II SA/Rz 1088/10

WyrokWSA w Rzeszowie2011-02-08

Skład orzekający: Maria Piórkowska, Robert Sawuła, Zbigniew Czarnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie stanowiska wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym grzywny nałożonej w celu przymuszenia do rozbiórki budynku może zostać utrzymane w mocy pomimo zarzutów dotyczących zasadności decyzji rozbiórkowej i wskazania zobowiązanego?
Ratio decidendi
Postanowienie wierzyciela wyrażone w toku postępowania egzekucyjnego stanowi element materiału dowodowego, który organ egzekucyjny uwzględnia przy rozstrzyganiu zarzutów zgłoszonych przez zobowiązanego. W przypadku egzekucji grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązku niepieniężnego, zarzuty dotyczące zasadności samego obowiązku rozbiórki nie są przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu egzekucyjnym. Skarga na postanowienie wierzyciela jest niezasadna, gdyż stanowisko wierzyciela zostało wydane zgodnie z przepisami i nie narusza prawa.
Stan faktyczny
J. K. został zobowiązany decyzją do rozbiórki budynku gospodarczego na działce należącej do jego żony. Wobec niewykonania obowiązku nałożono na niego grzywnę w celu przymuszenia. J. K. nie uiścił grzywny, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego skierował grzywnę do egzekucji pieniężnej. J. K. zgłosił zarzuty dotyczące zasadności decyzji rozbiórkowej i wskazał, że nie jest inwestorem, lecz wykonawcą. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał stanowisko wierzyciela w mocy, a J. K. złożył skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. w przedmiocie stanowiska wierzyciela.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Piórkowska /spr./ Sędziowie WSA Robert Sawuła WSA Zbigniew Czarnik Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 8 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela -skargę oddala- Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r., Nr [...], wydane na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. oraz art. 34 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.e.a., którym po rozpatrzeniu zażalenia J. K., utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie podtrzymania stanowiska wierzyciela zawartego w tytule wykonawczym TYT-1 z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie ściągnięcia należności pieniężnych. W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2008 r. znak [...] nakazującą J. K. rozbiórkę budynku gospodarczego na działce nr 2241, obr. 5, położonej w D. przy ul. [...]. Decyzje te był przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 23 września 2009 r., sygn. II SA/Rz 231/09 oddalił skargę J. K. Następnie wobec niewykonania ciążącego na zobowiązanym obowiązku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy i postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] nałożył na J. K. środek egzekucyjny w postaci grzywny, w wysokości 37 981,32 zł, w celu przymuszenia do wykonania wspomnianego wyżej obowiązku. W związku z faktem, iż J. K. nie uiścił grzywny, jak też nie dokonał rozbiórki, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego skierował nałożoną grzywnę do egzekucji pieniężnej Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w D. Organ ten, jako organ egzekucyjny odnośnie należności pieniężnych, w oparciu o art. 34 u.p.e.a., zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego - jako wierzyciela - o wyrażenie stanowiska w sprawie zarzutów zgłoszonych przez J. K. w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego (w pismach z dnia [...].06.2010r., [...].07.2010 r.). Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko zawarte w tytule wykonawczym [...] z dnia [...] maja 2010 r. w sprawie ściągnięcia należności pieniężnych, wobec faktu, że obowiązek nie został wykonany jak również grzywna nie został wpłacona. W uzasadnieniu organ odniósł się do zarzutów J. K., w sprawie niezgodności z prawem decyzji rozbiórkowej i skierowania jej do niewłaściwego podmiotu, wskazując, że w toku postępowania jednoznacznie ustalono, że inwestorem przedmiotowej budowli jest J. K. Wyjaśniono, że brak jest podstaw w rozumieniu art. 33 u.p.e.a. do uznania zarzutu o nieistnieniu obowiązku, albowiem obowiązek ten istnieje i zobowiązany nie wykonał rozbiórki i nie uiścił nałożonej grzywny w celu przymuszenia. Zażalenie na to postanowienie złożył J. K. wnosząc o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Wskazał, że z dokumentów, które przedłożył Naczelnikowi Urzędu Skarbowego i tych które znajdują się w aktach PINB jasno wynika, że właścicielem działki nr 2241 jest jego żona, on zaś był wykonawcą. Podniósł, że wysłał do PINB prośbę, z powiadomieniem Starostwa, o ponowne przeprowadzenie rozprawy. Składający zażalenie zakwestionował przyjęcie, iż doręczone mu zostało postanowienie PINB z dnia [...] stycznia 2010 r. Po dokonaniu analizy okoliczności sprawy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że stanowisko wierzyciela wyrażone w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2010 r. nie narusza prawa i powołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r., Nr [...] utrzymał je w mocy. Wskazał, że prowadzone postępowanie dotyczy egzekucji należności pieniężnych tj. nałożonej a nieuiszczonej grzywny. W przedmiotowej sprawie, wobec zgłoszenia zarzutów przez J. K. Naczelnik Urzędu Skarbowego w D. zwrócił się na postawie art. 34 u.p.e.a. do PINB w D. - jako wierzyciela – o zajęcie stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów. Organ odwoławczy podniósł, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej może być wyłącznie okoliczność określona w art. 33 u.p.e.a. Tymczasem zarzuty J. K. nie odnoszą się do prowadzonej egzekucji. W przeważającej mierze dotyczą zasadności podjętej przez organ nadzoru budowlanego decyzji o nakazie rozbiórki i ustaleń poprzedzających jej wydanie oraz postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym (nakaz rozbiórki). Zatem nie odnoszą się one do egzekucji obowiązku pieniężnego tj. grzywny nakładanej w celu przymuszenia do wykonania wyżej wskazanego obowiązku (niepieniężnego) tj. nie mieszczą się w podstawie wyrażonej w art. 33 pkt 1 czy też pkt 4 u.p.e.a. Organ odwoławczy uznał, że przytoczona przez PINB w D. okoliczność, że obowiązek rozbiórki nie został wykonany nie jest właściwą argumentacją, bowiem sam fakt wykonania obowiązku charakterze niepieniężnym nie stanowi automatycznie przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego w przedmiocie należności pieniężnej, jaką jest grzywna w celu przymuszenia Odpowiadając na argumenty zawarte w zażaleniu i pismach uzupełniających organ wyjaśnił, że w postępowaniu egzekucyjnym nie rozpatruje się i nie rozstrzyga ponownie sprawy co do zasadności obowiązku rozbiórki czy wskazanego w decyzji adresata obowiązku lecz egzekwuje się określony obowiązek wynikający z ostatecznej decyzji, a który jest wymagalny i podlega wykonaniu. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że egzekucja prowadzona jest w stosunku do właściwego podmiotu. Postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie J. K., wnosząc o jego uchylenie. Zawnioskował o wykonanie zastępcze, poprzez doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem tj. przesunięcie jednej ze ścian budynku, tak by zachowana została odpowiednia odległość od granicy, ewentualnie o jego rozbiórkę, co jest mniej uciążliwe od nałożonej egzekucji pieniężnej. Wskazał, że w piśmie z dnia [...] maja 2010 r. zobowiązał się do wykonania rozbiórki, lecz ze względu na stan zdrowia i trudności w "znalezieniu ekipy" szopy nie rozebrał. W dalszej części zarzucił naruszenie art. 7 u.p.e.a. poprzez nałożenie wysokiej grzywny pieniężnej i powołując się na wyrok WSA w Kielcach z dnia 14.02.2008 r., sygn. II SA/Ke 693/08 wniósł o jej uchylenie. Raz jeszcze podkreślił, że to nie on lecz jego żona, jako właścicielka działki, jest inwestorem. On był tylko wykonawcą obiektu. Wskazał, że jego żona nie otrzymała nakazu rozbiórki. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne i postanowienia w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie jest zasadna. W rozpoznawanej sprawie, bezspornym między stronami jest, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia w oparciu o treść art. 119, art. 121 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /tekst jedn. Dz. U. Z 2005r Nr 229, poz. 1954 ze zm./. Postanowienie to zostało skutecznie doręczone w trybie art. 44 k.p.a., a skarżący zażalenia na nie nie składał. Upomnieniem z dnia [...]. kwietnia 2010 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wezwał skarżącego do uregulowania należności - grzywny w celu przymuszenia oraz kosztów upomnienia, które zostało doręczone w dniu [...] maja 2010 r. Wystawiony w dniu [...] maja 2010 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego tytuł wykonawczy został wraz z ewidencją tytułów wykonawczych oraz upomnieniem przesłane do Urzędu Skarbowego w D. celem przeprowadzenia egzekucji. Zgłoszone przez skarżącego w toku postępowania egzekucyjnego zarzuty zostały przez organ egzekucyjny skierowane do wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego celem zajęcia stanowiska w oparciu o treść art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] wierzyciel podtrzymał swoje stanowisko zawarte w wystawionym tytule egzekucyjnym uznając zarzut - błąd co do osoby zobowiązanego, za bezzasadny. W uzasadnieniu stanowiska wierzyciel przywołał ostateczne decyzję nakazującą skarżącemu rozbiórkę obiektu budowlanego, a także prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 231/09 oddalający skargę na tę decyzję. W tym stanie sprawy wskazać należy, że przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w trybie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Z przepisu tego wynika, że zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt. 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt. 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt. 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca /§ 1/. Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego /§ 5/. Taka konstrukcja wyżej wskazanych przepisów wskazuje, że wypowiedz wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów, wyrażona w formie postanowienia, w toczącym się już postępowaniu egzekucyjnym, stanowi jedynie element materiału dowodowego /wyrok NSA z 29 czerwca 2007 r. IFSK 3/07 Lex nr 368349/. Postanowienie bowiem wierzyciela w przedmiocie zgłoszonych zarzutów nie rozstrzyga o istocie sprawy lecz stanowi niezbędną informację dla organu egzekucyjnego i warunek rozstrzygnięcia postanowieniem o tych zarzutach w toczącym się już postępowaniu egzekucyjnym /wyrok NSA z dnia 27 mają2009r IIGSK 980/08 nie publ./. Mając na uwadze powyższe, Sąd rozpoznając skargę na zaskarżone stanowisko wierzyciela nie dopatrzył się naruszenie przepisów prawa. Wierzyciel dokonał wszechstronnej oceny okoliczności stanowiących podstawę zarzutu na podstawie analizy materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w postanowieniu uzasadnił w sposób wymagany przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. W tym stanie sprawy, w tym postępowaniu, tj. w postępowaniu zmierzającym do uzyskania stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi kwestionujące zasadność nałożenia grzywny w celu przymuszenia, jak również propozycja innych rozwiązań sprawy poprzez wykonanie zastępcze doprowadzające obiekt do stanu zgodnego z prawem W ocenie Sądu, nie zasługuje również na uwzględnienie podnoszony przez skarżącego zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego gdyż ten ostatni, w świetle przytoczonego wyżej przepisu art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie jest przedmiotem stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Marginesowo nadmienić należy, że w świetle art. 125 i art. 126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nieuiszczone lub nieściągnięte grzywny w celu przymuszenia, w razie wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, na wniosek zobowiązanego podlegają umorzeniu. Z przyczyn wyżej naprowadzonych, skoro zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło