II SA/Rz 1050/25
PostanowienieWSA w Rzeszowie2025-11-06
Skład orzekający: SWSA Karina Gniewek-Berezowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona na decyzję organu pierwszej instancji, jeśli skarżący nie skorzystał z przysługującego mu środka zaskarżenia (odwołania), mimo że decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji w wyniku rozpoznania odwołań innych stron?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przysługujących mu w postępowaniu przed organem właściwym. W sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji w wyniku rozpoznania odwołań innych stron, a skarżący nie wniósł własnego odwołania, skarga na decyzję organu pierwszej instancji jest wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. i podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżący P.S. zwrócił się do Starosty Leżajskiego o przekazanie sprawy do sądu administracyjnego w celu rozpatrzenia decyzji z dnia 24 października 2023 r. nr GN.661.28.2015 dotyczącej zatwierdzenia projektu scalenia gruntów. Skarżący domagał się zwrotu gruntów, przydzielenia nowych działek oraz przeprowadzenia wyceny rzeczoznawcy. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi, a następnie skarżący sprecyzował, że skarga dotyczy decyzji Starosty Leżajskiego z dnia 24 października 2023 r. nr GN.661.28.2015.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SWSA Karina Gniewek-Berezowska po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.S. na decyzję Starosty Leżajskiego z dnia 24 października 2023 r. nr GN.661.28.2015 w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów - postanawia - odrzucić skargę.
II SA/Rz 1050/25
UZASADNIENIE
P.S. (dalej: "skarżący") pismami z 14 kwietnia 2025 r. oraz 11 lipca 2025 r. zwrócił się do Starosty Leżajskiego o przekazanie sprawy wraz z całą dokumentacją do sądu administracyjnego w celu rozpatrzenia zgodnie z kodeksem postępowania administracyjnego sprawy dotyczącej "aktualnie wykonywanej decyzji z 24 października 2023 r. nr GN.661.28.2015". Zwrócił się o zwrot gruntów o wartości około 22,8 pkt, tj. część działki starej pozycji [...] oszacowanej nr [...] pkt (powierzchnia 14arów) a także przydzielenie działek o nr [...] i [...] lub działki o nr [...] w obr. Gminy G., zmianie pozycji przeprojektowanych działek [...] i [...] na działkę o nr [...] w obrębie G. Wobec tego, że prace rekultywacyjne nie zostały zakończone zwrócił się o przeprowadzenie wyceny rzeczoznawcy i zwrot kosztów pozwalających na zakończenie rekultywacji we własnym zakresie.
Zarządzeniem WSA w Rzeszowie z dnia 8 października 2025 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez jednoznaczne i precyzyjne wskazanie numeru i daty zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, której dotyczy skarga oraz organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W zakreślonym przez Sąd terminie skarżący sprecyzował, że jego skarga dotyczy decyzji Starosty Leżajskiego z dnia 24 października 2023 r. o nr GN.661.28.2015.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej: "p.p.s.a."), jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega ona odrzuceniu.
Stosownie do art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeśli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Zgodnie zaś z § 2 powołanego wyżej przepisu przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W myśl zaś § 3 tego przepisu jeżeli stronie przysługuje prawo do zwrócenia się do organu, który wydał decyzję z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, strona może wnieść skargę na tę decyzję bez skorzystania z tego prawa.
Zgodnie z przytoczonymi powyżej regulacjami, zasadą jest, że skargę można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, o ile służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
Powołane przepisy należy rozumieć w ten sposób, że nie wystarczy samo złożenie środka zaskarżenia od kwestionowanych decyzji (czy postanowienia organu pierwszej instancji), lecz wymagane jest, aby skarga została wniesiona na stosowne działanie organu podjęte po rozpatrzeniu takiego środka prawnego. Dopiero akt administracyjny wydany po rozpatrzeniu złożonego przez stronę środka zaskarżenia, przysługującego jej w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w danej sprawie, otwiera tej stronie drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego (zob. np. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. I OSK 116/13).
W realiach sprawy skarżący przedmiotem skargi uczynił decyzję Starosty Leżajskiego z dnia 24 października 2023 r. nr GN.661.28.2015 w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi G., gm. G. Od decyzji tej – stosownie do przepisu art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 572 ze zm.) – przysługiwało stronom odwołanie do organu wyższego stopnia, tj. do Wojewody Podkarpackiego. Pouczenie co do środka zaskarżenia znalazło się w zaskarżonej decyzji Starosty Leżajskiego.
Z akt sprawy wynika także, że skarżący nie zastosował się do pouczenia i nie wniósł odwołania do organu wyższego stopnia. Niemniej jednak Wojewoda Podkarpacki decyzją z 21 marca 2024 r. nr GK-II.7213.24.2023, w wyniku rozpoznania odwołań innych stron, utrzymał w mocy zaskarżona decyzję organu I instancji. Decyzja ta stała się ostateczna.
Złożona w niniejszej sprawie skarga kwestionuje jednak rozstrzygnięcie organu I instancji – Starosty Leżajskiego z 24 października 2023 r., co wprost wynika z treści pisma skarżącego z 13 października 2025 r., stanowiącego odpowiedź na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez sprecyzowanie przedmiotu skargi, tj. wskazanie organu którego dotyczy oraz daty i numeru zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Ponieważ skarżący wniósł skargę na ostateczną decyzjęStarosty Leżajskiego, tj. organu I instancji bez wyczerpania przysługującego środka zaskarżenia (odwołania) a więc z naruszeniem trybu przewidzianego w art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., dlatego skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Mając na uwadze powyższe Sad orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło