II SA/Rz 1185/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. w M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej A. w M. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [....] (dalej: Spółka, Strona skarżąca) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: SKO, Kolegium) z dnia [....] maja 2021 r. nr [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jak wynika z akt sprawy Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r. nr [....] ustalił środowiskowe uwarunkowania bez przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedsięwzięcia pod nazwą "Przebudowa hali produkcyjno-magazynowej wraz z niezbędną infrastrukturą [...] sp. z o.o. na terenie SSE w [...] przy ulicy [....]". Decyzja ta została doręczona zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735; dalej zwana w skrócie: k.p.a.), tj. poprzez publiczne obwieszczenie. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...], nadając je w placówce pocztowej w dniu 21 stycznia 2021 r. Wskazanym na wstępie postanowieniem z [...] maja 2021 r. SKO, działając na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że publiczne obwieszczenie o wydaniu decyzji [pic]nastąpiło w dniu 8 grudnia 2020 r., zatem doręczenie należało uznać za dokonane w dniu 22 grudnia 2020 r. Termin na złożenie odwołania upływał w dniu 7 stycznia 2021 r., natomiast Spółka złożyła odwołanie w dniu 21 stycznia 2021 r., a zatem z uchybieniem terminu do jego wniesienia. SKO powołując się na art. 15 zzzzzn 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 1842 z późń. zm.) wskazało, że w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii terminów, organ zawiadamia stronę o uchybieniu terminu, przy czym w zawiadomieniu takim organ wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie pismo takie zostało doręczone Stronie skarżącej w dniu 22 marca 2021 r., jednak pomimo upływu 30-dniowego terminu, Spółka nie zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie [...] sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...], zawnioskowała o jego uchylenie lub zmianę oraz przyjęcie przez SKO do rozpoznania złożonego przez nią odwołania. Spółka zarzuciła wadliwe przyjęcie stanu faktycznego, co miało bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Wskazała, że publiczne obwieszczenie decyzji nastąpiło w Biuletynie Informacji Publicznej dopiero w dniu 23 grudnia 2020 r., a nie w dniu 8 grudnia 2020 r: Spółka wskazała, że zawiadomienie należy uznać za doręczone w dniu 7 stycznia 2021 r., a więc odwołanie złożone w dniu 21 stycznia 2021 r. należy uznać za wniesione z zachowaniem 14-dniowego terminu do jego wniesienia. Do skargi Spółka dołączyła wydruk ze strony BIP zawierającym obwieszczenie decyzji oraz wydruk z adresu internetowego z datą i godziną utworzenia obwieszczenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, co spowodowało jej uwzględnienie w całości. Sądowa kontrola administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Ta kontrola jest wykonywana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej — art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ponadto Sąd na podstawie art. 135 P.p.s.a. uprawniony jest stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Do zakresu kognicji sądów administracyjnych należą w świetle art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; (...) Przedmiotem swej skargi Spółka uczyniła postanowienie SKO o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W świetle art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Termin do wniesienia odwołania wynika zaś z art. 129 § 2 K.p.a. Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W świetle tego przepisu zdarzeniem otwierającym termin na złożenie środka odwoławczego jest dzień doręczenia decyzji administracyjnej. W niniejszej sprawie istotne znaczenie dla oceny zasadności skargi odgrywa art. 49 § 1 K.p.a. oraz art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r., poz. 247; dalej zwana ustawą o ocenach). Otóż w myśl art. 74 ust. 3 ustawy o ocenach, jeżeli liczba stron postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach lub innego postępowania dotyczącego tej decyzji przekracza 10, stosuje się art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast według art. 49 § 1 K.p.a., jeżeli przepis szczególny tak stanowi, zawiadomienie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej może nastąpić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej. Dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 49 § 2 K.p.a). Przepisy dopuszczające doręczenie przez obwieszczenie wprowadzają tzw. fikcję doręczenia. Celem regulacji zawartej w art. 74 ust. 3 ustaw o ocenach dopuszczającej stosowanie art. 49 § 1 i 2 K.p.a. jest wobec tego uproszczenie procedury dotyczącej doręczenia decyzji środowiskowej, obniżenie kosztów administrowania oraz ujednolicenie terminu skutecznego doręczenia decyzji w drodze obwieszczenia (zob. wyrok NSA z dnia 13 lutego 2018 r. o sygn. Il OSK 977/16, LEX, wyrok NSA z 16 grudnia 2014 r., sygn. Il OSK 2957/12, lex). W trybie art. 74 ust. 3 ustawy o ocenach decyzja środowiskowa jest publicznie ogłoszona w dniu, w którym obwieszczenie zostało udostępnione w sposób umożliwiający zapoznanie się z nim potencjalnym stronom postępowania (zob. postanowienie NSA z 20 października 2011r., sygn. Il OSK 2136/1 1 oraz wyroki NSA z 1 grudnia 2010 r., sygn. Il OSK 1903/10, z 23 marca 2010 r., sygn. Il OSK 45/10, CBOSA). Należy przypomnieć, że art. 49 § 1 K.p.a. dopuszcza dla zawiadomienia o decyzjach lub innych czynnościach procesowych organu następujące formy : 1) formę publicznego obwieszczenia, 2) inną formę publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętą w danej miejscowości, 3) przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej. Artykuł 49 § 2 zd. 1 k.p.a. obliguje organ administracji publicznej do wskazania w zawiadomieniu dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w BIP. Dzień wskazany w zawiadomieniu jako dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w BIP na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej jest dniem, od którego liczy się 14-dniowy termin uznania zawiadomienia za dokonane. Dla rozpoczęcia biegu terminu zawiadomienia zgodnie z art. 49 k.p.a. miarodajny jest pierwszy dzień, w którym zawiadomienie zostało obwieszczone, ogłoszone lub udostępnione w BIP, czyli dzień wskazany w zawiadomieniu (wyrok NSA z 18 stycznia 2019 r., sygn. Il OSK 1557/18, LEX). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że w sytuacji zaś, gdy zawiadomienie o wydaniu decyzji dokonywane jest w różnych miejscach, a także za pomocą różnych środków przekazu, to organ odwoławczy badając kwestie zachowania terminu do złożenia odwołania winien przede wszystkim ustalić kiedy ukazało się po raz pierwszy ostatnie z obwieszczeń i ten dzień traktować jako dzień rozpoczęcia biegu terminu 14 dni, o którym mowa w art. 49 § 2 zd. 2 k.p.a. (zob. uchwałę składu 7 sędziów NSA z 27 lutego 2017 r., sygn. Il OPS 2/16, LEX nr 2231046. Tak słusznie NSA w postanowieniu z 2 września 2020 r., sygn. Il OZ 417/20, CBOSA, LEX, z dnia 17 lipca 2020 r., o sygn. Il OZ 402/20, z dnia 26 czerwca 2020 r., sygn. Il OZ 394/20, LEX). Z akt administracyjnych sprawy wynika jednoznacznie, że decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia grudnia 2020 r., nr [...], o środowiskowych uwarunkowaniach bez przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, została wydana po przeprowadzeniu postępowania z udziałem 13 stron (wykaz zawiera pismo - karta akt nr 38). Wobec tego z mocy art. 74 ust. 3 ustawy o ocenach w postępowaniu dopuszczalne się stało stosowanie art. 49 § 1 i 2 K.p.a. Innymi słowy, można było zawiadamiać o strony decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej. W rozpatrywanej sprawie publiczne obwieszczenie organu pierwszej instancji zawiadamiające o wydaniu zaskarżonej odwołaniem decyzji zostało według treści obwieszczenia z dnia 8 grudnia 2020 r. umieszczone na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w [...], w miejscu realizacji inwestycji, na stronie internetowej w Biuletynie Informacji Publicznej. Z nadesłanych do Sądu akt sprawy wynika zaś, że w/w obwieszczenie zamieszczono na[pic] - na tablicy ogłoszeń Urzędu Miejskiego w [...] od dnia 8 grudnia do 23 grudnia 2020 r. - w miejscu realizacji inwestycji od dnia 8 grudnia 2020 r. do dnia 22 grudnia 2020 r. W aktach administracyjnych brakuje dowodów opublikowania przedmiotowego Obwieszczenia w BIP Urzędu Miejskiego. Według ustaleń wyrażonych w kwestionowanym postanowieniu SKO publiczne obwieszczenie o wydaniu decyzji nastąpiło 8 grudnia 2020 r. Natomiast w odpowiedzi na odwołania wniesione przez [...] S.A. oraz [....] Sp. z o.o. Prezydent Miasta [...] wyjaśnił, że co do zamieszczenia decyzji w Biuletynie Informacji Publicznej w dniu 23 grudnia 2020, było to wynikiem ostrożności z uwagi, że po wydaniu decyzji i ogłoszeniu na tablicy informacyjnej nastąpiło duże zainteresowanie decyzją ze strony radnych i dlatego organ dodatkowo zamieścił decyzję na stronie internetowej. Dowody zawiadomienia stron o decyzji poprzez stronę BIP, dostarczyła Sądowi Spółka załączając do skargi wydruki z Błp. Dowody te jednoznacznie potwierdzają twierdzenia Skarżącej o tym, że zawiadomienie o wydaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przebudowy Hali Produkcyjno — Magazynowej wraz z niezbędną infrastrukturą [...] Sp. z o.o. na terenie SSE w [....] zostało umieszczone w BIP Urzędu Miasta [...] w dniu 23 grudnia 2020 r. Ma więc rację Strona skarżąca podnosząc, że ostatnie z zawiadomień o wydaniu decyzji miało miejsce dnia 23 grudnia 2020 r. Potwierdza to nie tylko wydruk z BIP, ale także wyjaśnienia Organu I instancji udzielone na zarzuty odwołania. Zatem zawiadomienie o wydaniu decyzji należało uznać za dokonane z upływem czternastego dnia, licząc od dnia 23 grudnia 2020 r. - art. 49 § 1 K.p.a. Ponieważ dzień 6 stycznia 2021 r. był dniem ustawowo wolnym od pracy (Święto Trzech Króli), bieg terminu na wniesienie odwołania rozpoczął się 7 stycznia 2021 r. W konsekwencji odwołanie wniesione przez Spółkę dnia 21 stycznia 2021 r. (dzień nadania pisma w UP [....]), wniesiono w terminie o jakim mowa w art. 129 § 2 K.p.a. Objęte skargą postanowienie SKO zostało więc wydane z naruszeniem art. 7, art. 77, art. 80, art. 129 § 2, art. 134 K.p.a. w sposób, który miał istotny wpływ na wynik postępowania. Nie było bowiem podstaw do zastosowania wobec Spółki art. 134 K.p.a. Z wyłożonych względów zachodziła konieczność uwzględnienia skargi Spółki na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i uchylenia wadliwego postanowienia SKO. Skutkuje to koniecznością rozpatrzenia odwołania Spółki wniesionego w terminie w sposób określony w K.p.a. przy uwzględnieniu faktu uchylenia przez SKO zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta [...] vide: decyzja SKO z dnia [...] maja 2021 r. [...]. Natomiast o kosztach postępowania przed Sądem orzeczono na podstawie art. 200 w/w ustawy obejmując nimi koszty uiszczonego wpisu sądowego.