II SA/Rz 1056/13
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-01-22
Skład orzekający: Ewa Partyka, Magdalena Józefczyk, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie sądowe w sprawie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego może zostać zawieszone z uwagi na toczące się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowanie dotyczące zgodności przepisu prawnego będącego podstawą decyzji z Konstytucją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie sądowe może zostać zawieszone na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w tym przed Trybunałem Konstytucyjnym. Wobec badania zgodności z Konstytucją przepisu będącego podstawą decyzji administracyjnej, zawieszenie postępowania jest celowe.Stan faktyczny
S.Z. złożył wniosek o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego z powodu opieki nad niepełnosprawną matką H.Z. Organ I instancji odmówił przyznania zasiłku z powodu niespełnienia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, gdyż S.Z. nie pracował od 1999 roku. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. S.Z. zaskarżył decyzję do WSA w Rzeszowie, podnosząc, że opiekuje się matką i nie pracował z tego powodu.Rozstrzygnięcie
Zawiesił postępowanie sądowe w sprawie skargi S.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Ewa Partyka Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego - postanawia - zawiesić postępowanie sądowe
Przedmiotem skargi S.Z. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO lub Kolegium) z dnia [...] września 2013r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne.
S.Z. w dniu 15 lipca 2013r. złożył do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] wniosek o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad niepełnosprawną matką H.Z.
Decyzją z dnia [...] lipca 2013r., nr [...] Burmistrz [...] odmówił wnioskodawczyni przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z uwagi na niespełnienie kryterium ustawowego uprawniającego do ubiegania się o przyznanie takiego zasiłku – rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Ustalono bowiem, że stosunek pracy, którego był stroną ustał w drodze likwidacji stanowiska pracy w dniu 30 czerwca 1999r.
S.Z. złożył odwołanie od wymienionej wyżej decyzji podnosząc, że nadal opiekuje się chorą mamą.
Decyzją wskazaną na wstępie, wydaną na podstawie art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013.r , poz. 267 ), zwanej dalej "k.p.a." oraz art. 16a ust. 1 oraz art. 32. ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. Nr 139, poz. 992 z 2006r. ze zmianami), zwanej dalej "ustawą" SKO utrzymało w mocy decyzję wydaną przez organ I instancji.
Kolegium w uzasadnieniu wskazało, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 16 a ustawy, zgodnie z którym zasiłek specjalny opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r., Nr 788, poz. 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia rehabilitacji i edukacji.
Kluczową przesłanka wynikająca z treści art. 16 a ust. 1 ustawy jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Organ podkreślił, że zapis zawarty w art. 16 a ust. 1 ustawy zawiera odmienne przesłanki uzyskania tego świadczenia niż określone w art. 17 ust. 1 ustawy przesłanki uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego, zgodnie z którym przysługuje ono osobie, która faktycznie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, ale także może zostać przyznane osobie, która zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w ogóle nie podejmuje w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobą legitymującą się odpowiednim orzeczeniami potwierdzającym niepełnosprawność.
Akta sprawy dowodzą, że orzeczeniem wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia [...] grudnia 2012r. , znak [...], H.Z. został zaliczona do osób za znacznym stopniem niepełnosprawności i wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Orzeczenie zostało wydane z termie nim ważności do dnia 31 grudnia 2013.r.
Jednocześnie jednak organ ustalił, że S.Z. pracował do czasu zlikwidowania jego stanowiska pracy tj. do dnia 30 czerwca 1999r., a następnie zarejestrował się jako osoba bezrobotna, zaś bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego (przyznanego decyzja organu z dnia [...] stycznia 2013r. od dnia 31 października 2012r. do dnia wygaśnięcia decyzji z mocy prawa – 30 czerwca 2013r. była również zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna od dnia 5 grudnia 2011r. do dnia 30 października 2012r. Zatem strona nie mogła skutecznie z pracy zrezygnować, gdyż żadnej w tym okresie pracy nie świadczył. Stąd przesłanka, o której mowa powyżej niezbędna do uzyskania żądanego świadczenia nie została przez stronę spełniona.
S.Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na wskazaną wyżej decyzję wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego, zarzucając naruszenie art. 16 ustawy.
Wskazał, że mama, którą się opiekuje jest osobą niepełnosprawną i wymaga stałej opieki. Nie zgodził się ze stanowiskiem organów obu instancji, że nie spełnia przesłanki przyznania zasiłku - "rezygnacji z pracy zawodowej w celu sprawowania opieki". Argument ten byłby zasadny, gdyby przed postępowaniem o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego mógł wykonywać pracę, jednak w tym czasie opiekował się matką i miał przyznanie świadczenie pielęgnacyjne. To, że nie świadczył pracy wynikało z faktu sprawowania opieki nad matką, czego organ nie podnosi ani nie wyjaśnia. Przed przyznaniem świadczenia pielęgnacyjnego także opiekował się matką i nie pracował, nie pobierał jednak tego świadczenia, ponieważ nie było takiej możliwości.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, z przyczyn, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę powziął informację o wystąpieniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, postanowieniem z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Po 1026/13, z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego dotyczącym zgodności art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych z art. 2, art. 18, art. 32 ust.1 i art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie w jakim przepis ten pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego świadczenia opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
W związku z badaniem przez Trybunał Konstytucyjny kwestii zgodności z Konstytucją przepisu, który stanowił podstawę zaskarżonej decyzji oraz możliwością wystąpienia w przyszłości przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego, Sąd uznał, iż celowe jest zawieszenie postępowania toczącego się ze skargi S. Z. w niniejszej sprawie.
Zgodnie bowiem z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd może z urzędu zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Uznając zatem, że zaistniała przesłanka do zawieszenia postępowania w rozpoznawanej sprawie wymieniona w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło