II SA/Rz 1229/11
WyrokWSA w Rzeszowie2012-04-26
Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Małgorzata Wolska, Joanna Zdrzałka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny prawidłowo dokonał podziału działki nr 254 na działki nr 254/1 i 254/2, wykazując działkę nr 254/1 na rzecz S. P. i jednocześnie odmawiając jej włączenia do działek nr 253 i 272, mimo twierdzeń skarżącego o błędnym wykazaniu działki nr 254 we władaniu Gminy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ ewidencyjny prawidłowo dokonał podziału działki nr 254 na działki nr 254/1 i 254/2, wykazując działkę nr 254/1 na rzecz S. P. i odmawiając jej włączenia do działek nr 253 i 272. Podział ten był uzasadniony historyczną analizą stanu prawnego i faktycznego zagospodarowania gruntu, a wyodrębnienie działki nr 254/1 jako drogi było zgodne z przepisami rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Brak było podstaw prawnych do włączenia działki nr 254/1 do działek sąsiednich, a ewentualne orzeczenie o zasiedzeniu lub ustanowienie przejazdu regulują przepisy Kodeksu cywilnego.Stan faktyczny
Skarżący S. P. kwestionował decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. Zmiany te polegały na podziale działki nr 254 na działki nr 254/1 (na rzecz S. P.) i 254/2 (na rzecz Gminy), przy jednoczesnej odmowie włączenia działki nr 254/1 do działek nr 253 i 272 należących do skarżącego. Sprawa dotyczyła długotrwałego sporu o prawidłowość wpisów w ewidencji gruntów, w tym o status działki nr 254 jako drogi we władaniu Gminy.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala-
II SA/Rz 1229/11
UZASADNIENIE
Przedmiotem skargi S. P. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2011 r., Nr [...], utrzymująca w mocy wydaną z upoważnienia Starosty [...] decyzję z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...] orzekającą o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. gm. S. w zakresie działki nr 254 o pow. 0,09ha na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego
i kartograficznego pod nr [...] i wykazaniu w poz. rej. 15 utworzonej na rzecz Gminy [...] działki nr 254/1 o pow. 0,02ha i działki nr 254/2 o pow. 0,07ha (pkt 1 decyzji); wykazaniu działki nr 254/1 o pow. 0,02ha na rzecz S. P., s. S. i M. (pkt 2 decyzji); odmowie włączenia działki nr 254/1 o pow. 0,02ha do działek nr 271 i 253 stanowiących własność S. P. (pkt 3 decyzji).
W podstawie prawnej organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r., Nr 193 poz. 1287 ze zm.).
Z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia decyzji wynika, że w 2004 r. S. P. zwrócił się do Starosty [...] z wnioskiem o wprowadzenie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków gminy Ż. obręb S. polegającej na wpisaniu go jako właściciela działki oznaczonej nr 254 ujawnionej we władaniu Gminy [...], a także oznaczenie przedmiotowej działki nr 272/1 lub 253/1.
Po przeprowadzeniu postępowania i rozpatrzeniu wniosku Starosta [...] decyzją z dnia [...] marca 2005r. ([...]) odmówił wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów wsi S. gm. Ż. zmian podmiotowych i przedmiotowych dotyczących działki nr 254. Decyzją z dnia [...] maja 2005r. ([...]) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy powyższą decyzję Starosty.
Następnie w sprawie orzekał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Rz 564/05 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...].
W dalszej kolejności Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. ([...]) orzekł o odmowie wprowadzenia żądnych zmian. Ta decyzja została przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylona decyzją z dnia [...] marca 2007 r. ([...]), a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.
Następnie decyzją z dnia [...] września 2007 r. ([...]) Starosta [...] orzekł o wprowadzeniu na rzecz S. P. zmian w operacie ewidencyjnym działki nr 254/1 o pow. 0,02ha. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2007r. nr [...].
Także i te decyzje były przedmiotem kontroli WSA w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 946/07 uchylił zaskarżoną decyzję WINGiK z dnia [...] listopada 2007 r.
Decyzją z dnia [...] września 2008r. ([...])Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2007 r., a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia.
W dalszej kolejności Starosta [...] trzykrotnie decyzjami odpowiednio z dnia [...] sierpnia 2009 r., z dnia [...] września 2010 r. i z dnia [...] kwietnia 2011r. wprowadzał zmiany w operacie gruntów i budynków i trzykrotnie decyzje te zostały uchylone
w całości przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego
i Kartograficznego, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji decyzjami odpowiednio z dnia [...] października 2009 r., z dnia [...] stycznia 2011 r. i z dnia [...] czerwca 2011 r.
Po ponownym przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Starosta [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r. Nr [...] orzekł o:
1. wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. gm. S. w zakresie działki nr 254 o pow. 0,09ha na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] i wykazaniu w poz. rej. 15 utworzonej na rzecz Gminy [...] działki nr 254/1 o pow. 0,02ha i działki nr 254/2 o pow. 0,07ha;
2. wykazaniu działki nr 254/1 o pow. 0,02ha na rzecz S. P., s. S. i M.;
3. odmowie włączenia działki nr 254/1 o pow. 0,02ha do działek nr 271 i 253 stanowiących własność S. P.
W uzasadnieniu opierając się na sporządzonej przez jednostkę wykonawstwa geodezyjnego analizie materiału dowodowego dotyczącego stanu prawnego działek nr 253, 254 i 272 i chronologicznym przedstawieniu zdarzeń, wskazał na błąd
w wykazaniu w operacie ewidencji działki nr 254. Wydzielając zgodnie ze stanem prawnym działkę nr 254/1 o pow. 0,02ha i wykazując ją na rzecz S. P., odmówił włączenia jej do działek sąsiednich z uwagi na brak unormowań prawnych
w tym zakresie.
Odwołanie od tej decyzji złożyli S. P. i Wójt Gminy [...].
S. P. wniósł o unieważnienie decyzji, gdyż nie zawiera ustaleń odpowiadających wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Podał, że nie ubiega się o ujawnienie jako właściciela działki nr 254/1 o pow. 0,02ha, gdyż brak jest dowodu na jej utworzenie, nie żąda włączenia działki nr 254/1 o pow. 0,02ha do powierzchni działek nr 253 i 272, albowiem powierzchnia drogi jest już zawarta w powierzchni tych działek, która wynosi 0,64ha. Odwołujący wskazał, że nadanie numeru dla działki 254 nie nastąpiło w latach 1983-1985, lecz w roku 2004 r. tj. po sporządzeniu aktu notarialnego Rep. [...], a parcele gruntowe nr 960/3 o pow. 162m² i 646/3 o pow. 54m² nie mogły utworzyć działki nr 254/1 o pow. 0,02 ha. Według aktu notarialnego Rep. [...] szlak drogi prowadzi przez 6 parcel, które w całości utworzyły m. in. działkę nr 253 i 272 o pow. 0,64 ha. Wskazał, że błędem jest wprowadzanie do ewidencji gruntów działki nr 254 o pow. 0,09ha oraz włączanie do zasobu geodezyjnego opracowanej dokumentacji z utworzenia działek nr 254/1 i 254/2, gdyż brak jest dowodów na ich utworzenie. S. P. zawnioskował o wyeliminowanie błędu popełnionego przez organ ewidencyjny tj. wpisanie w miejsce działki nr 254/1 działek nr 253 i 272 oraz wykreślenie z poz. rejestrowej nr 15 władającego gruntem – Gminy [...].
W odwołaniu, złożonym przez Wójta Gminy [...], wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniesiono, że wpis w rejestrach gruntu o władaniu przez Gminę [...] przedmiotową działką pojawił się w 1983 r. Od tego czasu Gmina dokonywała remontów drogi, wykonywała roboty "utrzymaniowe", w tym odśnieżanie. Droga ta stanowi jedyną drogą dojazdową do 5 posesji i pól uprawnych, będących własnością mieszkańców S. Wskazano, że mieszkańcy okolicznych posesji dokonywali osobiście, własnymi środkami naprawy drogi w celu poprawy dojazdu. Jednocześnie wskazano, że aktualnie Gmina [...] przygotowuje wniosek do Sądu o zasiedzenie.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] października 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W jej uzasadnieniu wskazał, że w przedmiotowej sprawie S. P. domagał się wprowadzenia w operacie ewidencyjnym wsi S. zmian w zakresie działki nr 254, we władaniu Gminy [...], polegających na wyeliminowaniu części działki nr 254 poprzez włączenie tego gruntu do sąsiednich działek nr 253 i 272, stanowiących jego własność (a powstałych z parcel gruntowych 960/3 i 656/3). Organ podniósł, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że na podstawie aktu notarialnego nr Rep. [...] H. F. nabyła nieruchomości gruntowe liczby wykazu hipotecznego 80 gminy S. składającego się z pb. 163 i pgr 647, 646/1, 646/2, 960/3 oraz nieruchomości objęte liczbą wykazu hipotecznego 193 gminy katastralnej S. składającej się z pb. 162 i pgr 646/3, 644 i 645. W latach 1965-69 dla wsi S. została założona ewidencja gruntów i w operacie ewidencyjnym parcele gruntowe objęte ww. aktem notarialnym wraz z pgr 649/2 i 960/4 objętymi zd. 1024 o łącznej pow. 0,60ha zostały wykazane na rzecz H. F. W 1985 r. dla wsi S. prowadzono prace geodezyjne związane z odnowieniem operatu ewidencyjnego. Część kartograficzną opracowano w skali 1:1000 na bazie mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 dokonując przeskalowania (digitalizacji) przebiegu poszczególnych granic parcel stanowiących jednorodność pod względem prawnym, tworząc działki uwzględniając przy tym stan faktycznego zagospodarowania na gruncie. Zmieniono wówczas oznaczenie z parcel gruntowych na działki ewidencyjne. Powierzchnie działek obliczono metodą mechaniczną i graficzną z dokładnością do 1 ara. Nowy stan ewidencyjny przyjęła H. F., co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Parcele pgr 646/1, 646/2, 646/3, 644, 645, 647, 649/2, 960/4 i 960/3 o pow. 0,60 ha zmieniły oznaczenie na działki nr 253 i 272 o pow. 0,60ha i wykazane zostały na rzecz H. F. Z parcel gruntowych stanowiących własność H. F., po których przebiegał szlak drożny, zgodnie z charakterem użytkowania w czasie odnowienia operatu ewidencyjnego powstała działka oznaczona nr 254, jako droga wykazana we władaniu Gminy [...]. Aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1992 r., Rep. A nr [...] umową darowizny działki nr 253 i 272 o pow. 6400m² zostały przekazane przez H. F. na własność S. P.
Organ odwoławczy wskazał, że z odpisu KW nr [...] oraz badania hipoteki wynika, że S. P. jest właścicielem działek nr 253 i 272 o pow. 0,64 ha. Zgodnie z wykazem zmian gruntowych złożonym do założenia księgi wieczystej zniesiono pgr 646/1, 646/2, 647, 960/3 i pb. 163 pochodzące z Zd. 1024 oraz pgr 646/3, 644, 645 i Pb. 162 pochodzące z Zd. 1025 i utworzono działki nr 253 i 272. W części opisowej operatu ewidencyjnego działki te wykazano na rzecz S. P. Natomiast część działki nr 254 (powstałej z pgr 960/3 i 646/3) stanowiących własność S. P., zgodnie ze stanem użytkowania na gruncie wykazana została jako droga we władaniu Gminy [...]. Organ podał, że w 1985 r. podczas odnowienia operatu ewidencyjnego popełniono błąd w wykazaniu w części opisowej operatu działki nr 254 (odpowiadającej m. in. pgr 646/3 i 960/3) stanowiących grunt prywatny we władaniu Gminy [...]. Sporządzony wykaz zmian gruntowych złożony przy KW nr [...] nie wyszczególniał utworzenia części działki nr 254. Wobec powyższego Starosta [...] zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego sporządzenie dokumentacji geodezyjnej z dostosowania stanu ewidencyjnego do stanu prawnego. W oparciu o ustalenie dotyczące analizy stanu prawnego działek nr 253, 254, 272 w ujęciu historycznym, geodeta dokonał podziału działki nr 254 o pow. 0,09ha na działki nr 254/1 o pow. 0,02ha i nr 252/2 o pow. 0,07ha. Sporządzona dokumentacja przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2007 r. pod nr [...] zawiera mapę uzupełniającą i wykaz zmian gruntowych.
WINGiK wskazał, że wydzielenie odrębnej nieruchomości oznaczonej obecnie jako działka nr 254/1 (w świetle przepisów § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków) znajduje potwierdzenie, bowiem działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. Organ podał, że sąsiadujące ze sobą działki ewid., będące przedmiotem tych samych praw oraz władania tych samych osób lub jednostek organizacyjnych, wykazuje się w ewidencji jako odrębne działki ewidencyjne, jeżeli obejmują m. in. grunty zajęte pod drogi publiczne, linie kolejowe (§9 ust. 2 pkt 3 ww. rozporządzenia).
WINGiK uznał, że brak jest podstaw do wyeliminowania nr 254
i wyznaczenia środkiem działki 254/1 granicy pomiędzy działkami nr 253 i 272 (czego żąda S. P.), bowiem żądania takiego nie poświadcza żaden dokument prawny.
Odnosząc się do zarzutów Gminy [...] organ wskazał, że ewentualne orzeczenie Sądu o zasiedzeniu może stanowić podstawę do dokonania zmian w ewidencji,
a ustanowienie przejazdu regulują przepisy Kodeksu cywilnego.
Decyzję tą zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie S. P. i wniósł o jej uchylenie. Podtrzymując argumentację odwołania skarżący podniósł, że orzeczono niezgodnie z jego wnioskiem z dnia [...] października 2004 r. oraz protokołem z dnia [...] października 2008 r. Mimo prawomocnych wyroków WSA w Rzeszowie z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Rz 564/05 oraz z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 946/07 w prowadzonym postępowaniu nadal nie wyeliminowano błędu popełnionego przez organ ewidencyjny. W 2007 roku zauważono błąd polegający na wpisaniu nr 254 na jego działkach. Wskazał na niezasadne zwiększenie powierzchni jego działek o 0,02ha.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, wskazując na przebieg postępowania, podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
W piśmie procesowym z dnia 19 grudnia 2011 r. S. P. stwierdził, że nie jest prawdą jakoby w czasie odnowy operatu gruntów w 1985 r. utworzono działkę nr 254, gdyż nie ma na to dowodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji (bądź postanowienia) lub stwierdzenia nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Jeżeli w wyniku przeprowadzonej kontroli Sąd nie stwierdzi wskazanych wyżej naruszeń skarga podlega oddaleniu stosownie do treści art. 151 p.p.s.a.
Poddawszy takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest nieuzasadniona. Zaskarżona decyzja nie narusza obowiązujących przepisów.
Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja ją poprzedzająca zostały wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy, wskutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 2 marca 2006 r., sygn. akt II SA/Rz 564/05 oraz wyroku z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 946/07. Tym ostatnim wyrokiem wyeliminowano z obrotu prawnego decyzję WINGiK z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...]. Formułując wytyczne co do dalszego postępowania w sprawie Sąd wskazał na konieczność wezwania skarżącego do skonkretyzowania treści wniosku, co pozwoliłoby określić zakres przedmiotowy sprawy administracyjnej. Nadto podstawie dokumentacji geodezyjnej należało ustalić, z jakich parcel gruntowych powstały działki nr 253 i 272; kiedy i z jakich działek została utworzona działka nr 254, w jakim czasie i na jakiej podstawie została wpisano jako władającą tą działką Gminę [...] (czy miało to miejsce jak twierdzi skarżący w marcu 2004r.), a także w oparciu, o jaki dokument skarżący został ujawniony jako właściciel działki nr 254/1. Zalecono by organ wyjaśnił dokładnie kwestię powierzchni działek, dla ustalenia której nie można wykluczyć konieczności przeprowadzenia pomiarów w terenie.
Powyższe wytyczne zostały uwzględnione, przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, czym uczyniono zadość normie prawnej określonej w art. 153 p.p.s.a. ("Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia"). Organy obu instancji we właściwym zakresie ustaliły stan faktyczny istotny dla sprawy oraz poprawnie wskazały treść norm stanowiących podstawę prawną wydanych decyzji.
Jak wynika z akt sprawy S. P. we wniosku inicjującym postępowanie, sprecyzowanym następnie pismem z dnia [...] września 2008 r., domaga się wprowadzenia w operacie ewidencyjnym wsi S. zmian w zakresie działki nr 254 (droga) wykazanej we władaniu Gminy [...], polegających na włączeniu części tego gruntu do działek nr 253 i 272 (stanowiących jego własność), powstałych z parcel gruntowych 960/3 i 646/3 i pozostawienie niezmienionej powierzchni tych działek (zgodnie z oświadczeniem skarżącego zawartym w skardze powierzchnia drogi, zawarta została w powierzchni ww. działek).
Trzeba podkreślić, że zaskarżona decyzja wydana została w oparciu o przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm./ oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz. U. Nr 38, poz. 454/. Zgodnie z treścią art. 20 ust. 1 pkt. 1 i ust.2 pkt. 1 powołanej wyżej ustawy ewidencja obejmuje informacje dotyczące gruntów, ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów. Ewidencja gruntów i budynków wykazuje także dane dotyczące właścicieli nieruchomości, a dane te, zgodnie z treścią § 46 ust. 1 przywołanego wyżej rozporządzenia podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10-11. W oparciu o treść § 46 ust.2 pkt. 1 tegoż rozporządzenia z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych. Zgodnie zaś z § 46 ust.2 pkt. 2 rozporządzenia podstawę wprowadzenia zmian stanowić może również zmiana wynikająca z opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian ewidencyjnych.
Z zestawienia tych przepisów wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji będącej odzwierciedleniem aktualnego stanu prawnego nieruchomości pełniąc wyłącznie funkcję informacyjno - techniczną. Zawiera dane wynikające z tytułów własności lecz nie kształtuje nowego, żądanego stanu nieruchomości z uwagi na to, że jest wyłącznie systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach i budynkach. Usuwanie błędów lub omyłek w ewidencji w ramach jej "aktualizacji" nie jest wyłączone, jednakże pod warunkiem, że uzasadnia to aktualny stan prawny, który ewidencja gruntów ma odzwierciedlać, a nie tworzyć (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 13.10.2010 r., sygn. akt III SA/Kr 277/2009).
W przedmiotowej sprawie z dokonanych przez organ ustaleń oraz
z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że na podstawie aktu notarialnego nr Rep. [...] H. F. nabyła nieruchomości gruntowe liczby wykazu hipotecznego 80 gminy S. składającego się z pb. 163 i pgr 647, 646/1, 646/2, 960/3 oraz nieruchomości objęte liczbą wykazu hipotecznego 193 gminy katastralnej S. składającej się z pb. 162 i pgr 646/3, 644 i 645. W latach 1965-1969 dla wsi S. została założona ewidencja gruntów i w operacie ewidencyjnym parcele gruntowe objęte ww. aktem notarialnym wraz z pgr 649/2 i 960/4 objętymi Zd. 1024 o łącznej pow. 0,60ha zostały wykazane na rzecz H. F. W 1985 r. dla wsi S prowadzono prace geodezyjne związane z odnowieniem operatu ewidencyjnego. Część kartograficzną opracowano w skali 1:1000 na bazie mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 dokonując przeskalowania (digitalizacji) przebiegu poszczególnych granic parcel stanowiących jednorodność pod względem prawnym, tworząc działki uwzględniając przy tym stan faktycznego zagospodarowania na gruncie. Wówczas zmieniono oznaczenie z parcel gruntowych na działki ewidencyjne. Powierzchnie działek obliczono metodą mechaniczną i graficzną z dokładnością do 1 ara. Nowy stan ewidencyjny przyjęła H. F., co potwierdziła własnoręcznym podpisem. Parcele pgr 646/1, 646/2, 646/3, 644, 645, 647, 649/2, 960/4 i 960/3 o pow. 0,60 ha zmieniły oznaczenie na działki nr 253 i 272 o pow. 0,60ha i wykazane zostały na rzecz H. F. Z parcel gruntowych stanowiących własność H. F., po których przebiegał szlak drożny, zgodnie z charakterem użytkowania w czasie odnowienia operatu ewidencyjnego powstała działka oznaczona nr 254, jako droga wykazana we władaniu Gminy [...]. Aktem notarialnym z dnia [...] lipca 1992 r., Rep. A nr [...] umową darowizny działki nr 253 i 272 o pow. 6400m² zostały przekazane przez H. F. na własność S. P.
W treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał, że
z odpisu KW nr [...] oraz badania hipoteki wynika, że S. P. jest właścicielem działek nr 253 i 272 o pow. 0,64 ha. Zgodnie z wykazem zmian gruntowych złożonym do założenia księgi wieczystej zniesiono pgr 646/1, 646/2, 647, 960/3 i pb. 163 pochodzące z Zd. 1024 oraz pgr 646/3, 644, 645 i Pb. 162 pochodzące z Zd. 1025 i utworzono działki nr 253 i 272. W części opisowej operatu ewidencyjnego działki te wykazano na rzecz S. P. Natomiast część działki nr 254 (powstałej z pgr 960/3 i 646/3) stanowiących własność S. P., zgodnie ze stanem użytkowania na gruncie wykazana została jako droga we władaniu Gminy [...].
Z zebranego w sprawie materiału dowodowego dowodnie wynika, że w 1985 r. podczas odnowienia operatu ewidencyjnego popełniono błąd w wykazaniu w części opisowej operatu działki nr 254 (odpowiadającej m. in. pgr 646/3 i 960/3) stanowiących grunt prywatny we władaniu Gminy [...]. Sporządzony wykaz zmian gruntowych złożony przy KW nr [...] nie wyszczególniał utworzenia części działki nr 254.
W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę żądania S. P. oraz istniejący
w operacie ewidencyjnym wsi S. błąd związany z wykazaniem Gminy [...] jako władającego częścią działki nr 254, zasadnie Starosta [...] zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego sporządzenie dokumentacji geodezyjnej z dostosowania stanu ewidencyjnego do stanu prawnego. W oparciu o ustalenia dotyczące analizy stanu prawnego działek nr 253, 254, 272 w ujęciu historycznym, geodeta dokonał podziału działki nr 254 o pow. 0,09ha na działki nr 254/1 o pow. 0,02ha i nr 252/2 o pow. 0,07ha. Sporządzona dokumentacja przyjęta została do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2007 r. pod nr [...] i zawiera mapę uzupełniającą i wykaz zmian gruntowych. Wyrazem powyższego była wydana przez Starostę [...] decyzja z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...] orzekająca o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Ż. gm. S. w zakresie działki nr 254 o pow. 0,09ha i wykazaniu w poz. rej. 15 utworzonej na rzecz Gminy [...] działki nr 254/1 o pow. 0,02ha i działki nr 254/2 o pow. 0,07ha (pkt 1 decyzji); wykazaniu działki nr 254/1 o pow. 0,02ha na rzecz S. P., s. S. i M. (pkt 2 decyzji) oraz o odmowie włączenia działki nr 254/1 o pow. 0,02ha do działek nr 271 i 253 stanowiących własność S. P. (pkt 3 decyzji).
Odnosząc się do zarzutu skarżącego o bezpodstawnym wydzieleniu odrębnej nieruchomości obecnie oznaczonej jako działka nr 254/1 prawidłowo organ odwoławczy wskazał, że stosownie do § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków działkę ewidencyjną stanowi ciągły obszar gruntu, położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. Sąsiadujące ze sobą działki ewidencyjne, będące przedmiotem tych samych praw oraz władania tych samych osób lub jednostek organizacyjnych, wykazuje się w ewidencji jako odrębne działki ewidencyjne, jeżeli obejmują grunty zajęte pod drogi publiczne, linie kolejowe, wody śródlądowe, rowy, a ich wyróżnienie w postaci odrębnych działek jest celowe ze względu na odrębne oznaczenie tych gruntów w innych ewidencjach i rejestrach publicznych, bądź ze względu na ich różne nazwy urzędowe. (§ 9 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia).
Jak podniesiono w uprzednio wydanym wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Rz 946/07, załącznik nr 6 do rozporządzenia – "Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych" w części 3. Grunty zabudowane i zurbanizowane w pkt 7 – tereny komunikacyjne wymienia lit. a) drogi – do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. W szczególności do dróg zalicza się grunty zajęte pod drogi krajowe, drogi wojewódzkie, drogi powiatowe, drogi gminne, drogi w osiedlach mieszkaniowych, drogi dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych oraz do obiektów użyteczności publicznej, place postojowe i manewrowe przy dworcach kolejowych, autobusowych i lotniczych, portach morskich i rzecznych i innych oraz ogólnodostępne dojazdy do ramp wyładowczych. Grunty zajęte pod wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych, leśnych oraz poszczególnych nieruchomości nie są drogą w rozumieniu rozporządzenia. Grunty te wlicza się do przyległego do nich użytku gruntowego. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, a skład orzekający w niniejszej sprawie argumentację tą podtrzymuje, że odnosząc się do wyżej przywołanych sposobów oznaczania gruntów w ewidencji gruntów i budynków w szczególności przy użyciu sformułowań wymienionych w załączniku nr 6 pkt 3.7 lit a), a w szczególności zwrotu "drogi dojazdowe" do gruntów rolnych i leśnych, trudno jednoznacznie wskazać, że organy ewidencyjne popełniły błąd, wyodrębniając w ewidencji jako oddzielną działkę drogę i nadając jej numer, tym bardziej, że sam skarżący twierdzi, że ta część nieruchomości od zawsze pełniła funkcję drogi dojazdowej.
Jako słuszne Sąd uznał również stanowisko organu o niemożności uwzględnienia żądania skarżącego o wpisaniu w miejsce działki nr 254/1 działek nr 253 i 272 (włączenia tej działki do działek nr 253 i 272), gdyż brak jest dokumentu prawnego poświadczającego zasadność tego żądania.
Słusznie też organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, odpowiadając na zarzuty podniesione w odwołaniu Gminy [...], wskazał, że ewentualne orzeczenie sądu o zasiedzeniu może stanowić podstawę do dokonania odpowiednich zmian w ewidencji, a kwestię ustanowienia przejazdu regulują przepisy Kodeksu Cywilnego.
Z tych względów i na podstawie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło