II SA/Rz 1026/18
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-09-27
Skład orzekający: Małgorzata Futera
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną, dochody i posiadany majątek?Ratio decidendi
Skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ jego dochody i posiadany majątek (nieruchomości, pojazdy) wskazują, że jest w stanie ponieść koszty postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zadeklarowane wydatki znacznie przewyższają dochody, co czyni wniosek subiektywnym i niewiarygodnym.Stan faktyczny
Skarżący L.K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując, że utrzymuje rodzinę i jego dochody z pracy w Austrii nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych. W oświadczeniu o stanie majątkowym wykazał posiadanie trzech domów, nieruchomości rolnej, samochodów i ciągnika rolniczego. Zadeklarował wysokie wydatki, które znacznie przewyższały zadeklarowane dochody.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 27 września 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku L.K. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L.K. i K.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki ogrodzenia postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
Sygn. II SA/Rz 1026/18
U Z A S A D N I E N I E
W rozpoznawanej sprawie L.K. (dalej: "Skarżący") zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienie od kosztów sądowych, podając w uzasadnieniu, że utrzymuje żonę i całe gospodarstwo domowe. Pracuje w Austrii, dlatego opłaty na wyjazdy i wyżywienie przekraczają połowę dochodów i w związku z tym nie jest w stanie ponieść wydatków na postępowanie sądowe bez uszczerbku dla siebie i rodziny. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i dorosłą córką. Jako majątek oświadczył trzy domy jednorodzinne o szacunkowej wartości 550.000 zł, 200.000 zł i 300.000 zł, nieruchomość rolną o pow. 8,85 ha. Jako przedmioty wartościowe podał samochody: Toyota (2002), Reno Trafik (2011), ciągnik rolniczy. Wskazał, że córka pracuje na niepełnym etacie, nie precyzując wysokości osiąganego wynagrodzenia, a żona uzyskuje dotacje unijne 1000 zł rocznie. Odnośnie dochodów skarżący wskazał, że jego wynagrodzenie wynosi miesięcznie 1.600 Euro, żona osiąga 1000 zł rocznie, dochody córki – brak informacji. Jako stałe zobowiązania wyszczególnił: 2.400 zł – dojazdy do pracy, 175 Euro - mieszkanie w Austrii, 300 Euro wyżywienie w pracy, 500 zł opłaty za auta, 700 zł opłaty stałe, 1800 zł wyżywienie, 1500 zł odzież, 250 zł środki czystości, 700 zł rocznie podatek rolny, 300 zł opieka lekarska i leki.
Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje:
Instytucja prawa pomocy, uregulowana w powołanej powyżej ustawie z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej zwanej P.p.s.a.). obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika, m.in. radcy prawnego i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskodawcę zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania o prawo pomocy w zakresie częściowym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie – strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołane we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty (takie winny być przedłożone skoro strona skarżąca stara się wykazać brak możliwości finansowych) powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie chociaż w części kosztów postępowania sądowego, zachwieje sytuacją materialną i bytową strony w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W takim przypadku ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek.
Analiza wniosku PPF prowadzi do konkluzji, że Skarżący nie spełnia przesłanek do zastosowania prawa pomocy w jakiejkolwiek postaci: zwolnienia tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. W sprawie zbędnym było zwracanie się o jakiekolwiek dodatkowe informacje i wyjaśnienia w sprawie sytuacji materialnej skarżącego, ponieważ z treści formularza jednoznacznie wynika, że jest on w stanie ponieść ciężar kosztów postępowania; dochody gospodarstwa domowego małżonków przewyższają znacznie przeciętne wynagrodzenie w gospodarce, majątek nieruchomy i ruchomy wskazuje, że w realiach ekonomicznych kraju skarżący jest człowiekiem majętnym. Ten stan posiadania sprawia, że skarżący w całości jest w stanie pokryć koszty wpisu od skargi i ewentualnej skargi kasacyjnej czy też opłaty kancelaryjnej bez najmniejszego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z pewnością znane są skarżącemu orientacyjne koszty sądowe w przedmiotowej sprawie, ponieważ w sprawie działa profesjonalny pełnomocnik z wyboru – adwokat. Zwrócić należy także uwagę na okoliczność, że istnieje duża rozbieżność pomiędzy zadeklarowanymi dochodami skarżących małżonków a podanymi we wniosku zobowiązaniami i stałymi wydatkami; wydatki znacznie przewyższają dochody. W takiej sytuacji wniosek skarżącego w kontekście jego sytuacji materialnej, a ta stanowi grunt do stosowania przesłanek instytucji prawa pomocy, należy ocenić jako subiektywny i bezrefleksyjny, a ponadto niewiarygodny.
Podsumowując należy stwierdzić, że skarżący nie spełnia koniecznej przesłanki do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło