowieniowym nie brała udziału. Jeżeli zbycie wskazanej działki nastąpiło po wszczęciu postępowania wznowieniowego, to wówczas miałby zastosowanie art. 30 § 4 k.p.a., który stanowi, że w razie zbycia prawa w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. W przeciwnej sytuacji S.Ś. powinna być stroną postępowania wznowieniowego od samego początku. Wskazane uchybienie procesowe, które Sąd uwzględnił z urzędu przemawia za uchyleniem decyzji obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) i art. 135 p.p.s.a. Na marginesie należy wyjaśnić, że zdaniem Sądu in merito istnieje możliwość wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją wydaną w postępowaniu wznowieniowym. Za takim zapatrywaniem przemawia art. 145 § 1 /in principio/, który stanowi, że "w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie...", czyli chodzi tutaj o decyzję ostateczną wydaną nie tylko w postępowaniu zwyczajnym, ale również w postępowaniach nadzwyczajnych. Po drugie Rozdział 2 k.p.a. pt. "Wznowienie postępowania" nie zawiera przepisu zakazującego dalszego wznawiania postępowania administracyjnego. Na podstawie art. 152 p.p.s.a., Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł po myśli art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. W ramach informacji należy podać, że po wniesieniu skargi do Sądu, A.B. aktem notarialnym z dnia 7.11.2005 r., Rep. A [...] zbyła działkę nr 252/2 położoną w D. na rzecz R. i S.K., zam. L.D. 83 /pismo Geodety Powiatowego w J. z dnia [...]r., Nr [...] W ponownym rozpatrywaniu sprawy należy uwzględnić n/w wskazówki: - sprawdzić, czy obecnie S.Ś. oraz R. i S.K. są właścicielami działek nr, nr 252/1, 252/2, a jeżeli tak to należy im doręczyć odpisy postanowienia Starosty J. z dnia [...]r., Nr [...]wznawiające postępowanie administracyjne, które pozostało w obrocie prawnym, - przed merytorycznym zbadaniem przesłanek wznowieniowych określonych w art. 145 § 1, należy zbadać, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym wnioskodawca dowiedział się o decyzji z dnia [...]r. W tym celu należy przeprowadzić dowód z akt Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Nr[...], a w szczególności z odpowiedzi na skargę powyższego organu z dnia [...]r. na decyzję z dnia [...]r. W podanej kwestii oraz związanej z przymiotem strony, powinien się również wypowiedzieć wnioskodawca. W zależności od wyniku ustaleń co do zachowania terminu i istnienia interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a., organ przystąpi do badania przesłanek wznowieniowych, albo umorzy postępowanie administracyjne, - wydany akt administracyjny uzasadni w sposób odpowiadający wymogom z art. 107 § 3 k.p.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło