II SA/Rz 1069/10
WyrokWSA w Rzeszowie2011-02-15
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Małgorzata Wolska, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o cofnięciu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego przyznanego emerytowanemu policjantowi na podstawie rozporządzenia, które zostało zmienione i uchyliło przepisy przyznające to świadczenie, jest zgodna z prawem?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cofnięcie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego emerytowanemu policjantowi jest zgodne z prawem, ponieważ uprawnienie to wynikało z przepisu rozporządzenia, który został uchylony jako wykraczający poza delegację ustawową. Emeryt nie posiadał prawa do świadczenia na podstawie ustawy, a cofnięcie świadczenia nie narusza praw nabytych, które nie mają charakteru absolutnego i mogą być wzruszone.Stan faktyczny
R. J., emerytowany policjant, otrzymywał równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji z 2001 i 2004 roku. W 2006 roku zmieniono rozporządzenie, które uchyliło przepisy przyznające to świadczenie emerytom, co skutkowało cofnięciem uprawnienia przez organy Policji. R. J. zaskarżył decyzję o cofnięciu świadczenia, kwestionując właściwość organów i podstawę prawną decyzji.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę R. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia września 2010 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji o cofnięciu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 3 lutego 2011 r. sprawy ze skargi R. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia równoważnika za remont lokalu mieszkalnego -skargę oddala-
Decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Policji, po rozpatrzeniu odwołania R. J., utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] lipca 2010r., nr [...] w sprawie cofnięcia z dniem 1 stycznia 2006 r. R. J. uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
W podstawie prawnej organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm., określanej dalej jako K.p.a.) w zw. z art. 29, art. 30 ustawy z dnia 18.02.1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin /Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm./ oraz art. 91 i art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji /Dz. U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm./ oraz § 6 w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego /Dz. U. Nr 100, poz. 919 ze zm./.
Z akt sprawy oraz uzasadnienia decyzji wynika, że R. J., emerytowanemu policjantowi, na mocy decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] przyznano równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego z uwzględnieniem 4 norm zaludnienia. Decyzją z dnia [...] września 2004 r. nr [...] Komendant Miejski Policji, zmienił ww. decyzję w części dotyczącej ilości norm zaludnienia. Decyzja ta realizowana była poprzez wypłatę świadczenia do 31 grudnia 2005 r.
W dniu 1 stycznia 2006 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniające rozporządzenie z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, które uchyliło § 8 tego rozporządzenia, a który to przepis nakazywał w zakresie prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, stosowania go także do emeryta i rencisty policyjnego. Fakt skreślenia tego przepisu, eliminował z katalogu osób uprawnionych do jego przyznania i wypłaty emerytów i rencistów.
W związku z powyższym Komendant Miejski Policji decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...], działając w oparciu o art. 162 § 1 K.p.a., stwierdził wygaśniecie własnych decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r., nr [...] i z dnia [...] września 2004r. Nr [...]. Powyższa decyzja z dnia [...] lipca 2006 r. wobec niezłożenia odwołania przez R. J., stała się ostateczna.
Następnie w dniu [...] lutego 2010 r. R. J. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] lipca 2006 r. Nr [...], wskazując na uchylenie § 9 ust. 2 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. i fakt, że Komendant Miejski Policji przestał być organem uprawnionym do wydawania decyzji w sprawach dotyczących wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych.
Decyzją z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] Komendant Wojewódzki Policji stwierdził nieważność ww. decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia [...] lipca 2006 r. Nr [...].
Z uwagi na pozostawanie w obrocie prawnym decyzji przyznających R. J. prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] Komendant Miejski Policji cofnął z dniem 1 stycznia 2006 r. R. J. uprawnienie do przedmiotowego świadczenia. Powyższa decyzja, na skutek odwołania R. J., została przez Komendanta Wojewódzkiego Policji decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Nr [...] uchylona a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Powodem uchylenia, było naruszenie przez organ I instancji ogólnej zasady postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 10 k.p.a., poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu.
Po wszczęciu i przeprowadzeniu ponownie postępowania Komendant Miejski Policji decyzją z dnia [...] lipca 2010r., nr [...] cofnął z dniem 1 stycznia 2006 r. R. J. uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.
W uzasadnieniu organ wskazał, że R. J. pobierał równoważnik do 2005 r. Uprawnienie to wynikało z przepisu § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919) z którego wynika, że "przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta, rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej". Z dniem 1 stycznia 2006 r. rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniające wyżej opisane rozporządzenie uchyliło jego § 8 oraz § 9 ust. 2, który stanowił o właściwości rzeczowej i miejscowej organów. Uchylony § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. był jedyną podstawą pozwalającą stosować przepisy dotyczące równoważnika za remont lokalu mieszkalnego do emerytów i rencistów policyjnych. Organ powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych i wyroki Trybunału Konstytucyjnego stwierdził, że uprawnienie to nigdy nie wynikało z przepisów ustawy o Policji oraz ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin, a cofnięcie stronie uprawnień nie narusza praw nabytych, które jako takie nie mają charakteru absolutnego i mogą być wzruszone.
Odwołanie od tej decyzji złożył R. J. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz o zwrócenie się do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji o interpretację przepisów w zakresie właściwości rzeczowej organu uprawnionego do rozstrzygania w przedmiotowej sprawie. Wskazał, że uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu wynikało z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, a zasady i tryb określone zostały w rozporządzeniu z 28 czerwca 2002r. Nowelizacja tego rozporządzenia uchyliła art. 8 ust. 2 i art. 9 (powinno być § 8 i § 9), a tym samym pozbawiła Komendantów Policji uprawnienia do wydawania decyzji w stosunku do emerytów i rencistów. Zatem Komendant Policji nie był organem właściwym rzeczowo do orzekania w przedmiotowej sprawie. Za nadużycie prawne uznał odwołujący się powołanie w podstawie prawnej art. 104 k.p.a.
Komendant Wojewódzki Policji powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Przemyślu. Uzasadniając decyzję podał, że na mocy decyzji z dnia [...] sierpnia 2001 r. nr [...] i z dnia [...] września 2004 r. nr [...] R. J. – jako emeryt, pobierał równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu. Realizacja tego uprawnienia wynikała z przepisów wykonawczych, wydanych na mocy upoważnienia zawartego w art. 91 ust. 2 ustawy o Policji, w tym § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. (przed nowelizacją). Z dniem 1 stycznia 2006 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r., które zmieniło wyżej wskazane rozporządzenie i uchyliło § 8 (przyznający świadczenie emerytom i rencistom). Zatem z dniem 1 stycznia 2006 r. odpadła podstawa prawna do dalszej wypłaty emerytowi przez organy Policji równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego.
Organ odwoławczy wskazał, że organy administracyjne orzekają w sprawie na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wydania decyzji, zatem postawą prawną wydania zaskarżonej decyzji jest § 6 w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r., który stanowi, że decyzję o cofnięciu uprawnienia do wydania dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1 lub uległy zmianie uprawnienia do liczby norm zaludnienia. Podzielił pogląd Komendanta Miejskiego Policji, że ustawa o Policji w art. 91 przyznaje uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego jedynie policjantom. Również art. 29 i art. 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin /Dz.U. z 2004r. Nr 8, poz. 67 ze zm./, stanowią, że emerytowi (renciście) przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego albo pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Powyższe oznacza, że emeryt (rencista) policyjny zachowuje prawo do lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji organów Policji, w rozmiarze przysługującym w dniu zwolnienia ze służby oraz pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. Nie oznacza to uprawnienia do domagania się na tej podstawie innych świadczeń związanych z prawem do lokalu mieszkalnego, a przysługujących tylko policjantom. Skoro uprawnienia emerytów (rencistów) policyjnych do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego nie wynikały ani z przepisów ustawy o Policji, ani z ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, a przyznawano je na podstawie corocznie składanych oświadczeń mieszkaniowych i realizowano je na podstawie aktów wykonawczych, to z dniem 1 stycznia 2006r. zaszła konieczność cofnięcia tych uprawnień – z uwagi na uchylenie § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r., jako wykraczającego poza granicę delegacji ustawowej. Uchylony § 8 ww. rozporządzenia stanowił niezbędną podstawę pozwalającą na analogiczne stosowanie do emerytów i rencistów policyjnych § 1 ust. 1 - a skoro podstawa ta odpadła, to emeryci i renciści nie spełniają warunków określonych w § 1 ust. 1, jako że przepisu tego w ogóle się do nich nie stosuje. Podzielił pogląd organu I instancji, że cofnięcie stronie uprawnienia do przedmiotowego świadczenia nie narusza praw nabytych, które nie mają charakteru absolutnego i mogą być wzruszone. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Komendant Wojewódzki Policji, za niezasadny uznał zarzut skarżącego dotyczący niemożności orzekania przez komendantów miejskich i powiatowych, co do istoty sprawy w odniesieniu do emerytów i rencistów, z uwagi na uchylenie § 9 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z 2002 r. Za zasadne uznano również wydanie przez organ I instancji decyzji na postawie art. 104 § 1 k.p.a.
Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wniósł R. J. z żądaniem jej uchylenia, utrzymania w mocy decyzji nr [...] z dnia [...].08.2001 r. przyznającej mu jako emerytowi Policji równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący powtórzył w całości zarzuty podniesione w odwołaniu, a dotyczące wydania decyzji przez organy, które z mocy prawa zostały pozbawione tych kompetencji oraz uznania, że uchylony § 8 "rozporządzenia MSWiA z dnia 28.12.2005r." daje podstawę do cofania decyzji. Jego zdaniem odwoływanie się w przedmiotowej sprawie do ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy policji jest całkowicie chybione. Raz jeszcze zawnioskował o zwrócenie się do Ministra MSWiA o interpretację przepisów w zakresie właściwości rzeczowej organu uprawnionego do rozstrzygania w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie i również powołał się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zbadaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Sąd administracyjny rozważa zatem wyłącznie kwestię, czy decyzja organu administracji publicznej mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Sąd, z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie prawa, w konsekwencji przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 1 i 2 powyższej ustawy). W niniejszej sprawie, wbrew zarzutom skargi, brak jest podstaw do stwierdzenia wskazanego wyżej naruszenia prawa, w konsekwencji więc, zgodnie z art. 151 tej ustawy, skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem osądu jest decyzja o cofnięciu skarżącemu – z dniem 1 stycznia 2006 r. – uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Niesporne jest, że skarżący jako emeryt policyjny – na podstawie decyzji z 2001 r. i 2004 r. – otrzymał świadczenie w postaci równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Wypłaty tego równoważnika zaprzestano od stycznia 2006 r., a to z uwagi na nowelizację rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.U. Nr 100, poz. 919 ze zm.), tj. uchylenie § 8 tego rozporządzenie będącego postawą wypłaty, dokonaną rozporządzeniem MSWiA z dnia 28 grudnia 2005 r. (Dz.U. Nr 266, poz. 2246).
Uprawnienia skarżącego jako emeryta policyjnego w zakresie zaopatrzenia emerytalnego, w tym też pomocy materialnej na cele mieszkaniowe wynikają z ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2004 r., Nr 8, poz. 67 ze zm.). W ramach zaopatrzenia emerytalnego na zasadach określonych w ustawie przysługuje m.in. prawo do lokalu mieszkalnego albo do pomocy w budownictwie mieszkaniowym (art. 2 pkt 2 lit. c). Treść tego przepisu wskazuje w sposób wyraźny, że emeryci mają tylko tyle uprawnień, ile przewiduje ta ustawa. W myśl art. 29 ust. 1, zamieszczonego w dziale III "Inne świadczenia i uprawnienia" tej ustawy, funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji odpowiednio ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Sprawiedliwości lub podległych organów albo Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Szefa Służby Wywiadu Wojskowego w rozmiarze przysługującym im w dniu zwolnienia ze służby. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Z kolei w myśl art. 30 powyższej ustawy emerytom i rencistom policyjnym zapewnia się pomoc w budownictwie mieszkaniowym, na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy.
Problematykę mieszkań dla funkcjonariuszy policji w służbie czynnej regulują przepisy rozdziału ósmego ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. – o Policji- "Mieszkania funkcjonariuszy Policji". Przepis art. 88 ust. 1 przyznaje policjantom w służbie stałej prawo do lokalu mieszkalnego, ze wskazaniem w art. 90, że na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. W art. 91 postanowiono, że policjantowi przysługuje równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, a w ust. 2 tego artykułu zawarta została delegacja do wydania rozporządzenia, określającego zasady cofania i zwracania równoważnika pieniężnego. Zgodnie zaś z art. 92 ust. 1 policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny, jeżeli on sam lub członkowie jego rodziny nie posiadają lokalu mieszkalnego w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, a w ust. 2 zawiera upoważnienie dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia, w porozumieniu z ministrem finansów w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad cofania i zwracania równoważnika za brak lokalu mieszkalnego. Ponadto policjantowi przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby (art. 93 ust. 1), a także – jeśli nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale - pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną własność (art. 94 ust. 1).
Z zestawienia obu tych ustaw bez wątpienia wynika, że emeryci policyjni nie posiadają wszystkich uprawnień przysługujących policjantom w służbie czynnej. Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. (zaopatrzeniowa) przyznaje im prawo wyłącznie do lokalu mieszkalnego (art. 29 ust. 1) oraz pomoc w budownictwie mieszkaniowym (art. 30). Żadnych innych uprawnień mieszkaniowych emerytom policyjnym ustawodawca nie przyznał.
Przypomnieć wypada, zdaniem Sądu istotny z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 października 2008 r. U 4/08, w którym uznał, że § 1 pkt 2 rozporządzenia zmieniającego z dnia 6 kwietnia 2005 r. (Dz.U. Nr 70, poz. 633), uchylający § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz.U. Nr 100, poz. 918), jest zgodny z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji... oraz z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Wprawdzie Trybunał zajmował się problematyką dotyczącą równoważnika za brak lokalu mieszkalnego, a nie za remont lokalu, jednak wyrażony przez niego pogląd w drodze analogii przyjąć należy także w zakresie równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Trybunał uznał, że krąg podmiotów uprawnionych do świadczenia jest materią ustawową i nie została ona przekazana do uregulowania w drodze rozporządzenia. Zatem przepis rozporządzenia nie może rozszerzyć kręgu uprawnionych, przyznając emerytom takie świadczenie. W tym kontekście uchylenie przepisu wykraczającego poza delegację ustawową (§ 8 rozporządzenia MSWiA) nie zmienia stanu prawnego przez pozbawienie emerytów i rencistów policyjnych uprawnienia do równoważnika pieniężnego, skoro uprawnienie takie nie wynikało z ustawy. Przepis uchylający nie narusza zatem zasady ochrony praw nabytych (art. 2 Konstytucji) i jest zgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji.
W powyższym wyroku Trybunał Konstytucyjny nawiązał także do swojego wcześniejszego wyroku z dnia 29 listopada 2004 r., K 7/04 (OTK-A 2004/10/109), w którym zajmował się konstytucyjnością przepisu art. 91 ust. 2 ustawy o Policji. Rozważając problematykę delegacji ustawowej dla wydania rozporządzenia uznał, że w rozporządzeniu można określić wyłącznie taką problematykę, która wyraźnie treścią delegacji została ustanowiona. Rozporządzeniem nie można uregulować niczego więcej (por. art. 92 ust. 1 Konstytucji RP).
Treść delegacji zawartej w art. 91 ust. 2 ustawy o Policji brzmi następująco: "Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi w drodze rozporządzenia, wysokość oraz szczegółowe zasady przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania równoważnika, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając podmioty uprawnione do jego otrzymania, wzory wymaganych dokumentów, organy właściwe do jego przyznawania, odmowy przyznania, wypłaty, cofania albo żądania jego zwrotu oraz sposób postępowania w przypadku wystąpienia zbiegu uprawnień do jego otrzymania".
Wynika z powyższego, że wskazany w tym przepisie minister został zobowiązany do uwzględnienia "podmiotów uprawnionych", a nie określenia ich kręgu. Tym samym treść § 8 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz.U. Nr 100, poz. 919) wykraczała poza delegację ustawową, gdyż stanowiła: "Przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta, rencisty policyjnego oraz osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym policjancie oraz po zmarłym emerycie lub renciście, o których mowa w ustawie z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (/Dz.U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.)". Przepis ten stanowić mógł i stanowił podstawę wypłacania skarżącemu świadczenia do 2005 r.; tj. do czasu kiedy obowiązywał. Został bowiem uchylony rozporządzeniem zmieniającym z dnia 28 grudnia 2005 r. (Dz.U. Nr 266, poz. 2246), które obowiązuje od dnia 1 stycznia 2006 r.
We wspomnianym wyżej wyroku z dnia 29 listopada 2004 r., K 7/04 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że pojawienie się w czasie późniejszym nowych okoliczności wyłączających prawo do dalszego świadczenia, albo ograniczających to prawo skutkuje cofnięciem – jeśli odbywa się na podstawie zasad, które obowiązywały przy jego przydziale. Sytuacja taka z reguły dotyczy świadczeń okresowych lub powtarzalnych. Tak więc jeśli świadczenie jest jednorazowe, to określenie zasad cofania przyznanego świadczenia staje się bezprzedmiotowe. Tak więc trudno uznać, iż zwrot "zasady cofania" i "zwracania" może być rozpatrywany w oderwaniu od "określania wysokości i zasad przyznawania" świadczenia i że działa samoistnie. Z ustawy wynika, iż zasady cofania oraz zwrotu równoważnika są ściśle związane z zasadami przyznawania (stwierdzania) prawa do świadczenia i stanowią ich pochodną. Są zatem w takim samym stopniu określone, jak te ostatnie.
Świadczenie przyznawane skarżącemu miało charakter okresowy, bo przyznawane było corocznie na podstawie danych zawartych w składanych przez niego oświadczeniach i według aktualnych stawek. W dacie jego przyznawania, jak też wydawania decyzji w 2010 r. obowiązywał przepis § 6 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. (Dz.U. Nr 100, poz. 919), stanowiący, że decyzję o cofnięciu uprawnienia do wydania dotychczas przyznanego równoważnika wydaje się, jeżeli policjant przestał spełniać warunki, o których mowa w § 1 ust. 1, lub uległy zmianie jego uprawnienia do liczby norm zaludnienia.
Skoro więc skarżący swoje uprawnienie do równoważnika wywodził z § 8 rozporządzenia w/w, który nakazywał do emeryta policyjnego stosować pozostałe przepisy tego rozporządzenia mające zastosowanie do policjantów pozostających w służbie czynnej, to uchylenie tegoż przepisu skutkować musiało cofnięciem na podstawie cyt. wyżej § 6 rozporządzenia uprawnień do równoważnika przyznanego decyzjami z 2001 r. i 2004 r. Skarżący decyzją taką nie został pozbawiony uprawnienia wynikającego z ustawy, a jedynie przyznanego na podstawie rozporządzenia wydanego z naruszeniem delegacji ustawowej, a więc niekonstytucyjnego. Natomiast przepisy Konstytucji chronią jedynie prawa słusznie nabyte. Organy orzekające w sprawie prawidłowo więc uznały, że skarżący był uprawniony do równoważnika co do zasady tylko do roku 2006.
Z urzędu Sąd stwierdza, że nie ma podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania skutkującym koniecznością jej uchylenia.
Nie jest trafny pogląd skarżącego, rozwinięty w odwołaniu, jakoby uchylenie ust. 2 § 9 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. pozbawiło "komendantów Policji" prawa do wydawania decyzji w stosunku do emerytów i rencistów policyjnych co do istoty sprawy. Motywację przytoczoną w uzasadnieniu pisemnej odpowiedzi na skargę Sąd in extenso podziela.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło