II SA/Rz 1155/11

WyrokWSA w Rzeszowie2012-04-12

Skład orzekający: Maria Piórkowska, Zbigniew Czarnik, Magdalena Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, którzy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości, mogą domagać się wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, powołując się na interes faktyczny w postaci zapewnienia dojazdu do swojej działki?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły wszczęcia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości. Wnioskodawcy nie posiadają tytułu prawnego do nieruchomości objętych wnioskiem, a ich potrzeba zapewnienia dojazdu do własnej działki stanowi jedynie interes faktyczny, a nie prawny, co wyklucza ich legitymację do żądania wszczęcia postępowania rozgraniczeniowego zgodnie z art. 28 KPA i art. 33 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Stan faktyczny
Skarżący I. Z. i T. Z. złożyli wniosek o rozgraniczenie nieruchomości, w tym działki nr 927/2 (droga dojazdowa, własność Gminy) z innymi działkami. Burmistrz odmówił wszczęcia postępowania, uznając wnioskodawców za niebędących stronami postępowania z uwagi na brak tytułu prawnego do nieruchomości objętych wnioskiem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący domagali się rozgraniczenia, wskazując na potrzebę zapewnienia dojazdu do swojej działki nr 891.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Piórkowska Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Magdalena Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi T. Z. i I. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości -skargę oddala- Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej "SKO" lub "Kolegium") z [...].09.2011 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...].07.2011 r. nr o odmowie wszczęcia postępowania o rozgraniczenie między działkami nr 927/2 a działkami nr 892, 935, 936/1 w J., które zapadło w następujących okolicznościach: W dniu 7.12.2009 r. do Urzędu Miasta i Gminy [...] wpłynął wniosek I. Z. i T. Z. o dokonanie rozgraniczenia między działkami położonymi w obrębie miejscowości J. nr 927/2 w styczności z działkami nr 892, 935 i 936/1 do działki 891 oraz utrwalenie linii granicznej na gruncie, wytyczenie drogi o szer. 6m oraz poddanie jej remontowi. Decyzją z [...].04.2010 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] odmówił wszczęcia postępowania jako bezprzedmiotowego. Na skutek odwołania wnioskodawców SKO decyzją z [...].06.2010 r. nr [...] uchyliło w/w decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z [...].11.2010 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] odmówił wszczęcia postępowania w sprawie jako bezprzedmiotowego. Na skutek odwołania wnioskodawców decyzją z [...].02.2011 r. nr [...] SKO uchyliło zaskarżoną decyzję przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. W ponownie prowadzonym postępowaniu postanowieniem z [...].04.2011 r. Burmistrz Miasta i Gminy [...] wszczął postępowanie w celu rozgraniczenia działek nr 891 i 934/1 objętych KW nr [...] stanowiących własność I. i T. Z., z działką nr 927/2 (droga dojazdowa) własności Gminy [...]. Z uwagi na podniesione przez stronę zarzuty wyjścia poza granice wniosku o rozgraniczenie decyzją z [...].08.2011 r. nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] umorzył postępowanie w sprawie rozgraniczenia działek 891, 934/1 z działką nr 927/2. Z kolei wydanym wcześniej postanowieniem z [...].07.2011 nr [...] Burmistrz Miasta i Gminy [...] odmówił I. i T. Z. wszczęcia postępowania o rozgraniczenie pomiędzy działką 927/2, a działkami 892, 935 i 936/1, przyjmując za podstawę prawną rozstrzygnięcia przepisy art. 61a §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 z późn. zm.; dalej "k.p.a.") w zw. z art. 30 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. Nr 193 z 2010 r., poz. 1287 z późn. zm.; dalej "Pgk"), odmówić wszczęcia postępowania o rozgraniczenie między działkami 927/2 a działkami 892, 935 i 936/1. Jako podstawę faktyczną rozstrzygnięcia podano okoliczność, że wnioskodawcy nie są właścicielami ani użytkownikami wieczystymi w/w nieruchomości, które miałyby zostać rozgraniczone, nie przysługuje im również inne prawo rzeczowe to tych nieruchomości. W świetle zaś art. 28 k.p.a. stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Tymczasem właścicielem działki nr 927/2 (drogi niepublicznej) jest Gmina [...], natomiast pozostałe działki stanowią według oznaczenia organu I instancji "własność prywatną Z.W., właściciel inny niż wnioskodawca". W zażaleniu I. Z. i T. Z. wskazano, że wnioskodawcy mają interes prawny w postępowaniu rozgraniczeniowym między działkami nr 927/2 w styczności z działkami nr 892, 935, 936/1, 934/1 do działki nr 891, ponieważ droga – działka nr 927/2 stanowi jedyny dojazd do działki nr 891 stanowiącej własność. Celem żądanego postępowania rozgraniczeniowego było natomiast zaspokojenie własnej potrzeby w postaci ułatwienia dojazdu w/w drogą do własnej działki. Po rozpoznaniu zażalenia SKO, działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 61a k.p.a. oraz art. 29 ust. 3, art. 33 ust. 1 Pgk, utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Kolegium podkreśliło, że organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione do organu przez osobę niebędącą stroną lub postępowanie nie może być wszczęte z innych uzasadnionych przyczyn. Zatem we wstępnej fazie postępowania organ jest obowiązany zbadać legitymację wnioskodawcy w świetle regulacji art. 28 k.p.a. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę, że od interesu prawnego, o którym mowa w powołanym przepisie, należy odróżnić interes faktyczny, tj. sytuację, gdy dany podmiot jest zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak nie może powołać się na przepis prawa materialnego, z którego wynikałyby dla niej określone prawa lub obowiązki. Z wypisu z ewidencji gruntów wynika natomiast, że do żadnej z działek objętych wnioskiem o rozgraniczenie wnioskodawcom nie przysługuje jakikolwiek tytuł prawnorzeczowy. Skoro zatem stronami postępowania rozgraniczeniowego są właściciele rozgraniczanych nieruchomości, co wynikać ma z art. 33 Pgk, to brak tytułu prawnorzeczowego po stronie wnioskodawców uniemożliwiał uznania ich za strony żądanego postępowania rozgraniczeniowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. poz. 270 z 2012 r., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga I. i T. Z. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż kontrolowane przez Sąd rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Stan faktyczny sprawy ustalony w postępowaniu administracyjnym odpowiada wymogom określonym w przepisach prawa, zatem może stanowić podstawę faktyczną wyrokowania. W sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, że skarżący domagali się rozgraniczenia działki nr 927/2 z działkami nr 892, nr 935 i 936/1, a także działek nr 891 i nr 934/1 z działką nr 927/2 położonych w miejscowości J. Skarżone postanowienie obejmowało sprawę rozgraniczenia działki nr 927/2 z działkami nr 892, nr 935 i nr 936/1, gdyż rozgraniczenie obejmujące działki nr 891 i nr 934/1 z działką nr 927/2 było przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia, umarzającego postępowanie rozgraniczeniowe decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. W ramach wskazanych w skarżonym postanowieniu skarżący nie mają interesu prawnego w domaganiu się rozgraniczenia, gdyż ich nieruchomości nie przylegają do działek, które wskazali jako te, co do których powinno nastąpić rozgraniczenie. W szczególności działka nr 927/2, będąc drogą dojazdową i równocześnie własnością Gminy [...] nie może być rozgraniczana z działkami przyległymi na wniosek osób, które powołują się tylko na potrzebę zapewnienia przejezdności i urządzenia drogi gminnej. Podnoszona przez skarżących konieczność przejazdu działką nr 927/2 może być kwalifikowana jako interes faktyczny, a nie prawny, na co trafnie zwróciły uwagę organy obu instancji. Stosownie do treści art. 33 ust. 1 u.g.k. postępowanie rozgraniczeniowe może być wszczęte na wniosek osób, które posiadają tytuł prawny do nieruchomości, które podlegają rozgraniczeniu. Skarżący niewątpliwie takiego tytułu nie mają do działek, które zostały wskazane jako podlegające rozgraniczeniu. Z tego powodu postępowanie rozgraniczeniowe nie mogło być wszczęte. Organy odmawiając wszczęcia postępowania prawidłowo zastosowały przepisy prawa. Jako podstawę odmowy przyjęły art. 61 a k.p.a., który daje podstawę do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, jeżeli żądanie zostaje wniesione przez osobę niebędącą stroną, a więc taki podmiot, który nie legitymuje się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a. Brak tytułu prawnego do wskazanych przez skarżących działek uniemożliwia wszczęcie rozgraniczenia i w tym znaczeniu skarżący nie mają podstaw do twierdzenia, że skarżone rozstrzygnięcie narusza ich prawa. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło