II SA/Rz 1180/11
PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-12-30
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pobierająca emeryturę w wysokości 760 zł, nieposiadająca majątku i nieprowadząca wspólnego gospodarstwa domowego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jej skromne dochody z emerytury, brak majątku i brak możliwości pozyskania środków finansowych uniemożliwiają jej poniesienie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu niezależnie od sytuacji materialnej.Stan faktyczny
M. K. wniosła skargę na decyzję Wojewody dotyczącą anulowania czynności materialno-technicznej zameldowania. Do skargi dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W oświadczeniu podała, że pobiera emeryturę w wysokości 760 zł, nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego i nie posiada wartościowego majątku.Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] w przedmiocie anulowania czynności materialno – technicznej zameldowania na pobyt stały postanawia przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
II SA/Rz 1180/11
U z a s a d n i e n i e
M. K. do wniesionej przez siebie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2011 r. Nr [...] dołączyła urzędowy formularz PPF dot. przyznania prawa pomocy, w którym powołując się na podeszły wiek zawnioskowała o zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Wg zawartego w nim oświadczenia, z nikim nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego, nie posiada żadnych składników majątkowych o większej wartości, zaś źródło jej utrzymania stanowi emerytura w wysokości 760 zł.
Mając powyższe na uwadze stwierdzono, co następuje:
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym i podlega analizie pod względem wykazania przez M. K. braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania - art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Głównym wyznacznikiem możliwości wywiązania się z ustawowego obowiązku poniesienia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem
w sprawie (art. 199 P.p.s.a.) jest sytuacja materialna osoby wnioskującej, związana
z uzyskiwanymi dochodami i ponoszonymi wydatkami oraz posiadanymi wartościowymi składnikami majątkowymi.
Mimo bardzo skromnych informacji skarżącej nt. jej stanu rodzinnego, majątku
i dochodów należy stwierdzić, że w kontekście danych wynikających z akt administracyjnych sprawy nie budzą one wątpliwości co do zgodności
z rzeczywistością i w wystarczającym stopniu potwierdzają spełnienie przez nią powyższej przesłanki. Przy braku jakichkolwiek oszczędności i możliwości pozyskania środków finansowych z posiadanego majątku, jedynym źródłem sfinansowania kosztów postępowania musiałoby być dla skarżącej pobierane przez nią świadczenie emerytalne. Jego wysokość jednak bez wątpienia nie pozwala jej na poniesienie związanych ze sprawą kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy prawnego z wyboru. Stanowi ono dla niej jedyne źródło dochodu, z którego zmuszona jest ponosić wszystkie wydatki związane ze swoim utrzymaniem. Mimo że nie określiła ich wysokości, to przy podanej kwocie miesięcznych dochodów każdy nieprzewidziany i dodatkowy wydatek, chociażby niewielki i jednorazowo ponoszony, nie byłby obojętny dla jej koniecznego utrzymania, zagrażając w bezpośredni sposób zaspokojeniu jej niezbędnych potrzeb życiowych (dotyczy to m.in. również warunkującego merytoryczne rozpoznanie skargi wpisu, który w niniejszej sprawie nie jest wysoki – 100 zł.).
Z analizy akt sprawy wynika, że wobec braku możliwości przebywania
w lokalu mieszkalnym w którym anulowano jej zameldowanie, skarżąca zamieszkuje
w mieszkaniu zajmowanym przez swoją wnuczkę z rodziną. Nie przesądza to jednak prowadzenia przez nich wspólnego gospodarstwa domowego i nie rzutuje w istotny sposób na dokonaną ocenę jej możliwości płatniczych, skoro docelowym zamiarem wnioskodawczyni byłoby ponowne skoncentrowanie swoich czynności życiowych
w lokalu związanym z przedmiotem skargi. Brak jest jednocześnie jakichkolwiek podstaw mogących świadczyć o tym, że w najbliższym czasie możliwości płatnicze wnioskodawczyni mogą ulec poprawie, co mogłoby uzasadniać np. uwzględnienie jej wniosku wyłącznie w części.
Powyższe przesądza zatem o uznaniu jego zasadności w całości, co pozostaje w ścisłym związku z celem instytucji prawa pomocy, jakim jest zapewnienie osobie wnioskującej szeroko rozumianego prawa do sądu i możliwości skorzystania bez względu na sytuację materialną z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień (sytuacja ta stanowi jedyny wyznacznik decydujący o przyznaniu bądź odmowie prawa pomocy).
W tym stanie rzeczy, stwierdzając obiektywną niemożliwość wygospodarowania przez M. K. środków na pokrycie chociażby części kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania, na podstawie
art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 245 § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło