II SA/Rz 1079/06
WyrokWSA w Rzeszowie2007-07-26
Skład orzekający: NSA Małgorzata Wolska, NSA Maria Zarębska-Kobak, WSA Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych jest zasadna, gdy organ wydał dwa sprzeczne zaświadczenia dotyczące zgodności przeznaczenia działki ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, a skarżąca działała w zaufaniu do pierwszego z nich?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy naruszyły zasadę prawdy obiektywnej oraz zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa. Niewyjaśnienie przez organ sprzeczności między dwoma wydanymi zaświadczeniami, które wprowadziły w błąd zarówno organ, jak i skarżącą, uzasadnia uchylenie decyzji odmawiającej przyznania płatności.Stan faktyczny
Skarżąca A. J. wniosła o przyznanie płatności na zalesienie dwóch działek. Organ I instancji odmówił przyznania płatności, powołując się na sprzeczność przeznaczenia jednej z działek ze studium uwarunkowań przestrzennych, co potwierdziło drugie zaświadczenie wójta. Wcześniejsze zaświadczenie wójta wskazywało na zgodność z projektem zalesień. Po wykonaniu zalesienia przez skarżącą, organ II instancji utrzymał w mocy decyzję odmowną. Skarżąca zarzuciła spełnienie wszystkich warunków do otrzymania płatności.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zasądził od Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR na rzecz skarżącej A. J. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak WSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 26 lipca 2007 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności na zalesienie I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2006 r. [...]; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej A. J. kwotę 300 zł /słownie: trzysta złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/RZ 1079/06
Uzasadnienie
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 roku odmówił A. J. przyznania płatności za zalesianie działek nr ewid. 1494 obręb U. oraz nr ewid. 326/4 obręb N., gmina S., powiat [...].
W podstawie prawnej decyzji wskazał: art. 5 ust.2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku
o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz. U. z 2003 nr 229 poz. 2273) oraz § 3, § 9 ust.2, § 10 ust.1 i § 14 a rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2004 w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich /Dz. U. z 2004 r. nr 187poz. 1929 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że A. J. w swoim wniosku z dnia 30 grudnia 2004 zadeklarowała działki przeznaczone do zalesienia i wniosła o przyznanie płatności za ich zalesienie. Do wniosku dołączyła zaświadczenie Wójta Gminy S. z dnia 17 listopada 2004 roku /nazwane: informacja
o terenie/ informujące, że wnioskowane działki zgodnie ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy nr [...] z dnia [...] czerwca 1998 opubl. w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...] z 31 sierpnia 1998 znajdują się w strefie projektowanych zalesień.
W oparciu o wniosek, organ wydał postanowienie nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005 roku o spełnieniu niezbędnych warunków we wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych.
W kolejnym zaświadczeniu z 23 maja 2005 Wójt Urzędu Gminy w S.
stwierdził, że przeznaczenie działki nr 326/4 na zalesienie jest sprzeczne
z ustaleniami Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S., bowiem położona jest ona w istniejącym kompleksie pól uprawnych na terenach zmeliorowanych.
Odnośnie działki nr 1494- organ stwierdził, że znajduje się ona w terenie projektowanych zalesień, a wykonanie prac zalesieniowych potwierdza zaświadczenie wydane przez nadleśniczego. Odmowę przyznania płatności za zalesienie tej działki organ uzasadnił faktem nie otrzymania od A. J. danych dotyczących działki, pozwalających na naliczenie płatności zalesieniowej oraz faktem pozostawania działki 326/4 w sprzeczności
z ustaleniami Studium. Decyzją z [...] lutego 2006 Kierownik BP ARiMR odmówił przyznania płatności na zalesianie. Decyzją nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARIMR z [...] marca 2006 uchylił w całości powyższą decyzję z [...] lutego 2006 r.
o polecił wyjaśnić w ponownym postępowaniu :
- czy pierwsze z zaświadczeń Urzędu Gminy było zgodne ze stanem faktycznym i wynikało z uchwały Rady Gminy Studium Uwarunkowań Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z [...] czerwca 1998 opublikowanego w Dzienniku Urzędowym województwa [...] z dnia 31 sierpnia 1998. -czy po wydaniu zaświadczenia z 23 maja 2005 zaszły nowe okoliczności w wyniku których zostało zmienione Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. i działka nr 326/4 znalazła się poza terenem przeznaczonym pod zalesianie.
W ponownym postępowaniu przeprowadzono rozprawę administracyjną w dniu 30 maja 2006 w trakcie której A. J. zeznała, że w dniu 17 listopada 2004 r. zgłosiła się do Urzędu Gminy i otrzymała zaświadczenie, że działki nr 326/4 i 1494 znajdują się w strefie projektowanych zalesień. Zaświadczenie to jest sprzeczne z zaświadczeniem z 23 maja 2006 roku. W związku z tym wniosła o ustalenie:
* dlaczego dwa zaświadczenia dotyczące przeznaczenia działki 326/4 zawierają sprzeczne informacje,
* czy po wydaniu pierwszego zaświadczenia z 17 listopada 2004 zaszły nowe okoliczności do czasu wydania nowego zaświadczenia w dniu 23 maja 2005 stwierdzającego, że działka 325/4 znalazła się poza terenem przeznaczonym do zalesiania / to ostatnie wydane zostało po wykonaniu zalesienia/,
- czy dla pozostałych rolników wnioskujących o wydanie zaświadczenia niezbędnego
do wykonania zalesienia zostały również wydane podobne zaświadczenia, jak to
z 17 listopada 2004. Podniosła też, że w zaświadczeniu z 23 maja 2005 pominięta została działka 1494, stąd wniosek, że zaświadczenie jest dla tej działki aktualne. Działka została zalesiona prawidłowo i zgodnie z wymaganymi dokumentami. dlatego, jej zdaniem, spełnione są wszystkie warunki do otrzymania płatności.
Decyzja wskazana na wstępie odmawia A. J. przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych. Organ wskazał, że odpowiadając na zadane pytania, Wójt Gminy S. poinformował, że zarówno zaświadczenie z 17 listopada 2004, jak i z dnia 23 maja 2005 dotyczące działki nr 326/4 opierają się na tym samym, niezmienionym Studium zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy nr [...] z [....] czerwca 1998, opublikowanym
w Dzienniku Urzędowym województwa [...] nr [...] z 31 sierpnia 1998. Ponadto - uchwała Rady Gminy nr [...] z [...] czerwca 1998 nie podlegała zmianom. Organ stwierdził, że dla działki 326/4 wydano zaświadczenie z 17 listopada 2004 uwzględniające działkę
w terenie projektowanych zalesień, a zaświadczenie z 23 maja 2005 określa tę samą działkę jako niemożliwą do zalesienia w oparciu o Studium. Wobec nie złożenia przez stronę stosownych wyjaśnień dotyczących działki 1494 i przekroczenia 14 dniowego terminu do złożenia informacji o założeniu uprawy leśnej do przedłożenia Kierownikowi Biura oświadczenia o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia, potwierdzonym przez nadleśniczego, przyznanie płatności do tej działki nie znajduje uzasadnienia.
Odwołanie od decyzji złożyła A. J., wnosząc o jej uchylenie.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją z dnia [...] października 2006 roku, nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wnioskodawczyni zostały wydane przez Urząd Gminy w S. dwa sprzeczne zaświadczenia dotyczące statusu działki nr 326/4.
W ramach przeprowadzonego przez organ odwoławczy uzupełniającego postępowania wyjaśniającego na podstawie pisma Urzędu Gminy w S. z 16 sierpnia 2006 ustalono, że zaświadczenie z 23 maja 2005 określa prawidłowo jej stan faktyczno - prawny, co oznacza, że przeprowadzenie jej zalesienia jest sprzeczne z postanowieniami Studium Uwarunkowań
i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy nr [...] z [...] czerwca 1998.
Organ wskazał na przepis § 3 ust.2 Rozporządzenia Rady Ministrów z 11 sierpnia 2004
w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich Płatność na zalesianie jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności użytkowanych jako grunty orne, trwałe użytki zielone albo sady, które zostały przeznaczone do zalesienia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. W wypadku odwołującej, przyznanie płatności za zalesienie działek byłoby sprzeczne ze studium.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wniosła A. J. Zarzuciła, że jej zdaniem, spełniła wszystkie warunki do otrzymania płatności za zalesianie gruntów rolnych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Przedmiotem kontroli legalności w rozpatrywanej sprawie jest decyzja odmawiająca skarżącej przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych. Problematykę tę reguluje ustawa z dnia 28 listopada 2003 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej / Dz. U. nr 229 poz. 2273 z 2003 r. ze zm./ zwana dalej ustawą.
Na podstawie art. 3 ust.2 pkt.1 tej ustawy, Rada Ministrów, rozporządzeniem z dnia 11 sierpnia 2004 roku określiła szczegółowe warunki i tryb udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich / Dz. U. Nr 187 poz. 1929 z 2004 r. /, zwanym dalej rozporządzeniem. Art. 1 ustawy stwierdza, że określa ona zadania oraz właściwość jednostek organizacyjnych i organów w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków unijnych dotyczące m.in. zalesiania gruntów rolnych /art. 1 ust.1 pkt. 4/. Zgodnie z przepisem art. 5 ustawy, pomoc finansowa w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich udzielana jest na wniosek producenta rolnego w drodze decyzji administracyjnej. W rozpatrywanej sprawie, decyzją nr [...] z [...] czerwca 2006 Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił A. J. przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych w 2004 roku, a organ odwoławczy zaskarżoną decyzją utrzymał orzeczenie organu I instancji w mocy.
Zgodnie z § 14 rozporządzenia, wnioski o przyznanie płatności w 2004 roku składa się
w terminie od 1 września do 31 grudnia 2004 roku. Wniosek A. J. z dnia 30 grudnia 2004 roku dotyczył dwóch działek - nr 326/4 oraz nr 1494. Odmowę przyznania płatności na działkę nr 326/4 organy uzasadniły faktem, że zaświadczenie wydane z urzędu przez Wójta Gminy w S. z dnia 23 maja 2005 roku stwierdza, że zalesienie tej działki jest sprzeczne
z ustaleniami Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S., zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy S. Nr [...] z dnia [...] czerwca 1998 opublikowanego w Dz. U. Woj. [...] Nr [...] z dnia 31 sierpnia 1998.
Zaświadczenie to /k.18 akt adm./ wydane zostało na podstawie przepisu § 14 a ust.2 pkt.2 w/w rozporządzenia zgodnie z którym osoba ubiegająca się o pomoc finansową na zalesianie gruntów rolnych powinna wykazać się - w razie braku planu miejscowego - zaświadczeniem potwierdzającym, że przeznaczenie działek rolnych do zalesienia nie jest sprzeczne
z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy.
W badanej sprawie nie została wyjaśnione, dlaczego Wójt Gminy S. wydał dwa sprzeczne ze sobą zaświadczenia. Oprócz bowiem wymienionego wyżej zaświadczenia z dnia 23 maja 2005 roku, z upoważnienia Wójta wydana została w dniu 17 listopada 2004 roku [...] informacja o terenie, stwierdzająca, że działki m.in. 326/4 i 1494 zgodnie ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy S. zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy Nr [...] z [...] czerwca 1998 opubl.w Dz. U.Woj. [...] Nr [...] z 31 sierpnia 1998 znajdują się w strefie : teren projektowanych zalesień. Informacja ta, określona przez organy orzekające w sprawie jako zaświadczenie, stała się podstawą wydania przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowienia nr [...] z dnia [...] kwietnia 2005r. o spełnieniu przez A. J. niezbędnych warunków we wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych. Postanowienie w swojej podstawie prawnej wskazuje przepis § 7 ust.4 rozporządzenia, który stanowi, że postanowienie o spełnieniu warunków wydaje się po weryfikacji wniosku o przyznanie płatności. Wymienione postanowienie, oprócz stwierdzenia, że wnioskodawca spełnia niezbędne warunki do przyznania pomocy finansowej zawiera pouczenie o sposobie
i terminie wykonania zalesienia oraz informację, że nie służy na nie zażalenie. Niesporne jest w sprawie, że stosując się do postanowienia, skarżąca wykonała wiosną 2005 roku prace zalesieniowe, co potwierdza zaświadczenie Nadleśnictwa O. z 13 grudnia 2005 roku. Organy nie wyjaśniły przyczyny wydania przez Wójta Gminy z urzędu zaświadczenia z dnia 23 maja 2005 roku, po pracach zalesieniowych, wykonanych przez skarżącą legalnie, po spełnieniu przez nią wymaganych przepisami warunków. Odmowę przyznania płatności na zalesienie działki 1494 organy uzasadniły brakiem wyczerpującej odpowiedzi na wezwanie z dnia 31 stycznia 2006 roku do złożenia wyjaśnień. W ocenie organów, pismo A. J. z 2 lutego 2006 roku nie zawiera danych pozwalających na obliczenie płatności na zalesienie działki 1494, wniosek bowiem wymienia dwie działki - 1494 i 326/4, a dane zawarte we wniosku dotyczą łącznej powierzchni wsparcia na zalesianie. W ocenie Sądu organy naruszyły zasadę prawdy obiektywnej wyrażoną w przepisach art. 7 i 77 k.p.a.. zgodnie z którą, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i obowiązane są podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zgodnie z art. 77 § 1 organy te obowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jak wskazano wyżej, Wójt Gminy S. wydał dwa sprzeczne ze sobą zaświadczenia dotyczące przeznaczenia wnioskowanych działek. Taka sytuacja wprowadziła w błąd zarówno organ I instancji, który wydał postanowienie o spełnieniu niezbędnych warunków do przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych, jak i skarżącą, która, działając w zaufaniu do organu, w oparciu o to postanowienie dokonała zalesienia obu wnioskowanych działek i zarówno we wniosku, jak i w pismach do organu traktowała je łącznie. Zaistniała sytuacja obligowała organ do szczególnej staranności, bowiem, zgodnie z zasadą wyrażoną w art.8 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. W postępowaniu ponownym organ ustali. dlaczego zaświadczenie wydane przez Wójta Gminy S. w dniu 17 listopada 2004 roku, na podstawie uchwały Rady Gminy nr [...] pozostaje w sprzeczności z wydanym przez ten sam organ zaświadczeniem z 23 maja 2005 roku wydanym na podstawie tej samej uchwały Rady Gminy. Następnie organ ustali, czy skarżąca, składając wniosek w dniu 30 grudnia 2004 roku spełniła warunki do przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych określonych ustawą z dnia 28 listopada 2003 roku
o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz wydanego z jej upoważnienia rozporządzenia RM z 11 sierpnia 2004 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
Wskazując na powyższe Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, dlatego orzekł jak w sentencji wyroku w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt.1 lit.c P.p.s.a. O kosztach orzeczono po myśli przepisu art. 200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło