II SA/Rz 1207/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. C. i J. C. o ustanowienie adwokata w sprawie z ich skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać wnioskodawcom prawo pomocy obejmujące ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 15 lutego 2012 r. sygn. akt j.w. WSA w Rzeszowie oddalił skargę M. C. i J. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2011 r. Nr [...]. Po doręczeniu skarżącym sporządzonego na ich wniosek uzasadnienia tego wyroku, kolejnym wnioskiem złożonym na obowiązującym osoby fizyczne w postępowaniu sądowoadministracyjnym formularzu PPF zwrócili się oni o ustanowienie adwokata wskazując na zamiar wniesienia skargi kasacyjnej. W jego uzasadnieniu powołali się na spowodowaną powodzią złą sytuację mieszkaniową, obciążające ich płatności (spłata kredytu – 900 zł., opłaty za energię elektryczną – 230 zł. i wodę – 30 zł. miesięcznie.) oraz poważne problemy zdrowotne (skarżąca z uwagi na brak środków finansowych zaprzestała leczenia). Jako jedyne źródło dochodów wnioskodawców została wykazana emerytura J. C. w wysokości 1100 zł. Pozostająca ze skarżącymi we wspólnym gospodarstwie domowym córka samotnie wychowująca 2 dzieci pobiera świadczenie alimentacyjne w kwocie 700 zł. Na wykazany majątek składa się przeznaczony do rozbiórki dom oraz stanowiąca nieużytki nieruchomość rolna o pow. 3,19 ha (związany z przedmiotem skargi zasiłek celowy dotyczy budowy nowego domu). Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Ponieważ M. i J. C. w sprawie objętej skargą – z uwagi na jej przedmiot - korzystają z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, wniosek o ustanowienie adwokata wymaga rozpatrzenia pod względem spełnienia przez nich przesłanki do przyznania częściowego prawa pomocy, a więc wykazania braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ocena zdolności płatniczych wnioskodawców oparta na ponoszonych przez nich wydatkach (nawet ograniczonych wyłącznie do kwotowego wskazania obciążeń z tytułu spłaty kredytu oraz opłat za energię elektryczną i wodę) prowadzi do stwierdzenia, że wyczerpują one większość ich dochodów i nie pozwalają im na ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru. Zwrócenia uwagi wymaga przy tym, że pomimo nieuznawania zaciągniętych zobowiązań cywilnoprawnych jako argumentu uzasadniającego przyznanie finansowanego ze środków publicznych prawa pomocy, to jednak w przypadku skarżących spłata obciążającego ich kredytu służy zaspokajaniu koniecznych potrzeb życiowych i znajduje swoje uzasadnienie w poniesionych przez nich szkodach skutkujących nakazem rozbiórki uszkodzonego w wyniku ulewnych opadów dotychczas zajmowanego domu, potrzebą wybudowania nowego i związanych z tym wydatkami. Nie budzi przy tym wątpliwości, że oprócz wykazanych powyżej wydatków, muszą oni ponosić również inne związane z zaspokajaniem niezbędnych potrzeb życiowych, jak zakupu odzieży, środków czystości czy żywności. Nie można też tracić z pola wiedzenia sygnalizowanych przez wnioskodawców problemów zdrowotnych i niedostatku środków na leczenie; na problemy te wskazują opisane w uzasadnieniu wniosku trudności M. C. z chodzeniem (zwyrodnienie kolan i stawów), zaś J. C. ze wzrokiem (jedno oko po operacji, brak widoczności na drugie). Mając na uwadze dodatkowo ich wiek (62 i 75 lat) nie można postawić im zarzutu niewykorzystywania posiadanej nieruchomości rolnej, czemu z opisanych względów nie są w stanie sprostać. W opisanym zakresie dochody skarżących (liczone łącznie z córką) należy uznać na niewystarczające i nie pozwalające im na wygospodarowanie bez pogłębiania dalszego uszczerbku w ich koniecznym utrzymaniu jakichkolwiek dodatkowych środków finansowych, w tym na ustanowienie fachowego pełnomocnika wyboru do zamierzonego zaskarżenia wydanego już w sprawie wyroku. Skutkuje to uwzględnieniem złożonego przez M. i J. C. wniosku oraz ustanowieniem dla nich w ramach prawa pomocy zastępcy prawnego w osobie adwokata. Odmienne uznanie pozbawiłoby ich możliwości skorzystania z pełni przysługujących im jako stronom postępowania uprawnień, w tym do kontroli instancyjnej orzeczenia Sądu I instancji. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.