II SA/Rz 1211/17

WyrokWSA w Rzeszowie2018-02-06

Skład orzekający: Ewa Partyka, Magdalena Józefczyk, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyłącze kanalizacji sanitarnej wykonane przez właściciela działki, niezgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym dla innego inwestora (gminy) i bez formalnego zgłoszenia lub spełnienia wymogów art. 29a Prawa budowlanego, stanowi samowolę budowlaną podlegającą postępowaniu naprawczemu, czy też, w sytuacji gdy zostało ono zainwentaryzowane, odebrane jako zdatne do eksploatacji i nie stwarza zagrożenia, postępowanie w sprawie jego legalności powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przyłącze kanalizacji sanitarnej wykonane przez właściciela działki, niezgodnie z projektem budowlanym zatwierdzonym dla innego inwestora i bez zastosowania wymaganych procedur Prawa budowlanego (zgłoszenia lub art. 29a), stanowi samowolę budowlaną. Jednakże, jeśli przyłącze zostało zainwentaryzowane, odebrane jako zdatne do eksploatacji i nie stwarza zagrożenia dla ludzi, mienia lub środowiska, a przepisy techniczne nie określają minimalnych odległości od budynków czy granic działek, postępowanie naprawcze nie jest konieczne, a sprawę należy umorzyć jako bezprzedmiotową. Kwestie ewentualnych szkód spowodowanych wykonaniem przyłącza należą do właściwości sądu powszechnego.
Stan faktyczny
Skarżąca M.S. wniosła o zbadanie legalności przyłącza kanalizacji sanitarnej do budynku na sąsiedniej działce. Organy nadzoru budowlanego początkowo nie dopatrzyły się naruszeń, następnie uchyliły decyzję i nakazały ponowne rozpatrzenie sprawy. Ostatecznie, po ustaleniu, że przyłącze zostało wykonane przez właścicielkę działki bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia, organy umorzyły postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ przyłącze zostało zainwentaryzowane, odebrane jako zdatne do eksploatacji i nie stwarzało zagrożenia. Skarżąca zarzucała naruszenie projektu budowlanego, istotne odstępstwa od niego, szkodliwy wpływ na jej budynek gospodarczy oraz błędy proceduralne organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Ewa Partyka /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk NSA Małgorzata Wolska Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyłącza kanalizacji sanitarnej -skargę oddala- Przedmiotem skargi M.S. jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej określanego jako: "WINB") z dnia [...] września 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej określanego jako: "PINB") z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] umarzającą w całości postępowanie administracyjne w sprawie przyłącza kanalizacji sanitarnej z budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365 położonej w miejscowości [...], gm. [...]. Kwestionowana decyzja zapadła w następujących okolicznościach; Starosta [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił Gminie [...], pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej z przyłączami domowymi, przepompowniami ścieków i ich zasilaniem elektroenergetycznym dla miejscowości [...] na wskazanych w sentencji tej decyzji działkach. Wnioskiem z dnia 2 kwietnia 2014 r. M.S. zwróciła się do PINB o zbadanie legalności przyłącza instalacji sanitarnej do budynku posadowionego na należącej do J.P. działce nr 1365, sąsiadującej z działką skarżącej oznaczoną nr 1370. W piśmie z dnia 24 sierpnia 2015 r. nr [...], PINB poinformował skarżącą, że wykonane przez Gminą [...] przyłącze kanalizacji sanitarnej z budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 1365 do studzienki kanalizacyjnej zlokalizowanej na działce nr 1366 zostało zrealizowane z nieznaczną zmianą trasy przebiegu w stosunku do projektu, jednak nie uchybiało to prawidłowości jego wykonania w oparciu o ustawę o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków. W ocenie organu przyłącze zostało zrealizowane zgodnie z art. 29a ustawy Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz 1332 z późn. zm. – dalej jako: "P.b"). W związku z powyższym organ nie doszukał się naruszenia przepisów dotyczących legalności oraz prawidłowości wykonania przedmiotowego przyłącza obligujących do podjęcia dalszych czynności w sprawie w ramach sprawowanego nadzoru budowlanego. Na skutek skargi M.S., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem odrzucającym skargę ocenił, że powyższe pismo, mimo pewnych braków odnośnie wymagań przewidzianych w art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm. – dalej jako: "K.p.a.") jest w istocie decyzją administracyjną wydaną przez organ I instancji w sprawie z zakresu nadzoru budowlanego. Z tego względu konieczne było uprzednie wyczerpanie przez skarżącą dostępnych środków zaskarżenia. W następstwie wniesionego przez M.S. odwołania po przywróceniu skarżącej terminu do jego wniesienia, WINB decyzją z dnia [...] października 2016 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji oceniając, że rozstrzygnięcie PINB było przedwczesne, a organ nie wypowiedział się w sposób jednoznaczny i jasny dla strony, czy zrealizowane przyłącze nie zostało wykonany w sposób mogący powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. WINB zobowiązał ponadto organ I instancji do prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania, przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przy zapewnieniu stronom czynnego udziału na każdym etapie postępowania oraz dokonanie oceny w świetle stosownych przepisów prawa i wydanie rozstrzygnięcia odpowiadającego wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. PINB umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie w/w przyłącza kanalizacji sanitarnej. Na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego, w tym przeprowadzonej kontroli oraz oględzin, uzyskanych oświadczeń stron oraz dokumentacji fotograficznej organ ustalił, że na działce nr ewid. 1365 istnieje m.in. budynek mieszkalny konstrukcji murowanej, a ścieki sanitarne z tego budynku odprowadzane są przyłączem kanalizacji sanitarnej wykonanym z rury PCV o średnicy Ø 100 mm. Przedmiotowe przyłącze wychodzi ze wschodniej ściany budynku i włączone jest do istniejącej studzienki kanalizacyjnej zlokalizowanej na działce nr ewid. 1366, wykonanej na istniejącej sieci kanalizacji sanitarnej. Wskazane przyłącze zostało poprowadzone wzdłuż wschodniej ściany budynku mieszkalnego, w odległości 0,55 m od w/w ściany, a następnie doprowadzone do studzienki kanalizacyjnej. Łączna długość przedmiotowego przyłącza wynosi około 16,40 m. Studzienka kanalizacyjna usytułowana jest w odległości 3,15 m od budynku gospodarczego znajdującego się na działce nr ewid. 1370 i w odległości 9,50 m od budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365, a wykonana została z rury karbowanej o średnicy Ø 350 mm i przykryta betonową pokrywą o średnicy Ø 550 mm. Odległość budynku mieszkalnego znajdującego się na działce nr ewid. 1365 od budynku gospodarczego skarżącej zlokalizowanego na działce nr ewid. 1370 wynosi 1,18 m. Organ ustalił również, że Gmina [...] zrealizowała w ramach posiadanego pozwolenia na budowę jedynie sieć wraz ze studzienką przyłączeniową zlokalizowaną na działce nr ewid. 1366, mimo że pozwolenie to obejmowało wykonanie przyłączy do budynków. Organ nadzoru nie wniósł sprzeciwu do zawiadomienia o zakończeniu budowy w/w sieci kanalizacyjnej. PINB ocenił, że przyłącze do studzienki z budynku zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365 zostało zrealizowane przez właścicielkę budynku w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 328 z późn. zm.). W trakcie oględzin pełnomocnik J.P., będącej inwestorem wykonanego przyłącza oraz właścicielką działek nr ewid. 1365 i 1366 oświadczył, że przedmiotowe przyłącze zostało ono wykonane po otrzymaniu ustnych informacji od Gminy [...] o sposobie jego realizacji. Trasa przyłącza została zmieniona ze względu na lokalizację łazienki w budynku, jednak samo przyłącze zostało odebrane bez uwag przez służby Urzędu Gminy [...]. Biorący również udział w oględzinach pełnomocnik M.S. podniósł, że wymienione przyłącze kanalizacji zostało wykonane niezgodnie z projektem budowlanym i stanowi jego istotne odstępstwo. Stwierdził również, że wykonanie przedmiotowego przyłącza przyczyniło się do nachylenia ściany budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1370 przy granicy z działkami nr ewid. 1365 i 1366, w kierunku zachodnim. Poinformował, że budynek został wykonany w roku 1970. W oparciu o tak ustalony stan faktyczny organ wyjaśnił, że obowiązujące przepisy dają inwestorowi w opisanym przypadku prawo wyboru procedury pozwalającej na realizację inwestycji. Może on wykonać przyłącze na podstawie zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej lub na podstawie ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzaniu ścieków (art. 29a P.b.). Organ nadzoru uznał, że projekt budowlany stanowiący załącznik do udzielonego pozwolenia na budowę, uzgodniony przez Zespół Uzgodnień Dokumentacji Projektowej, jest równoważny z planem sytuacyjnym sporządzonym na kopii aktualnej mapy zasadniczej i spełnia wymogi art. 29a ust. 1 P.b., zatem sporne przyłącze zostało wykonane na podstawie tej regulacji i wskazanego projektu budowalnego. Organ wskazał, że dokonana zmiana trasy przyłącza była nieznaczna i nie wpłynęło to na prawidłowość jego wykonania. Zauważył również, że przepisy nie określają odległości przebiegu przyłączy kanalizacji sanitarnej od budynków, zaś zły stan techniczny budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1370 może być związany z jego wiekiem (wykonano go ok. 50 lat temu) lub błędami wykonawczymi związanymi z realizacją tego budynku. Powyższe okoliczności przesądziły o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, gdyż organ nie dopatrzył się w tym wypadku naruszenia przepisów prawa. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się M.S. W odwołaniu od powyższej decyzji zarzuciła: - naruszenie prawa poprzez wykonanie przyłącza kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365 w [...] niezgodnie z decyzją, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Gminie [...] pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej, a to z uwagi na niezachowanie parametrów ustalonych w projekcie budowlanym, tj. obligatoryjnej odległości 2 mb od granicy z działką 1370 (faktycznie odległość ta wynosi ok 0,50 mb) oraz punktu przyłączenia do budynku od strony południowej (faktycznie przyłącze zostało wykonane od wschodniej strony budynku); - zakłamanie obrazu i posadowienia budynku gospodarczego 3g na działce nr 1370 poprzez nieuwzględnienie całości fundamentu tego budynku z istniejącą na nim od strony zachodniej ścianą o wymiarach 2,65x1,50 mb, która uległa lekkiemu odchyleniu przez podkop pod rurę, a odległość między tym fundamentem a fundamentem na działce nr 1365 wynosi 1,18 mb; - pominięcie przez PINB wątku głębokości i odległości od fundamentu położenia rury kanalizacyjnej o średnicy 160 mm oraz faktu, że zachodnia ściana budynku gospodarczego 3g wraz z podstawą – fundamentem, jest jednolita, związana z tym budynkiem i obecnie grozi zawaleniem, zaś w domniemaniu organu przyczyna nachylenia się tej ściany związana jest z wiekiem budynku oraz błędami wykonawczymi; - nienależyte zbadanie przez organ wątku legalności budowy przyłącza kanalizacji sanitarnej, w tym obligatoryjnej odległości 2 mb od granicy z działką nr 1370 oraz braku decyzji o zmianie pozwolenia na budowę, niezależnie od realizacji inwestycji na podstawie art. 29a P.b. Decyzją z dnia [...] września 2017 r. WINB utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, o czym częściowo przesądziły przyczyny inne niż te wskazane przez organ I instancji. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem, że przyłącze kanalizacyjne do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365 zostało zrealizowane na podstawie art. 29a P.b. Inwestor, J.P. nie dokonała bowiem przed rozpoczęciem inwestycji zgłoszenia budowy do organu administracji architektoniczno-budowlanej, ani nie posiadała planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Pozwolenie na budowę obejmujące wykonanie przyłącza kanalizacyjnego na działce nr ewid. 1365 wydane było dla innego inwestora, a zaprojektowana trasa przebiegu rurociągu różniła się od trasy przyłącza wykonanego przez J.P. Sama zaś inwestorka nie posiadała żadnych dokumentów na wykonanie przedmiotowego przyłącza przed jego wykonaniem, co świadczy o dokonaniu samowoli budowlanej i naruszeniu przepisów art. 50 ust. 1 P.b. Jednocześnie organ ustalił, że przyłącze kanalizacyjne zostało zainwentaryzowane geodezyjnie w dniu 22 sierpnia 2014 r. przez uprawnionego geodetę oraz protokolarnie odebrane i uznane za zdatne do eksploatacji przez Gminę [...] w dniu 3 października 2014 r. Na podstawie dokumentacji ocenił również, że przyłącze jest w stanie zapewniającym bezpieczne użytkowanie, roboty zostały wykonane zgodnie ze standardami i nie wymagają przeprowadzenia dodatkowych czynności, nie stwierdzono również wykonania robót w sposób zagrażający bezpieczeństwu ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska. Odnosząc się zaś do zarzutów podnoszonych przez skarżącą w odwołaniu, organ wyjaśnił, że obowiązujące przepisy nie określają wymaganych odległości przebiegu przyłączy kanalizacji sanitarnej od budynków czy granicy działek, zaś głębokość prowadzenia rury przyłączeniowej kanalizacyjnej nie jest dowolnie ustalana – jest ona wypadkową rzędnej włączenia rury przyłączeniowej do budynku i do studzienki kanalizacyjnej, przy jednoczesnym zachowaniu wymaganych spadków rurociągu. Jeśli zaś chodzi o kwestie dotyczące niezbędnych napraw uszkodzonego budynku, czy orzekanie o naprawieniu ewentualnie wyrządzonej szkody, to nie leżą one w gestii organu nadzoru budowlanego, lecz w sprawach tych właściwy jest sąd powszechny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie M.S. zaskarżyła w całości powyższą decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, wnosząc o ich uchylenie, zobowiązanie WINB do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, doprowadzenie i przywrócenie do stanu zgodnego z prawem, tj. z projektem i decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2009 r. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zdaniem skarżącej organy nie stanęły na straży praworządności, nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz uregulowania sprawy przy poszanowaniu słusznego interesu skarżącej, przeprowadziły postępowanie bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, dokonały błędnej wykładni przepisów prawa materialnego, a w trakcie postępowania naruszono co najmniej art. 7 i art. 77 K.p.a. Skarżąca zarzuciła ponadto, że postępowanie było celowo przedłużane by umożliwić inwestorowi legalizację samowoli budowlanej. Jej zdaniem decyzje organów prowadzą w istocie do zniszczenia budynku gospodarczego 3g na działce nr 1370, co już naraziło i narazi w przyszłości skarżącą na znaczne koszty. W ocenie skarżącej całość kosztów powinien pokryć organ nadzoru. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, albo zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja WINB wydana na podstawie art. 138 § 1pkt 1 K.p.a., którą utrzymana została w mocy decyzja PINB z dnia [...] lipca 2017 r. umarzająca postępowanie administracyjne w sprawie wykonania przyłącza kanalizacji sanitarnej z budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 1365 w [...], gm. [...]. W ocenie Sądu IWINB prawidłowo ustalił stan faktyczny jak i dokonał właściwej kwalifikacji zaistniałej sytuacji na kanwie obowiązujących przepisów prawa. Zasadnie WINB ustalił, że przyłącze do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 1365 w [...] zostało przez inwestora wykonane jako samowola budowlana. Istotnie – wyboru procedury formalnej dla realizacji przyłącza inwestor może dokonać jedynie przed rozpoczęciem robót. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane budowa przyłączy: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi, z zastrzeżeniem art. 29a. W oparciu o ten ostatni przepis możliwe jest także alternatywnie - sporządzenie planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz spełnienie wymogów wynikających z przepisów prawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Wyłącznie na etapie poprzedzającym rozpoczęcie wykonywania robót przy planowanym przyłączu, to inwestor decyduje, którą z procedur w konkretnym przypadku wdroży, co w niniejszej sprawie nie miało jednak miejsca. Nie miała żadnego znaczenia dla wyniku postępowania podnoszona przez skarżącą okoliczność, że przyłącze kanalizacji sanitarnej na działce nr 1365 było przewidziane do wykonania w projekcie budowlanym zatwierdzonym ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2009 r. nr [...], którą to decyzją udzielono Gminie [...] pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej z przyłączami domowymi, przepompowniami ścieków i ich zasilaniem elektroenergetycznym dla miejscowości [...] i że odbiega ono od przebiegu zgodnego z projektem. Sporne przyłącze nie zostało bowiem wykonane na podstawie w/w decyzji. Wspomniane pozwolenie na budowę zostało wydane dla inwestora, którym była Gmina [...]. Gmina w oparciu o tę decyzję nie wykonała jednak przyłączy domowych, w tym przyłącza do budynku mieszkalnego położonego na działce nr 1365. Inwestorem spornej inwestycji wykonanej w warunkach samowoli budowlanej była właścicielka tej działki, a nie Gmina. J.P. nie zastosowała się bowiem do wymogów art. 30 lub art. 29a P.b. W oparciu o wspomniane pozwolenie na budowę z dnia [...] marca 2009 r. wykonano jedynie sieć oraz studzienkę przyłączeniową na działce nr ewid. 1366. Do dokonanego zawiadomienia Gminy z dnia 25 lutego 2014 r. o zakończeniu budowy sieci kanalizacyjnej z przepompowniami ścieków i ich zasilaniem energetycznym w [...] organ nadzoru budowlanego nie zgłosił sprzeciwu. Skoro sporne przyłącze wykonał inny inwestor a nie Gmina w ramach realizacji inwestycji objętej pozwoleniem na budowę, jeszcze raz podkreślić należy, że nie miało znaczenia, że przyłącze wykonano niezgodnie z w/w projektem i decyzją. Istotne natomiast było, że wykonano je bez zastosowania którejkolwiek z procedur przewidzianych w ustawie Prawo budowlane w przepisach art. 30 lub art. 29a. Jak ustaliły organy przyłącze zostało wykonane w 2014 r. przez właścicielkę działki nr 1365, po uzyskaniu ustnych informacji o sposobie jego realizacji. Przebieg przyłącza został dostosowany do lokalizacji łazienki w budynku i był on inny niż przewidziany w projekcie budowlanym objętym wspomnianym pozwoleniem na budowę. Brak dopełnienia przez inwestorkę formalności przewidzianych przepisami art. 30 ust. 2 i 3 i art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b., bądź art. 29a P.b. i ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę w opisanym stanie faktycznym należało zakwalifikować jako samowolę budowlaną. Nie było kwestią sporną, że roboty związane z wykonaniem spornego przyłącza zostały zakończone przed wszczęciem postępowania przez organy nadzoru. W opisanym stanie faktycznym prawidłowo WINB uznał, że zastosowanie miała procedura legalizacyjna przewidziana w art. 50 i art. 51 P.b., skoro zgodnie z art. 51 ust. 7 P.b. przepisy ust. 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1 – a więc – bez wymaganego (...) zgłoszenia, lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Wykonanie przyłącza kanalizacji sanitarnej do budynku mieszkalnego na działce nr ewid. 1365 niewątpliwie odbyło się z naruszeniem obowiązku zgłoszenia, co wymagało przeprowadzenia postępowania naprawczego. Organy ustaliły, że sporne przyłącze kanalizacyjne zostało zainwentaryzowane geodezyjnie przez geodetę uprawnionego w dniu 22 sierpnia 2014 r. już po jego wykonaniu. Przyłącze to zostało protokolarnie uznane za zdatne do eksploatacji i odebrane przez przedstawicieli Urzędu Gminy w dniu 3 października 2014 r. Analiza dokumentów i dokonane kontrole nie wykazały, aby przyłącze było w stanie, który nie pozwala na jego bezpieczne użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem. |organy ustaliły też, że roboty zostały wykonane zgodnie ze standardami. Nie stwierdzono też aby wymagały przeprowadzenia dodatkowych czynności bądź robót w celu ich doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. W takiej sytuacji postępowanie należało umorzyć zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. Brak było bowiem podstaw do dalszego prowadzenia postępowania. WINB zasadnie stwierdził, że obowiązujące przepisy prawa, w szczególności przepisy techniczne nie określają dla przyłącza kanalizacji sanitarnej odległości, które muszą być zachowane w odniesieniu do budynków lub granic działek. Słusznie w zaskarżonej decyzji podkreślono, że głębokość położenia rury kanalizacyjnej jest wypadkową rzędnej włączenia rury przyłączeniowej do budynku i studzienki kanalizacyjnej, przy zachowaniu wymaganych do sprawnego funkcjonowania spadków rurociągu. Sama więc głębokość położenia rury kanalizacyjnej przyłączeniowej musi uwzględniać parametry położenia elementów konkretnej sieci, do której przyłącze ma być włączone. Organ wskazał w tym zakresie na znajdującą się w aktach geodezyjną dokumentację powykonawczą sieci z zaznaczeniem rzędnych zagłębień studzienek kanalizacyjnych. Zupełnie odrębną kwestią jest zaś to czy rzeczywiście konkretna lokalizacja przyłącza względem budynku gospodarczego, a właściwie roboty ziemne związane z jego wykonaniem (wykop) doprowadziły do pochylenia się zachodniej ściany położonego przy granicy budynku skarżącej czy też stało się to z innych powodów. Jest to sporne i wbrew zarzutom skarżącej taka okoliczność nie wynika także z przedłożonej na rozprawie kopii postanowienia PINB z dnia [...] listopada 2017 r. wydanego w sprawie dotyczącej stanu technicznego budynku gospodarczego skarżącej. Uzasadnienie tego orzeczenia nie wskazuje co jest przyczyną złego stanu technicznego budynku gospodarczego. Ewentualna zaś odpowiedzialność za szkody spowodowane określonym sposobem wykonania robót towarzyszących wykonaniu przyłącza wykracza poza ramy kontrolowanego postępowania administracyjnego. Roszczenia z tym związane podlegają kognicji sądownictwa powszechnego, na co zasadnie wskazano w decyzji. Skoro nie ma przepisów regulujących minimalne odległości przyłącza od budynków czy granic działek to nie miała żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy kwestia błędnego naniesienia na szkice położenia budynku gospodarczego na działce nr 1370 względem budynku mieszkalnego na działce nr 1365. Jak wynika z akt sprawy, do sporządzenia szkicu sytuacyjnego organy wykorzystały mapy ewidencyjne, na których tak właśnie naniesiono położenie tych budynków. Z treści protokołu oględzin z dnia 19 stycznia 2017 r. wynika zaś opis stanu faktycznego w tym zakresie zgodny z twierdzeniami skarżącej. Nawet na mapach, na które powołuje się skarżąca, które mają pochodzić z projektu widoczne są analogiczne przesunięcia budynków w stosunku do stanu, który ona opisuje. Przedmiotem sprawy nie była jednak prawidłowość podkładów mapowych z ewidencji gruntów lecz samowolne wykonanie przyłącza kanalizacji sanitarnej. W ocenie Sądu wbrew zarzutom stan faktyczny został ustalony bez naruszenia art. 7, art. 77 § 1 K.p.a. Brak tez podstaw do zakwestionowania wykładni prawa materialnego zaprezentowanej przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]. Sąd nie dopatrzył się także uchybień w zakresie oceny zebranego materiału dowodowego. W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym brak było podstaw do dalszego prowadzenia sprawy, wydawania ewentualnych nakazów. Umknęło skarżącej, że jeśli rzeczywiście nieprawidłowo wykonane wykopy byłyby przyczyną pochylenia się ściany w jej budynku gospodarczym to aktualna "likwidacja" przyłącza wiązałaby się z ponownymi robotami ziemnymi w tym samym miejscu, co jeśli twierdzenia strony są zgodne z rzeczywistym stanem rzeczy mogłoby w jeszcze większym stopniu wpłynąć na stan tego budynku. Zasadne jest w takiej sytuacji wskazanie, że ewentualne naprawienie szkody, po wykazaniu normalnego związku przyczynowo – skutkowego, pozostaje do rozstrzygnięcia w postępowaniu cywilnym. W aktach sprawy administracyjnej nie ma natomiast dowodów na istnienie okoliczności dających podstawy do dalszych działań organów nadzoru budowlanego. W ramach prowadzonego postepowania musi istnieć podstawa prawna do takiej aktywności. Konkretna sprawa powinna być wyjaśniona, ale wyłącznie w zakresie okoliczności dających organom administracji kompetencje do orzekania, a nie wszystkich uznanych przez strony za istotne. Sąd nie stwierdził także, aby w sprawie dopuszczono się naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało by wpływ na wynik sprawy. Kwestie ewentualnej przewlekłości postepowania wykraczają poza przedmiot i granice rozpoznawanej sprawy. Mając na uwadze powyższe skargę należało oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło