II SA/Rz 1051/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 22 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w R. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów -skargę oddala- Starosta K. decyzją [...] z [...] lipca 2006 odmówił wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków dotyczących zmiany powierzchni wszystkich działek wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz lasu stanowiących własność S. G. , położonych w F. gm. Ch. oraz wznowienia punktów granicznych , okazania i utrwalenia granic. Podstawę prawną decyzji stanowi art. 20 ust.1 pkt.1 i art. 22 ust.1 i 2 ustawy z 17 maja 1989 Prawo geodezyjne i kartograficzne i § 46 ust. 1 i 86 ust.2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków w zw. z art. 104 k.p.a. Organ wskazał, że w dniu 21 września 2005 r. wpłynął wniosek S. G. o wszczęcie postępowania celem wyjaśnienia rozbieżności w powierzchni działek wskazanych w aktach własności ziemi, niezbędnych dla celów naliczania podatku rolnego. W dniu 3 listopada 2005 przeprowadzono wizję lokalną w terenie w obecności wnioskodawcy, a w dniu 29 listopada 2005 udzielono mu wyczerpującej pisemnej odpowiedzi . Wezwano też wnioskodawcę o sprecyzowanie wniosku i wskazanie, w jakim zakresie żąda wydania decyzji, co uczynił pismem z 21 lutego 2006 roku i wniósł o : 1/ wznowienie punktów granicznych wszystkich działek wchodzących w obręb jego gospodarstwa rolnego i lasu, 2/utrwalenie tych granic w taki sposób, aby mógł użytkować grunty w takim areale , jaki wymienia nakaz płatniczy do płacenia podatku rolnego i leśnego, 3/ wszczęcie postępowania wyjaśniającego – jakie działania administracyjne i pomiary dokonywane na przestrzeni lat spowodowały , że działka 815/1 której jest współwłaścicielem w 2/4 / las / zmniejszyła się o około 30 arów, pomimo, że posiada umowę notarialną z lat dwudziestych, znajdującą potwierdzenie w księgach wieczystych, 4/ wyjaśnienie , na jakiej podstawie i dlaczego bez wiedzy właściciela i zachowania procedur wymaganych w tym zakresie utworzono drogę biegnącą przez łąkę / na działce 822/ tworząc działki 827/1 i nową 827/2. Starosta K., decyzją z [...] marca 2006 umorzył postępowanie w sprawie wznowienia punktów granicznych , okazania i utrwalenia granic wszystkich działek wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz lasu stanowiących własność S. G. Organ odwoławczy, decyzją z [...] maja 2006 roku [...] uchylił tę decyzję w całości stwierdzając, że organ administracji może umorzyć postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe. W rozpatrywanej sprawie nie zaistniała okoliczność wymieniona w art. 105 § 1 k.p.a. , sprawę należy rozpatrzyć merytorycznie. Rozpatrując ponownie sprawę, organ I instancji wskazał przepis art. 22 ust.3 ustawy z 17 maja 1989 –Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 86 ust.2 rozporządzenia z 29 marca 2001w sprawie ewidencji gruntów i budynków. S. G. wezwany został o przedłożenia opracowania geodezyjnego i kartograficznego sporządzonego przez uprawnioną jednostkę, na wniosek i koszt zainteresowanego, które mogło by stanowić podstawę decyzji w sprawie ewentualnych zmian. Taka dokumentacja nie została sporządzona. Z art. 39 ust.2 ustawy wynika, że wznowienia znaków granicznych dokonują na zlecenie zainteresowanych podmioty prowadzące działalność gospodarczą i inne jednostki wymienione w art. 11 ustawy. Podczas modernizacji gruntów obrębu F. S. G. zapoznał się w dniu 27 grudnia 1994 r. z danymi zawartymi w projekcie zmodernizowanej ewidencji . W dniu 25 kwietnia 1995 w jego obecności został spisany protokół ustalenia granic działki 815/1 stanowiącej las. Powierzchnia tej działki wynosi 1,68 ha, z czego skarżący posiada 2/4 części , a pozostałe 2/4 części stanowi własność J. G. i M. P., a żaden ze współwłaścicieli nie kwestionuje powierzchni. Działka 827/2/ droga/ została wydzielona w trakcie uwłaszczeń i z mocy prawa jej właścicielką stałą się M. P., co potwierdza AWZ 29040/613/F., który stał się podstawą dokonania zmian w operacie ewidencji. Ponieważ S. G. nie kwestionował powierzchni działek w czasie modernizacji, dane zatwierdzone zostały decyzją Kierownika U.R. w K. z [...] września 1996 [...] i stały się podstawą do ujawnienia zmian w księgach wieczystych i podstawą do wymiaru świadczeń podatkowych i są niezmienione od 1994 roku. Odwołanie od decyzji Starosty K. złożył S. G. , wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił, że decyzja jest niespójna , a organ sam sobie przeczy twierdząc, że do zadań Starosty należy utrzymanie operatu ewidencji gruntów w stanie aktualności , jednocześnie odmawiając aktualizacji. Dodał, że użytkuje nieruchomość zgodnie z aktem własności ziemi, a zmiana areału jego działki nastąpiła prawdopodobnie po pomiarach i założeniu ewidencji. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z [...] września 2006 roku[...]utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podstawę prawną decyzji stanowi art. 138 §1 pkt.1 k.p.a. oraz art. 20 ust.1 pkt.1oraz art. 7b ust.2 pkt.2 ustawy z 17 maja 1989 Prawo geodezyjne i kartograficzne ( t.j.Dz. U. z 2005 nr 240 poz. 2027 ) oraz § 86 ust.2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. Nr 38 poz. 454 ). Organ wskazał w uzasadnieniu , że w związku z domaganiem się przez S. G. ustalenia i okazania granic jego działek , organ przeprowadził postępowanie dowodowe , w tym oględziny na gruncie, podczas których wnioskodawca nie wskazał przebiegu granic. Organ wskazał, że podczas odnowienia operatu ewidencji gruntów wsi F. ,S. G. zapoznał się w dniu 12 grudnia 1994 roku z danymi ewidencyjnymi swoich gruntów, co potwierdził własnoręcznym podpisem. W związku z tym , w dniu 25 kwietnia 1995 roku ustalono granice działki 815/1. Ewentualna modyfikacja danych ewidencyjnych może nastąpić jedynie na wniosek i koszt osób zainteresowanych. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożył ST. G. , zarzucając , że zaskarżona decyzja narusza przepis § 44 pkt.2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przyznał, że został zobowiązany do przedłożenia dokumentacji geodezyjno – kartograficznej , jednak koszt jej uzyskania przekracza jego możliwości finansowe. Zdaniem skarżącego , utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności należy do kompetencji Starosty, a wszelkie niezgodności powinny być sprostowane przez właściwy organ z jego środków finansowych. Dodał, że w 1994 roku został wprowadzony w błąd podczas odnowienia ewidencji gruntów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Dokonując kontroli w powyższym zakresie, Sąd nie stwierdził wad postępowania lub naruszeń prawa. Przedmiotem niniejszego postępowania jest odmowa wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów. Zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne / t.j. Dz. U. z 2005 r. nr 240 , poz. 2027/, zwanej dalej ustawą , ewidencja gruntów jest zbiorem informacji o gruntach i budynkach , które stanowią podstawę planowania przestrzennego , wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych , statystyki publicznej i gospodarki nieruchomościami. Odnośnie gruntów – zawiera ona informacje o ich położeniu , granicach , powierzchni , rodzajach użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych , oznaczeniu ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, właścicielach i władających. Spełnia ona zatem funkcje informacyjno – techniczne, rejestrujące stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Z przepisu art. 20 wskazanej ustawy, w zw. z § 44 pkt 2 i § 47 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. ( Dz. U. Nr 38 poz. 454 ), zwanego dalej rozporządzeniem, wynika, że ewidencja ta powinna być utrzymana w stanie aktualności . Aktualizacji danych dokonuje się na podstawie przedłożonych dokumentów , którymi są : prawomocne orzeczenia, decyzje, akty notarialne, akty normatywne ilustrujące stan odmienny od uwidocznionego w operacie ewidencji gruntów /art. 20 w zw. z art. 23 ustawy i § 46 rozporządzenia /. Oznacza to, że w toku postępowania organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w wymienionych dokumentach , a także rozstrzygać sporów dotyczących własności. Wynika to z istoty ewidencji gruntów i budynków, która ma charakter techniczno – deklaratoryjny i znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych / vide: wyroki NSA 27 . 10. 1998 sygn. II S.A. 1094/98 LEX nr 41305, NSA z 20.11.1998 sygn. II.SA 914/98 LEX 41816, NSA z 13.05.1999 sygn. II SA566/99LEX46217/. W świetle powyższego – kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. W rozpatrywanej sprawie organy ewidencyjne odmówiły wprowadzenia zmian powierzchni wszystkich działek wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz działki leśnej położonych we wsi F. gm. Ch., stanowiących własność S. G. oraz wznowienia punktów granicznych , okazania i utrwalenia granic wszystkich działek. Akta zawierają rejestr pomiarowo – klasyfikacyjny z modernizacji ewidencji gruntów wsi F. , w którym uwidoczniono stan posiadania , podpisany w dniu 27 grudnia 1994 roku przez skarżącego. Nadto – protokół graniczny nr 66 z 25 kwietnia 1995 roku określa przebieg granicy działki leśnej nr 815/1 zgodnej z ewidencją , potwierdzony został podpisem skarżącego Oznacza to, że nie kwestionował on wówczas danych dotyczących powierzchni i granic działek. Domagając się w niniejszym postępowaniu wprowadzenia zmian , skarżący kwestionuje wykazaną w ewidencji powierzchnię działek własnych wskazując na rozbieżności pomiędzy aktem własności ziemi a operatem ewidencji gruntów. Podczas rozprawy administracyjnej ,w dniu 3 listopada 2005 roku nie potrafił wskazać przebiegu granic działek. Powołując się na treść przepisu art. 22 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, organ I instancji wezwał skarżącego do przedłożenia opracowania geodezyjno – kartograficznego sporządzonego przez osobę uprawnioną, która to dokumentacja mogłaby stanowić podstawę do wprowadzenia zmian ewidencji. Skarżący nie przedłożył organowi takiej dokumentacji. Sąd podziela pogląd organów orzekających w sprawie, że organ administracji publicznej , w postępowaniu w sprawie zmian w ewidencji gruntów i budynków, rejestruje stan prawny nieruchomości wynikający z urzędowych dokumentów i nie jest uprawniony do ustalania zasięgu własności nieruchomości. Brak dokumentacji wymienionej w § 46 rozporządzenia nie pozwala na dokonanie zmian w ewidencji. W badanej sprawie nie może więc mieć zastosowania instytucja aktualizacji ewidencji określona przepisem § 45 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Wskazując na powyższe, Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i oddalił ją w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.