II SA/Rz 1205/18
WyrokWSA w Rzeszowie2019-01-31
Skład orzekający: Piotr Godlewski, Magdalena Józefczyk, Elżbieta Mazur - Selwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym jest zasadne, gdy pojazd przekracza dopuszczalną masę całkowitą i wysokość, ale posiada zezwolenie kategorii VI, a przewożony ładunek (dwa ciągniki rolnicze) jest podzielny?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożenie kary pieniężnej było zasadne. Mimo posiadania zezwolenia kategorii VI, które dopuszczało określone parametry masy i wysokości pojazdu, naruszono zakaz przewozu ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym. Przewóz ładunku podzielnego traktowany jest na równi z przejazdem bez zezwolenia, co uzasadnia nałożenie kary pieniężnej.Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni skontrolowali pojazd nienormatywny należący do skarżącego, stwierdzając przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej i wysokości. Skarżący posiadał zezwolenie kategorii VI, jednak przewoził dwa ciągniki rolnicze, które organ uznał za ładunek podzielny. Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego nałożył karę pieniężną, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję, argumentując, że posiadał właściwe zezwolenie i że przewóz dwóch ciągników był ekonomicznie uzasadniony.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A. C. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] A. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem nienormatywnym -skargę oddala-
II SA/Rz 1205/18
U z a s a d n i e n i e
Przedmiotem skargi A. C. – prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...] jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej: DIAS)
z [...] sierpnia 2018 r. nr [...] dotycząca nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym po drogach publicznych.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że [...] stycznia 2018 r. funkcjonariusze Oddziału Celnego w K. przeprowadzili kontrolę wyjeżdżającego z terytorium RP środka przewozowego – trzyosiowego ciągnika samochodowego marki MERCEDES-BENZ z trzyosiową naczepą ciężarową marki FAYMONVILLE, należącego do przewoźnika A. C. W trakcie kontroli dokonano pomiaru wymiarów zewnętrznych, obciążenia osi oraz masy całkowitej i dopuszczalnej wysokości pojazdu. Wyniki kontroli zakwalifikowały pojazd jako nienormatywny. Ustalono także, że pojazdem przewożony jest ładunek w postaci dwóch ciągników rolniczych.
Wobec powyższych okoliczności Naczelnik Urzędu Celno -Skarbowego po wszczęciu i przeprowadzeniu postępowania w wyniku którego uznał, że wykonujący transport posiadając zezwolenie kategorii VI wykonywał przewóz pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, co objęte jest zakazem wynikającym z art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1260 ze zm., dalej: u.P.r.d.) i traktowane jako przejazd bez zezwolenia – decyzją z [...] kwietnia 2018 r. nr [...], zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 2 u.P.r.d., nałożył na A. C. karę pieniężną w wysokości 5 000 zł.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył skarżący wnosząc o umorzenie postępowania z uwagi na posiadanie wydanego przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia z [...] listopada 2017 r. kat. VI nr [...] na okres od [...] listopada 2017 r. do [...] listopada 2018 r., zgodnie z którym zezwolono [...] na przejazdy po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym zgodnie z wymaganiami określonymi w tabeli poz. nr 6 do zezwolenia. W ocenie odwołującego okazane zezwolenie było właściwe i zgodne z dopuszczalnymi parametrami kontrolowanego zespołu pojazdów, a przewóz realizowany był zgodnie z jego treścią i warunkami. Interpretacja organu jest błędna, bowiem zezwolenie kat. VI jest właściwe dla zespołu pojazdów realizujących przejazd w dniu kontroli. Wszystkie warunki określone w zezwoleniu zostały spełnione. Odwołujący wskazał, że wydane zezwolenie kat. VI nie zawierało warunku "podzielności" lub "niepodzielności" ładunku; gdyby taki istniał, Dyrektor GDDKiA zamieściłby go w zezwoleniu.
W wyniku rozpatrzenia odwołania DIAS wskazaną na wstępie decyzją
z [...] sierpnia 2018 r. - wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r.,
poz. 1257 ze zm., dalej: K.p.a.) w zw. z art. 64, art. 140aa ust. 1 i art. 140ab u.P.r.d. - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Powołując się na art. 2 pkt 35a u.P.r.d. zawierający definicję pojazdu nienormatywnego oraz art. 64 dotyczący zezwoleń na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii organ wskazał, że stosownie do art. 140aa ust. 1 i 2 tej ustawy, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 lub niezgodne z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej, którą wydaje m.in. właściwy ze względu na miejsce przeprowadzonej kontroli naczelnik urzędu celno - skarbowego. Wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określono w art. 140ab ustawy; wg ust. 2 tego artykułu, w przypadku naruszeń zakazu o którym mowa w art. 64 ust. 2
(tj. przewozu ładunków innych niż ładunek niepodzielny), za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
Powołując się na rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 31 grudnia 2002 r.
w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm.), w tym § 2, § 3 i § 5, DIAS wskazał, że w wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że masa całkowita pojazdu wynosiła 42 930 kg i przekroczyła wartość dopuszczalną (40 000 kg) o 2 930 kg (7,32%), zaś wysokość pojazdu członowego wynosiła 430 cm (przy dopuszczalnej 400 cm), co oznacza przekroczenie o 30 cm (7,5%). Długość i szerokość oraz naciski osi pojazdu członowego mieściły się w normie. Ustalone rzeczywiste parametry kontrolowanego pojazdu nienormatywnego, zgodnie z załącznikiem nr 1 do ustawy, kwalifikowały pojazd do kategorii V zezwolenia pod warunkiem, że przewożony tym pojazdem towar spełniałby warunek niepodzielności zdefiniowany w art. 2 pkt 35b u.P.r.d.
Przewoźnik dysponował co prawda zezwoleniem kategorii VI, które uprawniało – stosownie do art. 64c ust. 6 ustawy – do przejazdu kontrolowanym pojazdem nienormatywnym, jednak przewożony tym pojazdem ładunek ewidentnie nie spełniał ustawowego warunku niepodzielności. To z kolei wykluczało możliwość legalnego przejazdu tym pojazdem po drogach publicznych RP nawet w sytuacji posiadania zezwolenia właściwej kategorii z przedziału III do VII.
Organ dodał, że pomiary nacisków osi i masy całkowitej pojazdu zostały wykonane przez uprawnione osoby, przy użyciu stacjonarnej wagi, która spełniała wymogi techniczne i posiadała ważne świadectwo legalizacji. W trakcie procesu ważenia nie miały miejsca żadne nieprawidłowości. Strona była reprezentowana przez kierującego pojazdem, który miał możliwość wypowiedzenia się w sprawie przeprowadzonego dowodu, wnoszenia uwag oraz składania wniosków. Kierujący kontrolowanym pojazdem przed wjazdem na wagę złożył pisemne oświadczenie, że pojazd jest sprawny technicznie i przygotowany do ważenia, został poinformowany o wymaganiach dotyczących przejazdu przez wagę. Po dokonaniu pomiaru wymiarów zewnętrznych pojazdu, prawidłowym przejechaniu przez pomost wagowy oraz stwierdzeniu przekroczenia norm w zakresie masy całkowitej pojazdu
i dopuszczalnej wysokości, zapoznał się z treścią protokołu z kontroli pojazdu, który podpisał z zastrzeżeniem, że posiada zezwolenie kategorii VI.
Wprawdzie przewoźnik faktycznie był w posiadaniu takiego zezwolenia, jednak przewożony towar stanowiły dwa ciągniki rolnicze, zaś na mocy zezwolenia dopuszczalny był przewóz wyłącznie ładunku niepodzielonego. Organ podkreślił, że warunki używania pojazdów w ruchu drogowym przy przewożeniu ładunków zostały określone w obowiązujących przepisach u.P.r.d., które na przewoźników nakładają obowiązki dotyczące zarówno strony technicznej poruszających się po drogach pojazdów, ich wymiarów, masy całkowitej i nacisków osi, jak i warunków oraz sposobu przewożenia ładunków. Sam fakt przewożenia ładunku składającego się
z dwóch oddzielnych części świadczy o tym, że podzielenie tego ładunku było możliwe bez powodowania niewspółmiernie wysokich kosztów ani szkody. Słusznie przewoźnik został obciążony karą pieniężną jak za przejazd bez zezwolenia kat. V. Fakt posiadania zezwolenia kategorii wyższej niż wymagana nie zmienia faktu, że naruszony został zakaz przewozu ładunku podzielnego, który zgodnie z art. 64 ust. 2 odnosi się zarówno do przejazdów wymagających zezwolenia kategorii V jak i VI.
Odnosząc się do argumentu odwołania, że wydane zezwolenie kategorii VI nie zawierało warunku niepodzielności przewożonego ładunku DIAS wskazał, że zakaz przewozu ładunków innych niż niepodzielne, odnoszący się do przewozów realizowanych pojazdami nienormatywnymi w oparciu o zezwolenie kategorii od II do VII, wynika wprost z art. 64 ust. 2, a brak jest przepisu który nakładałby na wydającego je Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad obowiązek zamieszczania w ich treści tego warunku.
DIAS zaznaczył, że ani okoliczności sprawy ani zgromadzone dowody nie wskazują też, by podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności z nim związanych, bądź też nie miał wpływu na powstanie naruszenia.
Skargę na decyzję DIAS do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie złożył A. C., wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, zarzucając:
1. nieprawidłowe zastosowanie art. 140aa ust. 3 u.P.r.d. poprzez uznanie skarżącego za stronę postępowania;
2. naruszenie art. 140aa oraz art. 140ab ust. 1 pkt 2 u.P.r.d. poprzez ukaranie strony za brak zezwolenia mimo jego istnienia.
W uzasadnieniu podkreślił, że posiadane i okazane zezwolenie było właściwe
i zgodne z parametrami kontrolowanego zespołu pojazdów, a przewóz był realizowany zgodnie z treścią i warunkami zezwolenia. Wskazywany przez organ element podzielności ładunku nie stanowił zgodnie z treścią zezwolenia warunku realizacji przewozu. Skarżący na dzień kontroli posiadał zezwolenie, które dopuszczało do ruchu zespół pojazdu nienormatywnego o łącznej masie do 60 ton
i wysokości do 4,3m. Przedmiotem kontroli były dwa ciągniki rolnicze, a co do zasady przewóz wyłącznie jednego z nich przy wykorzystaniu tego samego zezwolenia generowałby niewspółmiernie wysokie koszty i był przejawem niegospodarności oraz niewykorzystania przestrzeni ładunkowej środka transportu.
Skarżący zakwestionował fakt nałożenia kary, gdyż ta może być nałożona w sytuacji braku posiadania zezwolenia lub postępowania niezgodnego z jego warunkami, co
w sprawie nie miało miejsca.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu wydanej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu.
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).
Dokonana wg wskazanych kryteriów ocena legalności zaskarżonej decyzji DIAS
z [...] sierpnia 2018 r. i utrzymanej nią w mocy decyzji Naczelnika UCS z [...]marca 2018 r. nie skutkowała ich wyeliminowaniem z obrotu prawnego; bez wpływu na prawidłowość zawartych w nich rozstrzygnięć pozostawała stwierdzona przez Sąd częściowa wadliwość uzasadnień tych decyzji.
Ich przedmiotem było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za niezgodne
z przepisami wykonywanie przewozu pojazdem nienormatywnym.
Zgodnie z art. 2 pkt 35a) u.P.r.d., pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach ustawy.
W myśl art. 64 ust. 1 pkt 1 u.P.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ. Wg ust. 2 tego artykułu, zabroniony jest przewóz pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub II.
Wymiary, masa, naciski osi pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I-VII oraz drogi, po których pojazdy te mogą się poruszać, są określone w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy (art. 64 ust. 3 u.P.r.d.).
Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia,
o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej
(art. 140aa ust. 1 u.P.r.d.). Wysokość kar w zależności od kategorii zezwolenia określa szczegółowo art. 140ab ust. 1 u.P.r.d., stanowiąc równocześnie w ust. 2, że w przypadku naruszeń zakazu o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
W kontekście wskazanych przepisów generalną zasadą jest zakaz ruchu pojazdów nienormatywnych, które jednakże mogą być dopuszczone do ruchu po uzyskaniu stosownego zezwolenia.
Jak wynika ze sporządzonego w rozpoznawanej sprawie [...] stycznia 2018 r. protokołu kontroli pojazdu członowego przekraczającego granicę państwa przy wyjeździe z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w miejscowości K., składał się on
z 3-osiowego pojazdu samochodowego marki Mercedes-Benz (numer osi z napędem 3, oś 2 i 3 w grupie - w odległości od siebie 105 cm) oraz 3-osiowej naczepy marki Faymonville.
Stosownie do wydanego na podstawie art. 66 ust. 5 u.P.r.d. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm.):
- wysokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 12 /nie mającym zastosowania w sprawie/, nie może przekraczać 4 m (§ 2 ust. 4),
- dopuszczalna masa całkowita pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 2-20 /nie mającymi zastosowania w sprawie/, nie może przekraczać w przypadku zespołu pojazdów, złożonego z pojazdów mających łącznie co najmniej 5 osi, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd samochodowy - 40 ton (§ 3 ust. 1 pkt 2),
- dopuszczalny nacisk osi nie może przekraczać w przypadku: pojedynczej osi nienapędowej - 10 ton (§ 5 ust. 1 pkt 1), grupy osi składającej się z dwóch osi pojazdów silnikowych, w której jedna oś składowa jest osią napędową, a druga osią nienapędową, przy odległości (d) między osiami składowymi nie mniejszej niż 1 m
i mniejszej niż 1,30 m (1,00 ≤ d < 1,30) - 16 ton (§ 5 ust. 1 pkt 7 lit. b).
Wg protokołu kontroli pojazdu, w wyniku pomiarów w/w parametrów, stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej o 2 930 kg (przy dopuszczalnej 40 000 kg, faktyczna wynosiła 42 930 kg) oraz dopuszczalnej wysokości o 30 cm (przy dopuszczalnej wynoszącej 400 cm, zmierzona wynosiła
430 cm).
Sposób dokonania pomiarów i uzyskane w ich wyniku wartości nie były w toku kontroli podważane przez kierującego pojazdem. Nie kwestionuje ich również skarżący jako właściciel pojazdu i podmiot wykonujący przejazd, tak samo jako rodzaju przewożonego ładunku w postaci dwóch ciągników rolniczych, niewątpliwie stanowiących ładunek podzielny (w świetle ustawowej definicji zawartej w art. 2
pkt 35b u.P.r.d., ładunkiem niepodzielnym jest ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków).
W okolicznościach sprawy nie można pominąć, co na wniosek kierowcy odnotowano w protokole kontroli, że wykonujący transport posiadał aktualne zezwolenie kategorii VI wydane [...] listopada 2017 r. przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, uprawniające do przejazdu pojazdem nienormatywnym w okresie od [...] listopada 2017 r. do [...] listopada 2018 r. Zezwolenie tej kategorii, zgodnie z treścią załącznika nr 1 do u.P.r.d., zezwala na przejazd po drogach krajowych (zgodnie z wykazem dróg, o którym mowa w art. 64c ust. 8) pojazdu nienormatywnego: a) o szerokości nieprzekraczającej 3,4 m dla drogi jednojezdniowej i 4 m dla drogi dwujezdniowej klasy A, S i GP, b) o długości nieprzekraczającej 15 m dla pojedynczego pojazdu, 23 m dla zespołu pojazdów
i 30 m dla zespołu pojazdów o skrętnych osiach, c) o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m, d) o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t, e) o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.
Za podstawę do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości
5 000 zł orzekające w sprawie organy uznały brak odpowiedniego zezwolenia,
tj. kat. V (art. 140ab ust. 1 pkt 2 u.P.r.d.) oraz naruszenie warunku pod którym wystawiane są zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego kat. III – VII,
tj. zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku niepodzielnego.
W ocenie Sądu, argumentacja ta jest jedynie częściowo trafna.
Zgodnie z treścią wspomnianego załącznika nr 1 do u.P.r.d., kat. V zezwolenia uprawnia do przejazdu po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego:
a) o naciskach osi nie większych od dopuszczalnych dla danej drogi, b) o szerokości nieprzekraczającej 3,4 m, c) o długości nieprzekraczającej 15 m dla pojedynczego pojazdu, 23 m dla zespołu pojazdów i 30 m dla zespołu pojazdów o skrętnych osiach, d) o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m, e) o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej 60 t.
Porównanie specyfikacji zezwoleń kat. V i VI w zakresie zakwestionowanym w toku kontroli wskazuje, że obydwa dopuszczają rzeczywistą masę całkowitą pojazdu nienormatywnego do 60 ton oraz jego wysokość do 4,3 m, przy czym – stosownie do art. 64c ust. 6 u.P.r.d. - zezwolenie kat. VI uprawnia do poruszania się pojazdami
i drogami określonymi dla zezwolenia kat. V. W tej sytuacji brak było podstaw do uznania, że w sprawie zachodziły przesłanki do zakwalifikowania pojazdu jako nienormatywnego, na przejazd którym wymagane jest zezwolenie kat. V.
Wobec posiadanego przez wykonującego przejazd zezwolenia kat. VI, jedynym argumentem uzasadniającym nałożenie na niego na podstawie art. 140ab ust. 1 pkt 2 u.P.r.d. (wskazującym wprost na brak zezwolenia kat. III-VI) kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł było zrównanie pod względem konsekwencji wykonywania przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia wykonywanie przewozu takim pojazdem ładunków innych niż ładunek niepodzielny (art. 140ab
ust. 2 w zw. z art. 64 ust. 2 u.P.r.d.). Jedynie zatem z tym kontekście – jako tożsamym w skutkach z całkowitym brakiem zezwolenia - może być upatrywana zasadność twierdzeń organów o przekroczeniu kontrolowanym pojazdem dopuszczalnej masy całkowitej i dopuszczalnej wysokości, mimo że mieściły się one w granicach wyznaczonych posiadanym zezwoleniem kat. VI (któremu w tym zakresie w pełni odpowiada zezwolenie kat. V).
Niezależnie zatem od tego, że rzeczywista masa całkowita oraz wysokość kontrolowanego pojazdu nienormatywnego nie przekroczyły limitów wyznaczonych posiadanym przez skarżącego zezwoleniem kat. VI, samo naruszenie ustanowionego w art. 64 ust. 2 u.P.r.d. zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego (dwóch ciągników rolniczych) w wystarczającym stopniu determinowało nałożenie kary w w/w wysokości. W tym zakresie wskazana częściowa wadliwość uzasadnień wydanych w sprawie decyzji nie miała zatem merytorycznego wpływu na treść zawartych w nich rozstrzygnięć, tj. ani na fakt wymierzenia kary, ani na jej wysokość.
W związku z powyższym jako niezasadne jawią się zarzuty skargi nieprawidłowego zastosowania art. 140aa ust. 3 u.P.r.d. poprzez nieuzasadnione uznanie skarżącego za stronę postępowania i nałożenie na niego kary pieniężnej, gdyż niewątpliwie był on podmiotem wykonującym przejazd pojazdem nienormatywnym po drodze publicznej niezgodnie z warunkami obowiązującego go zezwolenia.
Z opisanych wyżej względów na uwzględnienie nie zasługuje również zrzut naruszenia art. 140aa ust. 1 i art. 140ab ust. 1 pkt 2 u.P.r.d. poprzez nałożenie kary za brak zezwolenia mimo jego istnienia, skoro jak już wyjaśniono, tożsame z jego brakiem na mocy art. 140ab ust. 2 było naruszenie zakazu o którym mowa w art. 64 ust. 2 poprzez przewożenie ładunku podzielnego, jakim bez wątpienia są 2 ciągniki rolnicze.
Wbrew twierdzeniom skarżącego, brak jest podstaw do przyjęcia, że skoro wszystkie wymogi określone w posiadanym zezwoleniu zostały spełnione (w tym przede wszystkim zgodna z nim pozostawała masa całkowita pojazdu i jego wysokość), element podzielności ładunku nie stanowił warunku realizacji przewozu drogowego.
Wprost przeciwnie, element ten jako kluczowy przesądza w okolicznościach sprawy o zasadności nałożonej na skarżącego kary. W przypadku bowiem gdyby przewożony ładunek był ładunkiem niepodzielnym (zgodnie z definicją zawartą
w art. 2 pkt 35b u.P.r.d.) – gdyż tylko taki może być przewożony pojazdem nienormatywnym, stwierdzona w wyniku kontroli masa całkowita pojazdu (42 930 kg) i jego wysokość (430 cm) jako mieszczące się w limitach wyznaczonym zezwoleniem kat. VI (a więc nie przekraczające rzeczywistej masy całkowitej 60 ton i wysokości 430 cm) nie uzasadniałyby jej wymierzenia. Inaczej rzecz ujmując, na podstawie posiadanego zezwolenia kat. VI skarżący był uprawniony do przejazdu pojazdem
o rzeczywistej masie całkowitej nieprzekraczającej wraz z ładunkiem 60 ton oraz
o wysokości nieprzekraczającej 430 cm (oczywiście z jednoczesnym zachowaniem innych wymaganych parametrów przewozu), jednak tylko i wyłącznie w przypadku przewozu ładunku niepodzielnego. W tym zakresie wymóg niepodzielności niewątpliwie pozostaje w ścisłym związku z wyartykułowanym w art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2222 ze zm.) zakazem dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, w tym poprzez poruszanie się po drogach pojazdów nienormatywnych bez wymaganego zezwolenia lub w sposób niezgodny z przepisami ruchu drogowego. Istotą tego zakazu jest maksymalna dbałość o stan techniczny dróg, do pogorszenia którego w znaczącym stopniu mogą przyczyniać się pojazdy nienormatywne, stąd konieczność rygorystycznego podejścia – na zasadzie wyjątkowości od powszechnie obowiązujących zasad - do egzekwowania przestrzegania przepisów normujących ich poruszanie się po drogach.
Wobec wskazanych regulacji bez znaczenia pozostają argumenty skarżącego wskazujące, że odrębny przewóz dwóch ciągników – mimo możliwości ich przewozu jednym transportem – generowałby po jego stronie dodatkowe i zbędne koszty, a tym samym byłby nieuzasadniony z ekonomicznego punktu widzenia.
Bez znaczenia pozostaje także, że wydane skarżącemu zezwolenie nie zawierało w swej treści warunku zachowania niepodzielności przewożonego ładunku.
To że nie został on wprost wpisany w treść zezwolenia, nie przemawia za jego nieobowiązywaniem i trudno przypuszczać, że skarżący mimo odmiennych twierdzeń nie miał tego świadomości (w tym zakresie należy zwrócić uwagę, że w zezwoleniu tym nie została zawarta także odnosząca się do kat. VI specyfikacja parametrów wymienionych w załączniku nr 1 do u.P.r.d., co także nie uprawnia do wniosku o ich nieobowiązywaniu). Przepisy u.P.r.d. i wydanych na jego podstawie aktów wykonawczych mają charakter powszechnie obowiązujący i skarżący nie może zasłaniać się ich nieznajomością, zwłaszcza że jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą traktowany jest jako profesjonalny uczestnik obrotu prawnego.
Skarżący nie wykazał żadnych okoliczności mogących świadczyć o tym, że dołożył należytej staranności przy organizowaniu przewozu, by z kolei przy jego wykonywaniu nie doszło do naruszenia prawa. Za takie nie może być uznane sygnalizowane w trakcie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku dodatkowe doposażenie jednego z ciągników, co skutkowało jego zwiększonym ciężarem względem masy zapisanej w jego dowodzie rejestracyjnym i liście przewozowym,
a w konsekwencji spowodowało przekroczenie dopuszczalnej masy skontrolowanego pojazdu. Zdaniem Sądu, należy to oceniać przez pryzmat braku dochowania należytej staranności, co nie uzasadnia zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 1 u.P.r.d., zgodnie z którym nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej o której mowa w ust. 1 i ust. 1a pkt 1 wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot: a) dochował należytej staranności
w realizacji czynności związanych z przejazdem, b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia.
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie stwierdzając naruszeń prawa materialnego i procesowego mających wpływ na prawidłowość wynikających
z zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji rozstrzygnięć, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku o oddaleniu skargi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło