II SA/Rz 1116/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2017 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w części obejmującej wpis od skargi w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu i nakazu wycofania z obrotu produktów będących środkami zastępczych - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. K. K. wezwany został do uiszczenia kwoty 200 zł tytułem wpisu od skargi na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu i nakazu wycofania z obrotu produktów będących środkami zastępczymi. W odpowiedzi skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy, nie zaznaczając jego zakresu. Podał, że nie ma regularnych dochodów i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Nie dysponuje środkami na pokrycie związanych z niniejszą sprawą kosztów. Celem uzyskania od strony informacji odnośnie do przedmiotu żądania, jak i szczegółowych danych dotyczących sytuacji majątkowej jej, jej rodziców oraz ewentualnych pozostałych członków wspólnego gospodarstwa domowego, wezwano ją o do uzupełnienia złożonego przez nią wniosku. Odpowiadając na powyższe K. K. wskazał, że ubiega się o zwolnienie od wpisu od swojej skargi. Podniósł, że do wspólnego z nim gospodarstwa domowego wchodzą jedynie rodzice. Wskazał, że rodzina utrzymuje się tylko z dochodów uzyskiwanych przez jego ojca, a wynoszących 3000 zł, bowiem ani on, ani matka nie otrzymują żadnych środków pieniężnych. Jako średnie miesięczne koszty utrzymania mieszkania wnioskodawca podał kwotę 1000 zł. Łączne koszty z tytułu korzystania z telefonu i Internetu to 230 zł, natomiast wydatki związane z samochodem to kwota 300 zł. Skarżący zaznaczył, że wynagrodzenie reprezentującego go w postępowaniu administracyjnym adwokata pokrył jego ojciec. Zaznaczył także, iż nie ma wiedzy o majątku swoich rodziców. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Przedmiotem żądania K. K. jest zwolnienie od wpisu od skargi. Takie wsparcie wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, o czym stanowi brzmienie art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Z kolei, wedle treści art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., przesłanką udzielenia pomocy w przedmiotowym wymiarze jest niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona ubiegająca się o prawo pomocy, w myśl art. 252 § 1 P.p.s.a., powinna podać w składanym oświadczeniu dokładne informacje o swoim stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Oznacza to, że to jej zadaniem jest przedstawienie takiej ilości danych, aby realna była należyta ocena jej faktycznych możliwości płatniczych w kontekście obowiązku poniesienia kosztów zainicjowanego przez nią postępowania sądowego. Wprost zaś o nałożonym na wnioskodawcę ciężarze dowodu odnośnie do przesłanek prawa pomocy stanowi powołany wyżej art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Wymaga on mianowicie wykazania przez niego, że spełnia przewidzianą w tym przepisie przesłankę częściowego prawa pomocy. Mając na względzie przytoczone regulacje, jak i okoliczności sprawy trudno uznać, że skarżący udowodnił, iż żądane prawo pomocy jest w jego wypadku uzasadnione. Po pierwsze należy zaznaczyć, że podane przez stronę comiesięczne wydatki wynoszą 1530 zł. Pozostała po ich pokryciu kwota 1470 zł jest z pewnością wystarczająca zarówno na pokrycie wydatków związanych z wyżywieniem rodziny, których to wydatków nie obejmowały dane wskazane przez skarżącego w odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie wniosku o prawo pomocy, jak i na uiszczenie kwoty 200 zł tytułem wpisu od niniejszej skargi. Na możliwość czynienia przez rodzinę oszczędności wskazuje choćby fakt, że ojciec strony pokrył koszty wynagrodzenia reprezentującego ją pełnomocnika. Poza tym, zwrócenia uwagi wymaga, że nie można uznać za tzw. wydatki konieczne, a zatem te, o których mowa w cytowanym art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. środków przeznaczanych na utrzymanie samochodu czy też na telefon i Internet we wskazanym przez stronę wymiarze 230 zł miesięcznie. Tylko zaś okoliczność w postaci przeznaczania na podstawowe potrzeby życiowe wszelkich funduszy, które pozostają do dyspozycji rodziny strony mogłaby przemawiać za zasadnością złożonego przez nią wniosku. Ponadto, skarżący nie zastosował się w pełni do kierowanego do niego wezwania dotyczącego uzupełnienia danych jego wniosku. Nie wyjawił mianowicie swoich dochodów. Podał wprawdzie, że wynoszą one 0 zł, co stoi jednak w sprzeczności z pierwotnym oświadczeniem w tym zakresie tj. złożonym na formularzu wniosku o prawo pomocy, gdzie zaznaczył, że jego dochody są nieregularne. Sprzeczność twierdzeń wnioskodawcy w tym zakresie nie może przemawiać na jego korzyść. Skarżący nie wypełnił także rubryk formularza wniosku (PPF) w zakresie stanu majątkowego tak własnego, jak i swoich rodziców, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym. Wezwany do usunięcia tego braku podał, że nie ma wiedzy na temat majątku swoich rodziców. Tego rodzaju oświadczenie powoduje, że sytuacja majątkowa wymienionych nie jest znana, co uniemożliwia rzetelną ocenę zdolności płatniczych strony w niniejszym postępowaniu. Dodatkowo, strona nie nadesłała żądanych od niej wyciągów z rachunków bankowych jej i jej rodziców. Jak już wyżej zaznaczono, to ubiegający się o uczynienie w jego wypadku odstępstwa od zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania (art. 199 P.p.s.a.) winien wykazać, że zachodzi wskazana w ustawie (P.p.s.a.) podstawa do tego. Uchylając się od przedstawienia wszystkich potrzebnych w tym przedmiocie danych czy dokumentów, jak też podając sprzeczne twierdzenia (tj. w zakresie uzyskiwanych przez siebie dochodów) musi liczyć się z tym, że brak jest podstaw do pozytywnego rozpatrzenia jego żądania. Z uwagi bowiem na wyjątkowość instytucji prawa pomocy przyznanie jej, i to w jakimkolwiek zakresie, nie może budzić wątpliwości rozpoznającego wniosek. Jeśli zaś takowe istnieją, to jedynym możliwym sposobem rozpoznania wniosku strony jest odmowa przyznania prawa pomocy. Z wyżej podanych względów orzeczono o odmowie zwolnienia K. K. od wpisu od skargi. Sytuacja materialna rodziców, na których utrzymaniu pozostaje, pozwala bowiem na uiszczenie kwoty 200 zł jako wpis od złożonej w sprawie skargi bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wymienionych i wnioskodawcy. Podstawę orzeczenia stanowi art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.