II SA/Rz 1166/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 30 października 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. W sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu A. M. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Podał, że jest osobą samotną; ma 60 lat, słabo widzi i posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności. Mieszka w domu z 1970 r. o powierzchni 80 m.kw. o wartości ok. 50 000 zł. Jest właścicielem nieruchomości rolnej – 3,22 ha oraz leśnej – 0,31 ha. Jego dochód to wynagrodzenie za pracę w kwocie 1244,16 zł oraz renta wynosząca 1319,39 zł. Jako stałe wydatki strona wskazała: "podatek rolny i od nieruchomości, gaz, prąd, telefon, leki, szkła lecznicze, rehabilitacja". Wnioskodawca podkreślił, że uzyskiwane dochody wydatkowane są na bieżące potrzeby w całości. Ze względu na braki wniosku, a mianowicie niewskazanie kwot wydatkowanych na poszczególne, wskazane przez stronę potrzeby, wezwano ją do ich uzupełnienia, a także o wskazanie wydatków na utrzymanie własne i z tytułu ewentualnych posiadanych pojazdów mechanicznych. A. M. wezwany został także do wyjaśnienia sposobu wykorzystania posiadanych nieruchomości: rolnej i leśnej , w tym pobieranego z nich ewentualnie dochodu. Stronę wezwano także do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych. Skarżący odebrał przedmiotowe wezwanie dnia 14 października 2015 r. i do dnia rozstrzygania w przedmiocie jego wniosku nie udzielił na nie jakiejkolwiek odpowiedzi. Rozpoznając wniosek strony zważono, co następuje: Prawo pomocy to instytucja o wyjątkowym charakterze. Jak bowiem wynika z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej następnie "P.p.s.a.", stanowi ona odstępstwo od zasady ponoszenia przez strony kosztów postępowania sądowego. Powyższe prowadzi do wniosku o potrzebie zawężającego rozumienia wskazanych przez ustawodawcę przesłanek zastosowania tej instytucji. W art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., odnoszącym się do prawa pomocy w częściowym zakresie (o takie właśnie ubiega się strona), prawodawca wskazał, że wsparcie takie zasadne jest wobec osób, które nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednocześnie w przepisie tym wyraźnie zostało zaznaczone, że to wnioskodawca obowiązany jest do wykazania, że znajduje się w takiej właśnie trudnej sytuacji. W tym celu, zgodnie z art. 252 § 1 P.p.s.a., wnioskujący o pomoc winien przedłożyć oświadczenie obejmujące dokładne dane o swoim stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Jeśli zaś oświadczenie to okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i rodzinnego strony, jak też jej możliwości płatniczych, bądź też budzi ono wątpliwości, ustawodawca dopuścił w art. 255 P.p.s.a. możliwość wezwania strony o uzupełnienie przedstawionych danych i dokumentów. Z tego ostatniego rozwiązania skorzystano w niniejszej sprawie, bowiem do skarżącego A. M. wystosowano wezwanie, dotyczące dokładnego określenia ponoszonych w skali miesiąca wydatków, jak też nadesłania wyciągów z posiadanych rachunków bankowych. Pomimo upływu zakreślonego siedmiodniowego terminu (co nastąpiło 21 października 2015 r.), strona nie odpowiedziała na powyższe. Wobec tego, nie jest możliwe dokonanie analizy możliwości płatniczych wnioskodawcy na podstawie tylko i wyłącznie dotychczas podanych przez niego informacji. Wynika z nich bowiem tylko łączny dochód strony i ogólne wskazanie ponoszonych co miesiąc wydatków, bez kwotowego ich określenia. Uniemożliwia to weryfikację twierdzenia wnioskodawcy, że faktycznie całość pobieranych środków pieniężnych wydatkuje na wskazane przez niego potrzeby. Zobrazować sytuację materialną wnioskodawcy miały także wyciągi z jego rachunków bankowych, których jednak również nie przedłożył. Mając zatem na uwadze powyższą postawę strony uznano, że brak jest podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Okoliczności związane z ustawową przesłanką takiego wsparcia nie mogą bowiem wywoływać jakichkolwiek wątpliwości. Niepełne oświadczenie strony odnośnie do jej możliwości płatniczych wątpliwości takie zaś rodzi. Skutkowało to brakiem uwzględnienia jej żądania. O powyższym orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.