II SA/Rz 1021/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Magdalena Józefczyk po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżących o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skarg AW i FW na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [.] czerwca 2015 r. nr [.] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej - p o s t a n a w i a - odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Postanowieniem z 8 września 2015 r. odrzucono skargi AW i FW na opisaną w sentencji decyzję z powodu nieuiszczenia wpisu od skargi w przepisanym terminie. W odpowiedzi na doręczone skarżącym w dniu 10 września 2015 r. postanowienie w piśmie z dnia 17 września 2015 r. wystąpili oni z prośbą przywrócenia terminu do dokonania ww. czynności. Na uzasadnienie podali, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu nastąpiło na skutek nieszczęśliwego splotu wielu zdarzeń związanych z okresem urlopowym w prowadzonym przedsiębiorstwie. Otóż w dniu 12 sierpnia, kiedy doręczono wezwanie do uiszczenia wpisu do przedsiębiorstwa, pracownik SB była ostatni dzień w pracy przed urlopem wypoczynkowym. Wobec dużej liczby zajęć do wykonania tego ostatniego dnia pracy skorzystała ona z usług stażystki BN, która miała za zadanie odnotowanie listu na liście korespondencji przychodzącej oraz doręczenie go wspólnikom spółki. Stażystka zapomniała jednak o tych czynnościach. Urlop SB miał trwać do 31 sierpnia, jednak z uwagi na rozpoczynający się rok szkolny przedłużyła go do 4 września; do pracy wróciła 7 września. W tym samym dniu urlop rozpoczęli wspólnicy. Do pracy AW wróciła 10 września, a FW 13 września. W dniu 10 września wpłynęło do przedsiębiorstwa postanowienie WSA w Rzeszowie o odrzuceniu skarg i wyszło wówczas na jaw zaniedbanie stażystki. Tak więc skarżący bez swej winy nie otrzymali wezwania do uiszczenia wpisu. Niemniej, dotychczas organizacja w zakresie obrotu korespondencji w przedsiębiorstwie funkcjonowała poprawnie i był to pierwszy taki przypadek zaniedbania wywołany uczącą się pracy stażystką. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej zwana "Ppsa", czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. W myśl jednak przepisu art. 86 § 1 Ppsa, jeżeli uchybienie terminowi nie było zawinione Sąd na wniosek strony postanowi o jego przywróceniu. Obowiązkiem podmiotu ubiegającego się o przywrócenie terminu jest jednak uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu (art. 87 § 1 Ppsa). W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnili, aby nie ponosili winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Przede wszystkim nie budzi wątpliwości, że wezwanie z 10 sierpnia zostało doręczone prawidłowo i - jak wynika z treści wniosku o przywrócenie terminu - odebrał je upoważniony pracownik. Dalsze losy tego wezwania związane są zaś z wewnętrzną organizacją obiegu korespondencji w przedsiębiorstwie stron, za który ponoszą odpowiedzialność, w tym za czynności osób zatrudnianych. W przedstawionych przez strony okolicznościach nie ma podstaw do przyjęcia, że nie ponoszą oni winy w uchybieniu terminu, ponieważ w swojej argumentacji wskazują na niedbalstwo co najmniej jednego z pracowników, który istotną dla nich korespondencję - pomimo treści zawartego w niej pouczenia o skutkach procesowych nieterminowego uiszczenia wpisu - powierzył stażyście (choć fakt korzystania z usług takiej osoby w przedsiębiorstwie nie został w żaden sposób wykazany). Nie zasługiwał także na uwzględnienie argument, że osoba odbierająca korespondencję korzystała z urlopu do dnia 31 sierpnia, a później przedłużyła go do 4 września. Wiarygodność oświadczenia o przedłużeniu urlopu SB podważa fakt, że przedłożone do akt kopie dwóch wniosków urlopowych opatrzone są tą samą datą, tj. 12 sierpnia 2015 r., co wskazuje, że urlop ten nie był przedłużany, lecz jego okres znany był pracodawcy już w dniu 12 sierpnia. Okoliczność ta nie ma jednak żadnego znaczenia dla losów rozpoznawanego wniosku, ponieważ wezwanie do uiszczenia wpisu dotarło do przedsiębiorstwa jeszcze w dniu obecności tego pracownika. Obowiązkiem natomiast pracodawcy w okresie urlopów jest zapewnienie odpowiedniego zastępstwa w obszarze zadań nieobecnego pracownika, co należy do sfery o charakterze organizacyjnym przedsiębiorstwa. Pod pojęciem braku winy rozumienie się sytuację, w której strona w obiektywny sposób nie mogła usunąć przeszkody w dokonaniu danej czynności procesowej, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Chodzi zatem o sytuację, w której strona dochowała maksimum staranności w dbaniu o własne interesy, a pomimo tego danej czynności nie mogła dokonać. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni jego uchybienie z przyczyn od siebie niezależnych. Wskazane zaniedbanie pracownika czy stażysty takiej okoliczności nie stanowi. Dlatego, na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 Ppsa, odmówiono przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Wyjaśnienia wymaga, że Sąd nie mógł uwzględnić wniosków skarżących o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania określonych osób. Zgodnie bowiem z art. 133 § 1 Ppsa, sąd administracyjny orzeka na podstawie akt, a art. 106 § 3 Ppsa zezwala jedynie na przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów. Podczas rozpoznawania prośby o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej byłoby to i tak zbędne, ponieważ przepis art. 87 § 2 Ppsa wymaga jedynie uprawdopodobnienia braku winy, a nie jej udowodnienia.