II SA/Rz 105/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-03-05
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych i ustanowiony dla niego adwokat z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na brak możliwości poniesienia kosztów?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawca, będący osobą bezrobotną, utrzymującą się wyłącznie z zasiłku pomocy społecznej i nieposiadającą środków na pokrycie kosztów postępowania, ma prawo do zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Decyzja ta opiera się na ocenie sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy, która wyklucza możliwość poniesienia kosztów sądowych.Stan faktyczny
J. K. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i wnioskował o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Jako osobę bezrobotną utrzymującą się z zasiłku pomocy społecznej w wysokości 361 zł miesięcznie, wskazał, że nie jest w stanie pokryć kosztów postępowania. Posiada zadłużenie około 3 tys. zł i zły stan zdrowia, który uniemożliwia podjęcie pracy. Mieszka sam w domu z nieuregulowanym stanem prawnym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. Nr [...] w przedmiocie obowiązku dostarczenia ekspertyzy postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych i ustanowić dla niego adwokata.
II SA/Rz 105/14
U z a s a d n i e n i e
J. K. we wniesionej do WSA w Rzeszowie skardze na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r.
Nr [...] zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, który podtrzymał w złożonym następnie urzędowym formularzu PPF mającym zastosowanie do osób fizycznych ubiegających się o przyznanie prawa pomocy
w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
W jego uzasadnieniu wskazał na brak możliwości pokrycia związanych z tym wydatków, gdyż jako osoba bezrobotna i nie posiadająca żadnych własnych dochodów utrzymuje się wyłącznie z przyznanego przez ośrodek pomocy społecznej zasiłku w wysokości 361 zł. (z tego ok. 70 zł. przeznacza na opłaty za gaz, 40 zł. na zakup leków). Kwota ta jest niewystarczająca do pokrycia wszystkich niezbędnych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem. Jest zadłużony względem innych osób na kwotę ok. 3 tys. zł., m.in. ze względu na konieczność zakupu opału. Z uwagi na zły stan zdrowia nie jest w stanie podjąć pracy, w toku jest sprawa o przyznanie mu renty.
Mieszka sam, prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jako posiadany majątek wskazał podstawowy sprzęt gospodarstwa domowego oraz zajmowany dom wraz z 16-arową działką i budynkiem gospodarczym, które mają nieuregulowany stan prawny.
Mając powyższe na uwadze stwierdzono, co następuje:
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i podlega analizie pod względem wykazania przez skarżącego braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania - art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Ocena sytuacji materialno – bytowej J. K., której głównym wyznacznikiem są uzyskiwane dochody i ponoszone wydatki oraz posiadane składniki majątkowe, bez wątpienia nie pozwala mu na poniesienie związanych ze sprawą kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy prawnego z wyboru. Związane jest to przede wszystkim z jego niskimi dochodami – pochodzącymi w całości ze środków pomocy społecznej. W tym zakresie będąca aktualnie do jego dyspozycji kwota 361 zł. miesięcznie, odnoszona do konieczności zaspokojenia wszystkich niezbędnych potrzeb życiowych, czyni niemożliwym wygospodarowanie jakichkolwiek kwot
z przeznaczeniem na pokrycie lub chociaż częściowe partycypowanie w kosztach postępowania. Pośrednio świadczy o tym oświadczenie wnioskodawcy o braku środków na zakup leków i opału, co skutkowało potrzebą zapożyczenia się na ten cel.
Brak jest przy tym podstaw mogących świadczyć o tym, że w najbliższym czasie możliwości płatnicze wnioskodawcy mogą ulec poprawie. Wobec długotrwałego pozostawania bez pracy i kłopotów ze zdrowiem, jego szanse na podjęcie w bliskiej perspektywie czasowej jakiejś pracy są raczej niewielkie, a tym samym nie rokujące na uzyskanie zdolności do poniesienia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie.
Powyższe przesądza o uznaniu wniosku skarżącego jako zasadnego, co pozostaje w ścisłym związku z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu i możliwości skorzystania bez względu na sytuację materialną z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień (stanowi ona jedyny wyznacznik decydujący
o przyznaniu bądź odmowie prawa pomocy, stąd bez znaczenia pozostaje sygnalizowana przez wnioskodawcę "zawiłość sprawy").
Z podanych przyczyn, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło