II SA/Rz 1120/19

WyrokWSA w Rzeszowie2019-12-18

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Małgorzata Wolska, Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy egzaminator ma prawo przerwać praktyczny egzamin na prawo jazdy i uznać go za negatywny, jeśli osoba egzaminowana wjechała na chodnik podczas manewru zawracania, a zachowanie to nie zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu innych uczestników ruchu drogowego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przerwanie egzaminu praktycznego na prawo jazdy i uznanie go za negatywny z powodu wjazdu na chodnik podczas manewru zawracania jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy zachowanie osoby egzaminowanej zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. W sytuacji, gdy osoba egzaminowana panowała nad pojazdem, nie utrudniała ruchu i nie było bezpośredniego zagrożenia, egzamin powinien być kontynuowany, a stwierdzone nieprawidłowości powinny być podstawą do unieważnienia egzaminu na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o unieważnieniu praktycznego egzaminu na prawo jazdy kategorii B. Osoba egzaminowana podczas manewru zawracania wjechała tyłem pojazdu na chodnik. Egzaminator przerwał egzamin, uznając zachowanie za zagrażające życiu i zdrowiu. Organ pierwszej instancji unieważnił egzamin, uznając, że egzaminator błędnie ocenił sytuację i przerwał egzamin, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Egzaminator A. W. zaskarżył decyzję, argumentując, że jego ocena była prawidłowa, a unieważnienie egzaminu narusza przepisy.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Piotr Godlewski Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B -skargę oddala- II SA/Rz 1120/19 UZASADNIENIE Przedmiotem skargi A. W. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: "Kolegium", "SKO") z [...] czerwca 2019 r. nr [...] wydana w przedmiocie unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii "B". W podstawie prawnej decyzji wskazano art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 127 § 2 w zw. z art. 17 pkt 1 K.p.a., art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2018 r., poz. 570 ze zm.) oraz art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2019 r., poz. 341 ze zm. – zwana dalej: "ustawą"). Z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy wynika, że dnia [...] listopada 2018 r. W. T. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w [...] zdawała część praktyczną egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B. Egzaminatorem przeprowadzającym egzamin był A. W. (nr uprawnień [...]). Jak wynika z akt sprawy w trakcie przeprowadzenia egzaminu W. T. znajdując się na drodze dwukierunkowej jednojezdniowej wykonywała zadanie nr 12, określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach (Dz. U. z 2016 r., poz. 232 ze zm. – zwane dalej "rozporządzeniem z 24 lutego 2016 r.") polegające na wykonaniu, z zachowaniem zasad ruchu drogowego, manewru zawracania na drodze jednojezdniowej - dwukierunkowej, przy wykorzystaniu infrastruktury drogowej (wjazdu na posesję) przy użyciu biegu wstecznego, w miejscu do zawracania wyznaczonym przez egzaminatora. Podczas wykonywania wskazanego powyżej manewru cofania, osoba egzaminowana wjechała tyłem pojazdu na chodnik (wg. egzaminatora przeprowadzającego egzamin również na pas zieleni). W tej sytuacji ok. godz. 11:26:02 egzaminator wydał osobie egzaminowanej polecenie zatrzymania pojazdu i ok. godz. 11:26:31 przerwał egzamin, wystawiając ocenę negatywną ze względu na to, że zachowanie osoby zdającej egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B zagrażało zdrowiu i życiu innych uczestników ruchu drogowego. W. T. dnia [...] listopada 2018 r. złożyła do WORD w [...] pismo w którym odwołała się od negatywnego wyniku egzaminu z powodu uniemożliwienia jej przez egzaminatora ponownego wykonania zadania. Według niej w czasie manewru zawracania zahamowała i samodzielnie zatrzymała samochód na chodniku, mając pełną kontrolę nad pojazdem, a na chodniku nie znajdowały się żadne osoby. Po przekazaniu ww. pisma do Marszałka Województwa, jako organu właściwego w rozumieniu art. 67 ust. 1 ustawy, organ ten wydał decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. nr[...], którą orzeczono o unieważnieniu praktycznego egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B, przeprowadzonego w dniu [...] listopada 2018 r. w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w [...], przez egzaminatora A. W. - Nr uprawnień [...], którego uczestnikiem była W. T. W uzasadnieniu organ podał, że egzaminator podjął błędną decyzję co do przerwania egzaminu i wystawienia zdającej wyniku negatywnego. Zaistniały przesłanki do unieważnienia egzaminu państwowego określone w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy. Wyjaśnił, że egzamin był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, gdyż egzaminator nieprawidłowo zakwalifikował błędne wykonanie przez osobę egzaminowaną zadania "wykonanie, z zachowaniem zasad ruchu drogowego, manewru zawracania na drodze jednojezdniowej – dwukierunkowej". Nadto ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu. Nieprawidłowa ocena egzaminatora co do kwalifikacji błędu popełnionego przez osobę egzaminowaną jako przerwanie egzaminu, uniemożliwiła jego kontynuację i miała wpływ na wynik egzaminu. Marszałek wskazał, że w sprawie osoba egzaminowana nie spełniła przesłanek określonych w § 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 24 lutego 2016 r., tj. nie zaszły okoliczności uzasadniające przerwanie egzaminu, ani nie nastąpiło dwukrotnie nieprawidłowo wykonane to samo zadanie egzaminacyjne, zatem egzamin z części praktycznej powinien być kontynuowany. Odwołanie od tej decyzji złożył A. W. domagając się jej uchylenia. Zarzucił niedokładne i nierzetelne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego oraz naruszenie przepisów ustawy. W jego ocenie organ błędnie przyjął, że tabela nr 1 załącznika nr 2 do rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. ma charakter zamknięty, przez co nie doszukał się okoliczności uzasadniających przerwanie egzaminu z wynikiem negatywnym. Błędnie przyjął, że zastosowanie art. 52 ust. 2 ustawy wymaga doprowadzenia przez osobę egzaminowaną do realnego zagrożenia dla zdrowia lub życia uczestników ruchu drogowego. Nieprawidłowe było także ustalenie, że egzaminator podjął błędną decyzję. Odwołujący podkreślił fakt, że egzaminator nie podejmuje decyzji w trakcie egzaminu, a jedynie ocenia kwalifikację osoby egzaminowanej, a w szczególnych przypadkach (jeśli nie czuje się bezpiecznie) ma prawo również zakończyć egzamin przed wykonaniem wszystkich wymaganych zadań. Podkreślił, że unieważnienie egzaminu sprzeczne było z ustawowymi przesłankami. Organ tymczasem nie wskazał żadnego z przepisów ustawy niezgodnie z którym był przeprowadzony egzamin. Bez wskazania niezgodności z przepisami ustawy niedopuszczalne jest badanie samego wyniku egzaminu. Stwierdzanie faktu, że ewentualne nieprawidłowości miały wpływ na wynik jest działaniem wtórnym, w stosunku do niezgodności z przepisami ustawy. Wskazaną na wstępie decyzją z [...] czerwca 2019 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego analiza materiału dowodowego daje podstawy do stwierdzenia, że obie przesłanki z art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy zostały spełnione. Materiał dowodowy jest kompletny i nie pomija żadnego z aspektów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Organ I instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Nie naruszył zasad określonych w art. 7, art. 8 i art. 11 K.p.a., przedstawił wyczerpujące uzasadnienie faktyczne decyzji oraz wyjaśnił jej podstawę prawną, nie doszło do naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. Kolegium zauważyło, że wbrew zarzutom odwołania Marszałek dokładnie podał na jakich dowodach zgromadzonych w aktach sprawy się oparł i właściwie wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia. Kolegium wyjaśniło, że z zalegającego w aktach sprawy dowodu w postaci nagrania audio-wideo (płyta DVD-R) odzwierciedlającego przebieg części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B (zdawanego w dniu [...] listopada 2018 r. przez W. T.) wynika, że egzamin został przerwany przez egzaminatora – A. W., w związku z wjazdem przez osobę egzaminowaną na chodnik, podczas wykonywania zadania egzaminacyjnego polegającego na zawracaniu na drodze jednojezdniowej - dwukierunkowej przy wykorzystaniu infrastruktury drogowej. Z pozostałych zebranych w sprawie dowodów wynika także, że egzaminator realizując jedno z kolejnych zadań egzaminacyjnych w ruchu drogowym polecił osobie egzaminowanej wykonanie manewru zawracania na drodze z wykorzystaniem wjazdu do posesji usytuowanej po prawej stronie drogi. W. T. podczas wykonywania tego zadania w końcowej jego fazie wjechała tyłem samochodu na chodnik. Po zatrzymaniu pojazdu przez nią egzaminator wyszedł na zewnątrz pojazdu, a następnie poprosił o wyjście z auta także osobę egzaminowaną. Po powrocie do samochodu osoba egzaminowana została poinformowana przez egzaminatora o tym, że egzamin został przerwany, a wynik egzaminu jest negatywny ze względu na to, że zachowanie osoby zdającej zagraża zdrowiu i życiu innych uczestników ruchu. Taki powód przerwania egzaminu oraz ogłoszenia wyniku negatywnego został wpisany przez egzaminatora do "Arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy" z dnia [...] listopada 2018 r. W dalszej części SKO powołało się na zalegającą w aktach sprawy opinię egzaminatora nadzorującego J. C. W opinii tej wyżej wymieniony odnośnie poprawności wykonania zadania egzaminacyjnego jakim było zawracanie na drodze z wykorzystaniem infrastruktury drogowej wskazał, że w jego ocenie popełniony błąd można było uniknąć zatrzymując pojazd i skorzystać z przysługującego osobie egzaminowanej prawa jakim jest możliwość dokonania korekty toru jazdy. Natomiast w kwestii kwalifikacji przez egzaminatora popełnionego błędu przez osobę egzaminowaną jakim było wspomniane wcześniej wjechanie na chodnik, opiniujący uznał, że podjęta przez egzaminatora decyzja o zakończeniu części praktycznej egzaminu w ruchu drogowym przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań nie ma uzasadnienia merytorycznego. Powołując się na § 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. i art. 52 ust. 2 ustawy oraz wytyczne określone w tabeli 1 załącznik nr 2 do rozporządzenia opiniujący podał, że popełniony błąd, tj. "wjazd tylną częścią pojazdu na chodnik" nie znajduje się w wykazie przewinień zamieszczonych w tabeli nr 1 w/w rozporządzenia, a tym samym nie może być podstawą do przerwania egzaminu. Odnośnie zapisu wynikającego z art. 52 ust. 2 ustawy opiniujący nie znalazł również merytorycznego uzasadnienia. Przepis ten stanowi, że część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań jedynie w przypadku, gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Analiza egzaminu wykazała, że zachowanie osoby egzaminowanej nie zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Na powyższą ocenę wpływ miały następujące okoliczności: osoba egzaminowana przy wjeżdżaniu tyłem pojazdu w kierunku do wjazdu na posesję w pełni panowała nad pojazdem i zatrzymanie pojazdu na chodniku nastąpiło przez osobę egzaminowaną bez interwencji egzaminatora; nie doszło do utrudnienia ruchu dla innych pojazdów lub innych uczestników ruchu ponieważ za pojazdem ani obok pojazdu nie widać pieszych lub innych uczestników ruchu, nie było narażenia kogokolwiek na bezpośrednie zagrożenia życia lub zdrowia. Nadto wjazd tyłem samochodu na chodnik odbywał się z małą prędkością, zaś wysokość krawężnika w żaden sposób nie mogła wpłynąć na ewentualne uszkodzenia koła pojazdu czy dolnej części pojazdu. W ocenie egzaminatora nadzorującego egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z art. 52 ust 2 ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Egzaminator zakończył egzamin przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań. Osobie egzaminowanej przysługiwała możliwość kontynuowania egzaminu w ruchu drogowym oraz możliwość powtórzenia błędnie wykonanego zadania. Dokonując oceny powyżej opinii SKO uznało, że jest ona spójna, logiczna i stanowi dowód w sprawie w rozumieniu art. 75 § 1 K.p.a. Nie kwestionując wskazywanych przez odwołującego przysługujących mu uprawnień dyskrecjonalnych oceny kwalifikacji osoby egzaminowanej, organ zaznaczył, że zabezpieczeniem dla osoby egzaminowanej jest postępowania nadzorcze prowadzone przez uprawniony organ, który w oparciu o zarejestrowany przebieg egzaminu jest w stanie dokonać wnikliwej i rzetelnej oceny. Kolegium podzieliło stanowisko wyrażone przez Marszałka, że dokonana przez egzaminatora ocena opisanych powyżej zdarzeń (jakie miały miejsce w trakcie części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B, zdawanego w dniu [...] listopada 2018 r. przez W. T.) była nieprawidłowa. Przyczyną unieważnienia egzaminu na prawo jazdy na podstawie weryfikacji zapisu jego przebiegu, co do kwalifikacji osoby egzaminowanej, mogą być zdarzenia wskazujące na możliwość stworzenia przez zachowanie osoby zdającej bezpośredniego zagrożenia dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego. Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca. To prowadzi zaś do wniosku, że egzamin został przeprowadzony niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Nie zaistniały bowiem żadne przesłanki do zakwestionowania przez egzaminatora części praktycznej egzaminu wynikające z art. 52 ust. 2 ustawy. Zachowanie osoby zdającej nie zagrażało bezpośrednio zdrowiu i życiu uczestników ruchu drogowego. W ocenie organu nie zaistniały również przesłanki określone w § 28 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia (obowiązującego zarówno w dacie przeprowadzania egzaminu, jak i w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji), ponieważ osoba egzaminowana nie wykonała dwukrotnie nieprawidłowo tego samego zadania egzaminacyjnego. Organ zaznaczył, że niewątpliwie osoba egzaminowana nie zachowała szczególnej ostrożności podczas cofania, a jej zachowanie było sprzeczne z obowiązkiem zwiększeniu uwagi w trakcie wykonania poleconego jej przez egzaminatora manewru. Jednakże konsekwencją niezachowania szczególnej ostrożności nie było stworzenie bezpośredniego zagrożenia dla życia i zdrowia uczestników ruchu drogowego, nie powinno być powodem przerwania części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kategorii B, bez zapewnienia osobie zdającej możliwości powtórzenia nieprawidłowo wykonanego wcześniej tego samego zadania egzaminacyjnego. SKO podzieliło także ustalenia, że skoro nie nastąpiło dwukrotnie nieprawidłowo wykonane to samo zadanie egzaminacyjne, egzamin z części praktycznej powinien być kontynuowany. Stwierdziło zatem, że w sprawie wystąpiła przesłanka unieważnienia części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B, przeprowadzonego dnia [...] listopada 2018 r., w oparciu o przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyżej opisaną decyzję złożył A. W. wnosząc o jej uchylenie, a także uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji poprzez rozstrzygnięcie o braku podstaw do unieważnienia egzaminu w świetle stanu faktycznego i prawnego. Zawnioskował także o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Kwestionowanej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa, w szczególności: - przepisów postępowania, tj. art. 77 w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez brak ustalenia zgodnie z zasadą oficjalności z urzędu przez organ dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego i prawnego sprawy; naruszenie art. 80 K.p.a. poprzez dowolną ocenę dowodów zgromadzonych w sprawie; - przepisów prawa materialnego, tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 52 ust. 2 ustawy poprzez ich niewłaściwe zastosowanie skutkujące decyzją o unieważnieniu egzaminu praktycznego na kat. "B" oraz art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy poprzez brak wskazania przepisów ustawowych wobec których zachowanie egzaminatora było zachowaniem z nim niezgodnym, a miało skutkować unieważnieniem egzaminu. W uzasadnieniu skarżący podtrzymał argumentację odwołania, podkreślając, że decyzja o unieważnieniu egzaminu została wydana z rażącym naruszeniem obowiązujących aktów prawnych, z pominięciem istotnych faktów i oparta na błędnych założeniach organu. W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji i zawnioskowało o oddalenie skargi. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Badanie przeprowadzone w określonych wyżej kryteriach, a dotyczące zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia wykazało, że nie jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem zarówno przepisów prawa materialnego jak i przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 151 P.p.s.a skutkuje oddaleniem skargi. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy marszałek województwa, w drodze decyzji administracyjnej, unieważnia egzamin państwowy, jeżeli był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Z treści cytowanego przepisu wynika zatem, że wydanie decyzji o unieważnieniu egzaminu uzależnione jest od spełnienia łącznie następujących przesłanek: 1. stwierdzenia, że egzamin na prawo jazdy prowadzony był niezgodnie z przepisami, 2. wykazania, że ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu. Słusznie wskazuje organ odwoławczy, że użyty przez ustawodawcę zwrot "niezgodny z przepisami ustawy", nie oznacza tylko niezgodności z przepisami ustawy, lecz przede wszystkim niezgodności z przepisami wykonawczymi do ustawy tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016 r. w sprawie egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, szkolenia, egzaminowania i uzyskiwania uprawnień przez egzaminatorów oraz wzorów dokumentów stosowanych w tych sprawach. Akt ten - wydany na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1-5, 7 i 8 ustawy - w Rozdziale 5 określa warunki i tryb przeprowadzania części praktycznej egzaminu państwowego. Pogląd ten znajduje potwierdzenie w dotychczasowym orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Kielcach z 6 kwietnia 2016 r. sygn. II SA/Ke 37/16, wyrok WSA we Wrocławiu z 10 marca 2016 r. sygn. III SA/Wr 805/15, wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 maja 2017 r., sygn. II SA/Bd 175/17, orzeczenia dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Słusznie zauważa także organ odwoławczy, że skoro art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy dla dopuszczalności unieważnienia egzaminu państwowego na prawo jazdy wymaga, aby egzamin "był przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy", to zbadanie legalności zaskarżonej decyzji polegać musi na wskazaniu, jak należy rozumieć zwrot ustawowy: "w sposób niezgodny z przepisami ustawy", a odpowiedzi na to pytanie należy poszukiwać w przepisach Rozdziału 9 obejmującego art. 49-57d ustawy o kierujących pojazdami. Równie ważne znaczenie ma treść art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy, który określa cel egzaminu praktycznego i jego zakres w odniesieniu do egzaminu praktycznego na prawo jazdy uprawniające do kierowania m.in. pojazdami silnikowymi jako: "sprawdzenie umiejętności w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, odpowiednio do uprawnienia, o które ubiega się osoba zdająca egzamin w ruchu drogowym pojazdem silnikowym". W kontekście tego przepisu, należy przyjąć, że egzamin przeprowadzony w sposób niezgodny z wyżej wskazanym celem i zakresem egzaminu byłby niezgodny z przepisami ustawy. W przedmiotowej sprawie podstawą unieważnienia praktycznego egzaminu państwowego z dnia [...]i listopada 2018 r. był art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy, co wiązało się ze stwierdzeniem, że egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami ustawy. Zdaniem organów wystąpiły dwojakiego rodzaju nieprawidłowości w przeprowadzeniu egzaminu, mianowicie egzaminator nieprawidłowo zakwalifikował błędne wykonanie przez osobę egzaminowaną zadania i miało to wpływ na wynik egzaminu. Nie zaistniały przesłanki określone w art. 52 ust. 2 ustawy, tj. nie doszło do takiego zachowania osoby zdającej, które zagroziło bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego oraz nie zaszły okoliczności uzasadniające przerwanie egzaminu, ani nie nastąpiło dwukrotnie nieprawidłowo wykonane to samo zadanie egzaminacyjne (§ 28 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z 24 lutego 2016 r.) W ocenie Sądu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że obie z wymienionych wyżej przesłanek wydania decyzji, o której mowa w art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy zostały spełnione. Przede wszystkim podkreślić należy, że materiał dowodowy jest kompletny i nie pomija żadnego z aspektów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Organy prawidłowo dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i uznały, że egzamin na prawo jazdy kategorii B został przeprowadzony z naruszeniem obowiązujących przepisów. Jak wynika z powołanych przepisów, w przypadku stwierdzenia, że egzamin został przeprowadzony niezgodnie z przepisami ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik marszałek województwa unieważnia egzamin. W tym zakresie ustawa nie pozostawia organowi żadnej swobody. Każdorazowe stwierdzenie tego typu uchybienia (należycie udowodnione) musi prowadzić do unieważnienia egzaminu. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy z "arkusza przebiegu części praktycznej egzaminu państwowego na prawo jazdy" z [...] listopada 2018 r. wynika, że powodem przerwania egzaminu i ogłoszenia wyniku negatywnego było zachowanie osoby zdającej, które bezpośrednio zagrażało zdrowiu i życiu innych uczestników ruchu. Jak wynika z akt sprawy w trakcie przeprowadzenia egzaminu osoba egzaminowana znajdując się na drodze dwukierunkowej jednojezdniowej wykonywała zadanie nr 12, określone w tabeli nr 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. polegające na wykonaniu, z zachowaniem zasad ruchu drogowego, manewru zawracania na drodze jednojezdniowej - dwukierunkowej, przy wykorzystaniu infrastruktury drogowej (wjazdu na posesję) przy użyciu biegu wstecznego, w miejscu do zawracania wyznaczonym przez egzaminatora. Podczas wykonywania wskazanego manewru cofania, osoba egzaminowana wjechała tyłem pojazdu na chodnik (wg. egzaminatora przeprowadzającego egzamin również na pas zieleni). Po zatrzymaniu pojazdu egzaminator wyszedł na zewnątrz pojazdu i poprosił o to samo osobę egzaminowaną. Po powrocie do samochodu poinformował osobę egzaminowaną, że egzamin zostaje przerwany i zostaje wystawiony wynik negatywny ze względu na to, że zachowanie osoby zdającej egzamin praktyczny na prawo jazdy kategorii B zagrażało zdrowiu i życiu innych uczestników ruchu drogowego. Natomiast według stanowiska osoby egzaminowanej w czasie wykonywanego manewru zawracania zahamowała ona i samodzielnie zatrzymała samochód na chodniku, mając pełną kontrolę nad pojazdem. Na chodniku nie znajdowały się żadne osoby. Wobec skargi osoby egzaminowanej, sporządzona została w dniu [...] listopada 2018 r. opinia egzaminatora nadzorującego dotycząca przebiegu i oceny egzaminu państwowego na prawo jazdy kat. B. W opinii tej, na podstawie nagrania audio-video oraz przeprowadzonej wizji lokalnej w miejscu przerwania egzaminu stwierdzono, że osoba egzaminowana wykonała błędnie zadanie, tj. nie zachowała właściwego toru jazdy, w wyniku czego wjechała na chodnik. Jednakże zdaniem egzaminatora nadzorującego popełniony błąd można było uniknąć zatrzymując pojazd i skorzystać z przysługującego prawa w zakresie możliwości korekty toru jazdy. Natomiast odnośnie kwalifikacji popełnionego błędu przez osobę egzaminowaną (wjechanie na chodnik), opiniujący uznał, że podjęta przez egzaminatora decyzja o zakończeniu części praktycznej egzaminu przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań nie miała uzasadnienia merytorycznego. Egzaminator opiniujący powołując się na § 16 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 24 lutego 2016 r. i art. 52 ust. 2 ustawy oraz wytyczne określone w tabeli 1 załącznik nr 2 do rozporządzenia podał, że popełniony błąd, tj. "wjazd tylną częścią pojazdu na chodnik" nie znajduje się w wykazie przewinień zamieszczonych w tabeli nr 1 w/w rozporządzenia, a tym samym nie może być podstawą do przerwania egzaminu. Według opiniującego analiza egzaminu wykazała, że zachowanie osoby egzaminowanej nie zagrażało bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego, a na tę ocenę wpływ miały takie okoliczności jak: osoba egzaminowana przy wjeżdżaniu tyłem pojazdu w kierunku do wjazdu na posesję w pełni panowała nad pojazdem i zatrzymanie pojazdu na chodniku nastąpiło przez nią bez interwencji egzaminatora; nie doszło do utrudnienia ruchu dla innych pojazdów lub innych uczestników ruchu (za pojazdem ani obok pojazdu nie widać było pieszych lub innych uczestników ruchu); nie było narażenia kogokolwiek na bezpośrednie zagrożenia życia lub zdrowia; wjazd tyłem samochodu na chodnik odbywał się z małą prędkością, zaś wysokość krawężnika w żaden sposób nie mogła wpłynąć na ewentualne uszkodzenia koła pojazdu czy dolnej części pojazdu. W ocenie egzaminatora nadzorującego egzamin został przeprowadzony w sposób niezgodny z art. 52 ust 2 ustawy, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na jego wynik. Egzaminator zakończył egzamin przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań. Osobie egzaminowanej przysługiwała możliwość kontynuowania egzaminu w ruchu drogowym oraz możliwość powtórzenia błędnie wykonanego zadania. Dokonując oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Sąd podziela stanowisko wyrażone przez organ i akceptujące stanowisko egzaminatora nadzorującego, że ocena egzaminatora przeprowadzającego egzamin była niewłaściwa. Przyczyną negatywnego wyniku egzaminu na prawo jazdy na podstawie weryfikacji zapisu jego przebiegu, co do kwalifikacji osoby egzaminowanej, mogą być zdarzenia wskazujące na możliwość stworzenia zagrożenia dla ruchu drogowego, czy zagrożenie życiu i zdrowiu uczestników tego ruchu. To zdarzenia, których interpretacja w świetle zebranych dowodów jest ewidentna. Weryfikacja zapisu przebiegu egzaminu nie pozwala na stwierdzenie, że taka sytuacja miała miejsce. Prowadzi to do wniosku, że egzamin został przeprowadzony niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, bowiem nie zaszły żadne przesłanki do zakwestionowania przez egzaminatora części praktycznej egzaminu wynikające z art. 52 ust. 2 ustawy, tj. zachowanie osoby zdającej nie zagrażało bezpośrednio zdrowiu i życiu uczestników ruchu. Zarówno z uzasadnienia stanowiska organu I i II instancji, jaki i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że wjazd osoby egzaminowanej na chodnik nie zagrażał bezpośrednio bezpieczeństwu innych uczestników ruchu. W pobliżu nie znajdowały się inne pojazdy, jak i inni uczestnicy ruchu, osoba egzaminowana samodzielnie panowała nad pojazdem, a egzaminator nie dokonał interwencji (np. poprzez użycie dodatkowego hamulca, czy przytrzymanie kierownicy). W art. 52 ust. 2 ustawy jednoznacznie wskazano, że część praktyczna egzaminu może zostać zakończona przed wykonaniem wszystkich określonych zakresem egzaminu zadań, jedynie w przypadku gdy zachowanie osoby zdającej zagraża bezpośrednio życiu i zdrowiu uczestników ruchu drogowego. Słusznie zauważyły orzekające w sprawie organu, że potencjalna możliwość stworzenia zagrożenia winna raczej być rozpatrywana w kategoriach przesłanki błędu w wykonaniu danego zadania, nie zaś jako przesłanka przerwania egzaminu praktycznego na prawo jazdy (a takie stanowisko zajął skarżący). Nie zaszły także przesłanki z § 28 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia z 24 lutego 2016 r., gdyż osoba egzaminowana nie wykonała dwukrotnie nieprawidłowo tego samego zadania egzaminacyjnego. Sad podziela wyrażany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd o braku możliwości przypisywania sądom, jak i organom administracji publicznej uprawnienia do oceny kwalifikacji osoby egzaminowanej, a co za tym idzie wyniku egzaminu, które to uprawnienia bezspornie przysługują osobie egzaminatora. Niemniej jednak, wbrew stanowisku skarżącego, posiadane przez niego uprawnienia dyskrecjonalne, pozwalające na sprawdzenie umiejętności osób poddających się egzaminowi na prawo jazdy w zakresie zgodnego z przepisami, bezpiecznego, energooszczędnego, sprawnego i nieutrudniającego innym uczestnikom ruchu poruszania się, nie uprawniają na arbitralne, niemożliwe do zakwestionowania stwierdzenie, czy osoba egzaminowana posiada, czy też nie posiada wymaganych kwalifikacji, niezbędnych do kierowania pojazdem mechanicznym. Zabezpieczeniem osób egzaminowanych przed takim rozstrzygnięciami, podejmowanym zazwyczaj w sytuacji dynamicznej, w której brak jest czasu na spokojną ocenę sytuacji, jest właśnie postępowanie nadzorcze prowadzone przez uprawniony organ, który w oparciu o zarejestrowany przebieg egzaminu jest w stanie dokonać rzetelnej, spokojnej oceny zasadności stanowiska egzaminatora (por. WSA w Warszawie z 13.03.2019 r., sygn. VII SA/Wa 1801/18). Nadto Sąd podkreśla, że - wbrew zarzutom skargi - materiał dowodowy jest kompletny i nie pomija żadnego z aspektów mogących przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Nie zostały zatem naruszone zasady określone w art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. Organy obu instancji z w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły wystarczający do jej rozstrzygnięcia materiał dowodowy. Organ odwoławczy przedstawił uzasadnienie faktyczne decyzji oraz wyjaśnił jej podstawę prawną, a tym samym nie doszło do naruszenia art. 107 § 3 K.p.a. Wskazał dowody na jakich się oparł i dokonał ich oceny. Reasumując Sąd uznał, że wbrew stanowisku skarżącego, w sprawie wystąpiła przesłanka unieważnienia części praktycznej egzaminu, w oparciu o przepis art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy, został on przeprowadzony w sposób niezgodny z przepisami, a ujawnione nieprawidłowości miały wpływ na wynik egzaminu. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło