II SA/Rz 1020/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi W. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego W. B. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi W.B. – FHUP "[...]" w R. jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, dalej "GITD" z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej, wydana w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne. W dniu [...] kwietnia 2015 r. inspektorzy [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę drogową w zakresie przestrzegania przepisów regulujących wykonywanie transportu drogowego, którą objęto zespół pojazdów składający się z ciągnika samochodowego marki Mercedes Benz nr rej. [...] i naczepy marki Schmitz nr rej. [...], kierowany przez W.S. wykonującego krajowy transport drogowy rzeczy na podstawie licencji nr [...] w imieniu skarżącego. W następstwie stwierdzonych naruszeń [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wszczął z urzędu postępowanie i decyzją z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 500, 00 zł za stwierdzone naruszenia. Decyzja ta została uchylona decyzją GITD z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], w następstwie czego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] ponownie nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 500, 00 zł wobec naruszenia obowiązku wczytywania danych z tachografu cyfrowego. Po rozpatrzeniu odwołania W.B., w którym zarzucono naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego domagając uchylenia zaskarżonej decyzji; opisaną na wstępie decyzją Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (powołano tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., aktualny tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23, dalej "k.p.a.,), art. 4 pkt 22 lit. h, lit. s, art. 92a ust. 1, 2, 6 oraz art. 92b ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zmianami, dalej "u.t.d."), lp. 6.3.12 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 23 a ustawy o systemie tachografów cyfrowych z dnia 29 lipca 2005 r. (Dz. U. Nr 180 poz. 1494 ze zm.), art. 10 ust. 5 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie rady EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11 kwietnia 2006 r.). Organ II instancji podzielając w całości ustalenia faktyczne i ich prawną ocenę wyrażoną w zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że obowiązek wczytywania danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie wynika z art. 10 ust. 5 rozporządzenia 561/2006. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury zmieniającego rozporządzenie w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych z dnia 5 listopada 2010 r. obowiązkiem przedsiębiorcy było pobranie danych z tachografu cyfrowego co najmniej raz na 90 dni. W czasie kontroli stwierdzono zaś, że termin ten wyniósł 106 dni. Takie ustalenia skutkowały prawidłowym nałożeniem kary pieniężnej na podstawie lp. 6.3.12 zał. nr 3 do u.t.d. Organ odwoławczy uznał ponadto, że w sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające zastosowanie art. 92 c u.t.d. bowiem skarżący nie przedłożył żadnych dowodów wyłączających jego odpowiedzialność. W skardze na opisaną na wstępie decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego W.B. zarzucił naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a. przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji, nieuwzględnienie zasady załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz zasady pogłębiania zaufania uczestnika postępowania do władzy publicznej poprzez niewykazanie w sposób niebudzący wątpliwości okoliczności popełnienia przez stronę naruszeń, niewskazanie w zaskarżonej decyzji podstawy prawnej — materialnej. Zarzucił naruszenie art. 92b i art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., umowy międzynarodowej AETR oraz Rozporządzenia (WE) 581/ 2010, Rozporządzenia (WE) 561/2006 oraz Rozporządzenia (EWG) 3820/85 przez nieprzeprowadzenie oceny istnienia (lub braku) wymienionych tam okoliczności egzoneracyjnych. Ponadto zarzucił wydanie decyzji z pominięciem uregulowań określonych w Rozporządzeniu Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 23 lipca 2013 r. w sprawie kontroli przewozu drogowego oraz zignorowanie przez organ II instancji zarzutu odwołania co do zastosowania przez organ I instancji nieobowiązującego aktu prawnego, tj. Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r., które zostało zmienione w 2010 r. Zarzucił także błędne poinformowanie go o przysługujących mu prawach poprzez podanie nieprawidłowej informacji na temat wykonalności decyzji, nieprawidłowe obliczenie (106 dni) okresów oraz terminów pobierania danych z urządzenia rejestrującego i nieuwzględnienie treści Rozporządzenia WE 581/2010 oraz niepoinformowanie go o rzekomym braku – uszkodzeniu nośnika, na którym przekazał dane z pojazdu. Na tej podstawie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zgodnie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji rozstrzygają w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną – art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawą rozstrzygnięcia organu było naruszenie obowiązku wczytywania danych urządzenia rejestrującego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu odwoławczego powołano się wprawdzie na art. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców. Rozporządzenie zdaniem organu ustanawia maksymalne okresy na wczytanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy. Natomiast "odpowiednie dane" oznaczają wszelkie dane zarejestrowane przez tachograf cyfrowy oprócz szczegółowych danych dotyczących prędkości. Ustanowiono również maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych, a to 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej. Konsekwencją tego rozporządzenia unijnego było określenie w krajowym porządku prawnym częstotliwości wczytywania danych. Rozstrzygający organ powołał rozporządzenia krajowe normujące ten problem. Kwestią zasadniczą w niniejszej sprawie jest to, czy przy realizacji tego obowiązku podmiot zobowiązany powinien uwzględnić każdy dzień kalendarzowy, czy też wyłącznie dni zarejestrowanej działalności kierowcy, którego dane mają zostać zczytane. Przepisy rozporządzenia Ministra Transportu nie dokonują w tym zakresie żadnych rozróżnień, a to legło u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia. Sąd podziela pogląd skarżącego w tej części skargi, że rozporządzenie Komisji nie mogło zostać pominięte przez organ, przy ustalaniu okresu, w jakim skarżący miał obowiązek zczytać dane. O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji (UE) decyduje art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego. Z przepisów rozporządzenia wynika, że wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich. Naruszając zasadę prymatu prawa unijnego nad krajowym należało uwzględnić treść punktu 3 preambuły rozporządzenia Komisji. Wg niej dniami zarejestrowanej działalności są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem nr 561/2006. Zdaniem Sądu, nie można wymagać od adresata normy ustanawiającej wymóg zczytywania danych rejestrowanych, aby realizował ten wymóg, także za dni, w których obowiązek rejestracji danych nie istniał. Nie budzi wątpliwości, że nie można powiązać wymogu rejestracji czasu pracy kierowcy z okresem jego zatrudnienia u przedsiębiorcy transportowego, nie można nakładać kary za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu. Maksymalne okresy zczytywania danych z tachografów i kart kierowców uregulowane są zatem zarówno w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. jak i rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców i przepisy obu tych aktów winny zostać uwzględnione. Naruszenie przez organy przepisów prawa materialnego w postaci pkt 3 preambuły rozporządzenia nr 581/2010 polegające na jej pominięciu skutkowało naruszeniem również przepisów procesowych. Pozostałe zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Organ prowadząc ponownie postępowanie uwzględni stanowisko Sądu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.sa. w związku z pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji (UE) Nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. (Dz.U. UEL z dnia 2 lipca 2010 r.) orzeczono jak w sentencji.