II SA/Rz 1208/19

WyrokWSA w Rzeszowie2020-02-11

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Elżbieta Mazur - Selwa, Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego, gdy decyzja, która miała być wznowiona, nie była ostateczna, lecz została uchylona decyzją organu odwoławczego i sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania, ponieważ instytucja ta jest dopuszczalna wyłącznie w przypadku, gdy sprawa została zakończona ostateczną decyzją administracyjną. W niniejszej sprawie decyzja dotycząca zatwierdzenia projektu scalenia gruntów nie była ostateczna, gdyż została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego i przekazana do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, co oznacza, że postępowanie w tej sprawie było nadal w toku.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z 2012 r. zatwierdzającą projekt scalenia gruntów, wskazując jako podstawę art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) odmówiło wznowienia postępowania, ponieważ decyzja Starosty nie była ostateczna – została uchylona decyzją SKO z 2019 r. i przekazana do ponownego rozpoznania. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, SKO utrzymało w mocy postanowienie o odmowie wznowienia. Skarżący wnieśli skargę do sądu administracyjnego, podtrzymując argumentację o braku wiedzy co do prawomocności decyzji SKO z 2019 r. i sugerując zawieszenie postępowania o wznowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 lutego 2020 r. sprawy ze skargi K. M., P. M. i S. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania -skargę oddala- Przedmiotem skargi K.M., P.M. i S.P. – reprezentowanych przez pełnomocnika r. pr. S.Ł. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: "SKO", "Kolegium") z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. W podstawie prawnej SKO wskazało art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 K.p.a. Z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy wynika, że K.M., P.M. i S.P. zwrócili się, za pośrednictwem Starosty, z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Starosty z [...] listopada 2012 r. nr [...] w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów wsi N. gm. [....] o ogólnym obszarze 304,7695ha poszerzonego o część gruntów wsi T. o powierzchni 0,09ha i wsi J. o powierzchni 3.1263ha zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia oraz rejestrze szacunku porównawczego gruntów wydzielonych w wyniku scalenia przez upoważnionego geodetę J.O. Jako podstawę prawną wniosku wskazali art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Po rozpoznaniu powyższego wniosku postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] SKO, działając na podstawie art. 149 § 3 K.p.a. odmówiło wznowienia postępowania. Kolegium wyjaśniło, że przesłanką wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest ostateczność decyzji administracyjnej. W okolicznościach sprawy wyżej wskazana decyzja Starosty z [...] listopada 2012 r. nie jest ostateczna. SKO decyzją z [...] lutego 2019 r. nr [...] uchyliło decyzję z [...] listopada 2012 r. w części dotyczącej m. in. nieruchomości gruntowych stanowiących własność wnioskodawców. Kolegium stwierdziło zatem, że nie można wszcząć i prowadzić postępowania w sprawie wznowienia, gdy sprawa jest w toku i jest prowadzona przez Starostę. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli K.M., P.M. i S.P. – reprezentowani przez pełnomocnika r. pr. S.Ł. wnosząc o uchylenie powyższego postanowienia. W uzasadnieniu wskazali, że nie została im doręczona decyzja SKO z [...] lutego 2019 r., nie posiadają wiedzy odnośnie przesłanek uchylenia decyzji Starosty z [...] listopada 2012 r. Nie posiadają także wiedzy odnośnie prawomocnego charakteru decyzji z [...] lutego 2019 r. (termin do jej zaskarżenia nie upłynął i nie ma pewności, że decyzja ta się ostanie). SKO po rozpoznaniu sprawy z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K.M., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podtrzymało w całości stanowisko zaprezentowane w kwestionowanym postanowieniu. Wydane zostało ono prawidłowo i z tych względów brak było uzasadnionych podstaw do jego weryfikacji. Na opisane powyżej postanowienie SKO K.M., P.M. i S.P. złożyli skargę wnioskując o jego uchylnie i uchylenie poprzedzającego go postanowienia z [...] lutego 2019 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący podtrzymali dotychczasową argumentację o braku wiedzy odnośnie faktu czy decyzja SKO z [...] lutego 2019 r. jest prawomocna. Potencjalnie może zdarzyć się, że decyzja ta zostanie uchylona, a to spowoduje powrót do obrotu prawnego decyzji zatwierdzającej błędny projekt scalenia. W ich ocenie postępowanie z wniosku o wznowienie postępowania winno zostać zawieszone do czasu zakończenia postępowania scaleniowego i wymiennego. Prawomocna odmowa wznowienia postępowania spowoduje utratę możliwości złożenia takiego wniosku ponownie (termin). SKO w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, powołując się na przyczyny wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Sądy administracyjne, po myśli art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2017) sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ocenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega zatem prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Przy czym, jak wynika, z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302), zwanej dalej "P.p.s.a." sąd orzeka na podstawie akt sprawy i w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżone postanowienie w omówionym zakresie, tj. co do jego zgodności z prawem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przy jego wydawaniu i dlatego skarga, zgodnie z art. 151 P.p.s.a., podlegała oddaleniu. Przedmiotem zaskarżenia, a tym samym kontroli Sądu jest postanowienie z dnia [...] sierpnia 2019 r. SKO, utrzymujące w mocy jego własne postanowienie z dnia [...] lutego 2019 r. ([...]) o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. ([...]) Starosty zatwardzającego podział scalenia gruntów wsi N. gm. [...] o ogólnym obszarze 304,7695ha poszerzonego o część gruntów wsi T. i J. Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, która ma na celu ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej ostateczną decyzją w sytuacji gdy zaistnieją przesłanki określone w art. 145 § 1 K.p.a. (chodzi tu o wady postępowania administracyjnego a nie samą decyzję). Z powyższego przepisu wynika wprost, że wznowienie postępowania jest dopuszczalne wyłącznie w takiej sprawie, w której została wydana ostateczna decyzja. Czynności organu administracji podejmowane w sprawie wznowienia postępowania przebiegają w dwóch etapach – pierwszy z nich (wstępny, wyjaśniający) kończący się wydaniem postanowienia o wznowieniu (art. 149 § 1 K.p.a.) albo postanowieniem o odmowie wznowienia (art. 149 § 1 K.p.a.) albo postanowieniem o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.), natomiast etap drugi, po wydaniu postanowienia o wznowieniu, kończy się wydaniem decyzji z art. 151 § 1 pkt 1 albo decyzji z art. 151 § 1 pkt 2, względnie decyzji na podstawie art. 151 § 2 K.p.a. W pierwszym etapie organ bada w pierwszej kolejności czy wniosek o wznowienie postepowania opiera się na przesłankach wymienionych w Kodeksie oraz czy został zachowany termin do złożenia wniosku, tj. z art. 148 K.p.a. Następnie bada też, czy nie występują negatywne przesłanki przedmiotowe dla wznowienia postępowania. Odmowa wznowienia postepowania z przyczyn przedmiotowych na przykład ma miejsce wówczas, gdy sprawa nie jest jeszcze zakończona decyzją ostateczną. Z tej właśnie przyczyny w kontrolowanej sprawie odmówiono wznowienia postepowania i w ocenie Sądu, pogląd organu zasługuje na akceptację. Nie budzi jakichkolwiek wątpliwości Sądu, że decyzja z dnia [...] listopada 2012 r. ([...]) Starosty zatwierdzająca projekt scalenia nie jest ostateczna. Decyzja ta, jak wskazano w uzasadnieniu obu postanowień w części dotyczącej m.in. nieruchomości stanowiącej własność strony skarżącej (wnioskodawców) została, w trybie art. 138 § 2 K.p.a., uchylona decyzją z dnia [...] lutego 2019 r. ([...]) SKO (znajdująca się w aktach sprawy). Wydane w tym trybie przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie procesowe oznacza, że sprawa przekazana organowi pierwszej instancji zostanie przez ten organ ponownie rozpoznana. Sprawa jest zatem w toku przed organem pierwszej instancji i w takiej sytuacji załatwienie w negatywny sposób wniosku z dnia [...] lutego 2015 r. było prawidłowe. Tym samym więc odmowa wznowienia postepowania zakończonego wskazaną w tym wniosku decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. ([...]) Starosty, która nie jest decyzją ostateczną odpowiada prawu. Argumentacja zawarta w skardze w żaden sposób nie uzasadnia zakwestionowania legalności zaskarżonego postanowienia i w konsekwencji też nie może prowadzić do jego wzruszenia. Nadmienić jedynie wypada, że w aktach sprawy znajduje się pismo z dnia [...] kwietnia 2019 r. skierowane przez SKO do Starosty zawierające informację, iż strony postępowania nie wniosły skargi na decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. Brak wiedzy odnośnie prawomocności tej decyzji co podnoszono w skardze, pełnomocnik strony skarżącej, mając dostęp do akt sprawy, mógł bez problemu uzupełnić. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło