II SA/Rz 1133/24

WyrokWSA w Rzeszowie2025-04-14

Skład orzekający: Maria Mikolik, Elżbieta Mazur-Selwa, Karina Gniewek-Berezowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie nabyła spadku po zmarłym właścicielu nieruchomości, może być stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej nieruchomości i wnieść skuteczne odwołanie od decyzji organu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osoba, która nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości i nie nabyła spadku po jej zmarłym właścicielu, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym tej nieruchomości. Brak legitymacji podmiotowej skutkuje niedopuszczalnością wniesionego odwołania, co zgodnie z art. 134 k.p.a. powinno zostać stwierdzone postanowieniem przez organ odwoławczy. Sąd oddalił skargę jako niezasadną, podzielając stanowisko organu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Wojewody Podkarpackiego o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania E.Z. od decyzji Prezydenta Miasta dotyczącej odmowy ponownego ustalenia i wypłaty odszkodowania za działkę. Wojewoda uznał, że E.Z. nie jest stroną postępowania, ponieważ spadek po zmarłej właścicielce nabył jej syn A.Z. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego, zasady zaufania do władzy publicznej oraz błędne ustalenie braku przymiotu strony dla E.Z., która twierdziła, że posiada interes prawny jako spadkobierczyni po swoim ojcu J.Z.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę E.Z. jako niezasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maria Mikolik Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ WSA Karina Gniewek-Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi E. Z. na postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia 20 czerwca 2024 r. nr N-V.7581.1.1-A.2024 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania – skargę oddala – Przedmiotem skargi E.Z. (dalej: "Skarżąca") jest postanowienie Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda" lub "organ odwoławczy") z dnia 20 czerwca 2024 r. nr N-V.7581.1.1-A.2024, stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Jak wynika z akt sprawy, Prezydent Miasta [...] (dalej: "Prezydent" lub "organ I instancji") decyzją z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...], orzekł o odmowie ponownego ustalenia i wypłaty odszkodowania za działkę o dawnym numerze ewidencyjnym [...], którą M.Z. sprzedała aktem notarialnym Rep. [...] w dniu [...] marca 1987 r. Skarbowi Państwa - Urzędowi Miejskiemu w [....] za cenę 19 500,00 zł. Równocześnie orzekł o wypłacie na rzecz A.Z. kwoty 4 030,14 zł tytułem zwaloryzowanego odszkodowania za działkę o dawnym numerze ewidencyjnym [...], względem której Skarb Państwa za wniosek M.Z. wykonał Aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] czerwca 1978 r. prawo pierwokupu. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli A.Z. i E.Z. Opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 20 czerwca 2024 r., Wojewoda, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; dalej: "k.p.a."), stwierdził, że odwołanie wniesione przez E.Z. jest niedopuszczalne. Wojewoda wskazał, że zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r sygn. akt [...] spadek po M.Z. w całości nabył syn A.Z. i był on stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją. Organ stwierdził zatem, że odwołującej się E.Z. nie przysługiwał żaden tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, w związku z czym nie przysługuje jej przymiot strony w niniejszym postępowaniu i nie mogła wnieść skutecznie odwołania od ww. decyzji. Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnieśli E.Z. i A.Z., kwestionując w pierwszej kolejności fakt rozdzielenia sprawy z ich wniosku na kilka postępowań i wydanie odrębnych decyzji. Natomiast zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, a także działania organu w sposób nastawiony jedynie na potwierdzenie i udowodnienie własnego stanowiska, z pominięciem prawdziwych okoliczności i faktów, które są niewygodne dla organu, a tym samym nie zmierzając do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy; art. 8 w zw. z art. 12 k.p.a., polegające na działaniu organu w sposób nieproporcjonalny, sprzeczny z zasadami logiki, stronniczy oraz z naruszeniem równego traktowania, co było przejawem prowadzenia postępowania w sposób niebudzący zaufania strony do władzy publicznej; art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że Skarżąca nie jest stroną postępowania, kiedy była ona spadkobierczynią po J.Z., wobec czego w przedmiotowej sprawie posiada interes prawny. Na podstawie powyższych zarzutów Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wskazali, że Skarżąca powinna posiadać przymiot strony w postępowaniu pod znakiem [...], tak jak Skarżący A.Z. powinien być stroną w postępowaniu pod znakiem [...], a ich odwołania powinny być w ww. sprawach przyjęte i rozpoznane. Wyjaśnili, że są rodzeństwem, które zgodnie z postanowieniem Sądu Powiatowego w [...] z dnia [...] listopada 1974 r. sygn. akt [...] nabyło po 1/3 części spadku po ojcu J.Z., zaś pozostałą część 1/3 nabyła ich matka M.Z., po której dopiero spadek w całości nabył A.Z. W związku z powyższym, zdaniem Skarżących, sprawy dotyczące praw własności należnych ich ojcu stanowią ich interes prawny. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 22 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie umorzył postępowanie ze skargi A.Z., wobec złożenia oświadczenia o jej cofnięciu przez Skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Skarga jest niezasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody z dnia 20 czerwca 2024 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania E.Z. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 20 grudnia 2023 r. Prezydent Miasta [...] decyzją z [...] grudnia 2023 r. znak: [...] orzekł o odmowie ponownego ustalenia i wypłaty odszkodowania za działkę o dawnym numerze ewidencyjnym [...], którą M.Z. sprzedała aktem notarialnym Rep. [...] w dniu [...] marca 1987 r. Skarbowi Państwa - Urzędowi Miejskiemu w [...] za cenę 19 500,00 zł. Równocześnie orzekł o wypłacie na rzecz A.Z. kwoty 4 030,14 zł tytułem zwaloryzowanego odszkodowania za działkę o dawnym numerze ewidencyjnym [...], względem której Skarb Państwa za wniosek M.Z. wykonał aktem notarialnym Rep. [...] z [...] czerwca 1978 r. prawo pierwokupu. Zgodnie natomiast z postanowieniem Sądu Rejonowego w [...] z [...] sierpnia 2008 r. sygn. akt [...] spadek po M.Z. nabył syn A.Z. w całości i był on stroną postępowania zakończonego kwestionowana decyzją. Odwołującej się E.Z. nie przysługiwał żaden tytuł prawny do przedmiotowej nieruchomości, zatem nie przysługuje jej przymiot strony w niniejszym postępowaniu. Tym samym nie mogła wnieść skutecznie odwołania od przedmiotowej decyzji. E.Z. nie posiada interesu prawnego w kontrolowanej sprawie (art. 28 k.p.a.), a jego brak jest oczywisty. Zgodnie z art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn przedmiotowych, jak też z przyczyn podmiotowych. W pierwszej grupie wymienić można brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego lub wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych. Do podmiotowych przyczyn niedopuszczalności odwołania zalicza się przypadki wniesienia środka zaskarżenia przez osobę niemającą do tego legitymacji bądź przez osobę niemającą zdolności do czynności prawnych. W przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalnością podmiotową spowodowaną brakiem legitymacji do wniesienia odwołania. Sąd w całości podziela stanowisko wyrażone przez Wojewodę w zaskarżonym postanowieniu. Przeciwne twierdzenia skargi o posiadaniu przez skarżącą interesu prawnego nie znajdują uzasadnienia w materiale dowodowym sprawy. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło