II SA/Rz 1193/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 19 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Po otrzymaniu odpisu powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem A. M. wystąpiła do tut. Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Wskazała w nim, że sprawuje opiekę nad niepełnosprawną córką. Obecna sytuacja materialna nie pozwala jej na poniesienie kosztów wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania. Zaznaczyła, że nigdy wcześniej nie była uczestnikiem postępowania sądowego. Okoliczności sprawy wymagają zaś "dogłębnej" znajomości prawa, której ona nie posiada. Z wniosku wynika, że skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem i córką. Rodzina zajmuje dom o powierzchni 140 m.kw. Na jej majątek składa się także nieruchomość rolna o pow. 2,17 ha. Rodzina posiada ponadto oszczędności pieniężne w kwocie 800 zł. Dochody członków wspólnego gospodarstwa domowego to: emerytura skarżącej – 844 zł, renta jej męża – 899,17 zł oraz renta córki – 698 zł. Z uwagi na niepełność złożonego przez skarżącą oświadczenia majątkowego, wezwano ją do jego uzupełnienia przez wskazanie dochodów netto członków rodziny, średnich miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny i domu, z tytułu korzystania z telefonu, czy posiadają pojazdy mechaniczne i jakie są związane z tym koszty, a także celu, na który skarżąca zamierza wydatkować zgromadzoną tytułem oszczędności kwotę. Wnioskodawczyni wezwana także została do przedłożenia wyciągów z posiadanych przez siebie i męża rachunków bankowych za wskazany w wezwaniu okres. Pomimo odbioru przez A. M. wskazanego wezwania w dniu 24 marca 2015 r. do dnia orzekania pozostało ono bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Skarżąca ubiega się o ustanowienie adwokata. Powyższy zakres żądania świadczy o domaganiu się przez wymienioną przyznania częściowego prawa pomocy, co znajduje potwierdzenie w treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Przesłankę jego przyznania ustanawia art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a jest nią niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przepis ten wyraźnie przy tym wskazuje, że to wnioskujący o uzyskanie wsparcia winien wykazać, że jego sytuacja rodzinna, majątkowa i dochody uzasadniają dofinansowanie jego udziału w określonym postępowaniu. Ponadto, kiedy złożone przez stronę oświadczenie jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości ustawodawca przewidział możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowego oświadczenia lub (i) przedłożenia dodatkowych dokumentów, odzwierciedlających jej sytuację. Rozwiązanie to przewidziane zostało w art. 255 P.p.s.a. Skorzystano z niego w niniejszej sprawie, kierując do skarżącej wezwanie o uzupełnienie danych przedstawionych w jej wniosku. Uznano bowiem, że dopiero ich uzyskanie pozwoli na pełną i obiektywną analizę sytuacji wnioskodawczyni. W zakreślonym terminie, jak tez później strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dodatkowych informacji, jak też dokumentów, o które ją wzywano. Wobec powyższego przyjęto, że A. M. nie wykazała, by okoliczności życiowe, w których się znajduje wymagały udzielenia jej wsparcia ze środków publicznych. Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady, że to strony postępowania sądowego ponoszą związane w nim koszty (art. 199 P.p.s.a.). Może więc znaleźć zastosowanie tylko w odniesieniu do osób faktycznie ubogich, przy czym co do sytuacji finansowej strony nie mogą zachodzić żadne wątpliwości. Bierna postawa skarżącej powoduje zaś, że wątpliwości takie w jej przypadku zachodzą. Dlatego też niemożliwym było uwzględnienie jej wniosku. Dodatkowo należy wskazać, że o potrzebie przyznania prawa pomocy przesądza tylko i wyłącznie kryterium majątkowe. Nie mają więc w tym zakresie jakiegokolwiek znaczenia kwestie takie jak podnoszona przez skarżącą okoliczność w postaci nieznajomości prawa. O odmowie ustanowienia na rzecz skarżącej adwokata orzeczono na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.