II SA/Rz 1034/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-02-17

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych oraz ustanowiony adwokat z urzędu w postępowaniu przed WSA ze względu na trudną sytuację majątkową i osobistą?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w najszerszym zakresie, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu, gdyż nie posiada majątku zdolnego do pokrycia kosztów postępowania bez pogorszenia warunków utrzymania swojej licznej rodziny.
Stan faktyczny
Wnioskodawca R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym decyzji Wojewody uchylającej pozwolenie na budowę budynku gospodarczego. Mieszka wraz z żoną i dziewięciorgiem dzieci w domu o powierzchni 120 m², utrzymując się z renty inwalidzkiej i zasiłku rodzinnego. Posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 6,81 ha, które nie przynosi znaczących dochodów. Wnioskodawca wskazał na wysokie koszty utrzymania rodziny i gospodarstwa oraz brak środków na pokrycie kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od obowiązku pokrycia kosztów sądowych oraz ustanowić adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 17.02.2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi R. S., na decyzję Wojewody [...], z dnia [...].08.2010 r. znak [...], wydaną w przedmiocie uchylenia pozwolenia na budowę budynku gospodarczego, - postanawia – 1) zwolnić skarżącego od obowiązku pokrycia kosztów sądowych, 2) ustanowić adwokata. Wnioskiem, który wpłynął do Sądu w dniu 14.02.2011 r., skarżący R. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Jego wniosek dotyczy sprawy kontroli decyzji Wojewody [...] z [...].08.2010 r., znak [...]. Sprawa o sygn. II SA/Rz 1034/10 nie została zakończona dotychczas przed WSA. Na obecnym etapie postępowania strona skarżąca jest zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego z tytułu złożenia skargi sądowoadministracyjnej w kwocie 500 zł. Pozostałe koszty postępowania, jakie ewentualnie może w przyszłości ponieść wnioskodawca sprowadzają się do wpisu od skargi kasacyjnej (250 zł), zażaleń oraz wynagrodzenia przysługującego fachowemu pełnomocnikowi za sporządzenie środka odwoławczego od wyroku sądu pierwszej instancji (przymus adwokacki). Kierując się treścią wniosku PPF, ustalono, iż wnioskodawca zamieszkuje wraz z żoną oraz dziewięciorgiem dzieci w domu o pow. 120 m². Dochód rodziny, pochodzi z renty inwalidzkiej R. S. w wysokości 500 zł oraz zasiłku rodzinnego żony A. w wysokości 1150 zł. Oprócz dochodów z wyżej wymienionych tytułów podstawą utrzymania rodziny jest gospodarstwo rolne o pow. 6,81 ha. Według oświadczenia strony niewielkie gospodarstwo to nie przynosi znaczących dochodów. Podanie o prawo pomocy zostało uzasadnione m.in. wysokimi kosztami, jakie rodzina S. ponosi na swe bieżące i konieczne utrzymanie. Do tych kosztów zaliczono: opłaty za gaz 150 zł oraz energię elektryczną 210 zł, wodę, zakup środków czystości, leków, żywność, dojazdy dzieci do szkół. Według skarżącego, dopłaty do gruntów rolnych nie są tej wysokości aby były w stanie pokryć koszty nawozu, paliwa, środków ochrony roślin, naprawy maszyn, najęcia ludzi do pracy w polu. Skarżącego nie stać ponadto na bieżący remont budynków gospodarczych. Stwierdzono, co następuje: Wniosek R. S. zasługuje na uwzględnienie. Skarżący wnosząc o zwolnienie od pełnych kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu, ubiega się o przyznanie prawa pomocy w najszerszych granicach tej instytucji. Obejmują one zarówno zniesienie obciążeń fiskalnych jak i pokrycie z budżetu państwa wynagrodzenia przysługującego fachowemu pełnomocnikowi. Analiza znajdującego się w aktach sprawy formularza PPF, pozwala stwierdzić, że sytuacja majątkowa i osobista skarżącego S. opowiada ustawowym przesłankom przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Według treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy w tym zakresie powinno nastąpić, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie posiada jakiegokolwiek majątku zdatnego do pokrycia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Obowiązek pokrycia pełnej wysokości kosztów postępowania sądowego przekracza ustalone możliwości finansowe wnioskodawcy. Skarżący nie jest w stanie bez pogorszenia poziomu utrzymania swej licznej rodziny uiścić w chwili obecnej wpis sądowy w wysokości 500 zł jak również ustanowić fachowego pełnomocnika. Uiszczenie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia adwokackiego w sposób oczywisty nadwyrężyłoby zdolność skarżącego do ponoszenia bieżących i koniecznych kosztów utrzymania gospodarstwa domowego w postaci podstawowej żywności i lekarstw. Skarżący oraz jego żona mają na utrzymaniu dziewięcioro niepracujących dzieci. Sześcioro z nich nadal pobiera naukę. W związku z nauką dzieci rodzina ponosi znaczne koszty dojazdu do placówek szkolnych. Nauka małoletnich generuje także wydatki na zakup pomocy szkolnych. Aktualna pora roku nie sprzyja uzyskiwaniu dochodów oraz płodów z gospodarstwa rolnego. Wobec tego rodzina zmuszona jest utrzymywać się wyłącznie ze stałych źródeł w postaci renty oraz zasiłków rodzinnych. Dochody z gospodarstwa rolnego przy tak licznej rodzinie mogą wystarczyć wyłącznie na bieżące i konieczne utrzymanie. Okres zimy wiąże się ze zwiększeniem wydatków na zakup nośników energii oraz ciepłej odzieży. Sytuację rodziny pogarsza zły stan zdrowia żony wnioskodawcy, który powoduje konieczność zakupu lekarstw. Należy też wspomnieć, iż z renty skarżącego potrącane są należności w wysokości 130 zł miesięcznie z tytułu nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Oznacza to, że do dyspozycji członków gospodarstwa pozostaje z renty ok. 350 zł miesięcznie. Te okoliczności życia rodziny mocno przekonują do przyznania skarżącemu prawa pomocy w najszerszych granicach tej instytucji (tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu). Strona nie posiada majątku zdatnego do pokrycia choćby najmniejszej części kosztów postępowania sądowego. Gospodarstwo rolne wraz z nieruchomościami nie może zostać zbyte albowiem dostarcza rodzinie koniecznych środków utrzymania. Spełnienie warunków do uzyskania prawa pomocy, nakazuje rozstrzygnąć wniosek skarżącego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. w sposób określony w treści sentencji niniejszego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło