II SA/Rz 1233/17

WyrokWSA w Rzeszowie2018-02-07

Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Maciej Kobak, Elżbieta Mazur – Selwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku mieszkalnego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w przepisach technicznych od granicy działki sąsiedniej, może być zatwierdzona na podstawie przepisów dotyczących budowy nowego budynku w granicy działki, jeśli szerokość działki jest mniejsza niż 16 metrów?
Ratio decidendi
Organy administracji błędnie zastosowały przepisy § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia technicznego, które dotyczą budowy nowego budynku, do sytuacji rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku. Rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku w relacji do granic działek sąsiednich jest regulowana przez § 12 ust. 3 pkt 3 tego rozporządzenia, niezależnie od szerokości działki. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona z powodu niewłaściwej wykładni przepisów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi O. Ż. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów dotyczących odległości budynków i zagrożenia pożarowego. Organy administracji uznały projekt za zgodny z przepisami, w tym z decyzją o warunkach zabudowy i przepisami technicznymi, dopuszczając lokalizację w granicy działki na podstawie § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia technicznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody oraz zasądzenie od Wojewody na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Maciej Kobak /spr./ WSA Elżbieta Mazur – Selwa Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2018 r. sprawy ze skargi O. Ż. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej O. Ż. kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi O. Ż. (dalej w skrócie: "skarżąca") jest decyzja Wojewody [...] (dalej w skrócie: "Wojewoda") z dnia [...] września 2017 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] (dalej w skrócie: "Starosta") z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. W dniu 7 lutego 2017 r. R. F. (dalej w skrócie: "inwestor") wniósł o wydanie pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. K. w U. Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. Nr [...] znak: [...] Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestora na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. 1450 położonej w miejscowości U., według projektu budowlanego oznaczonego od nr 1 do nr 2 stanowiącego załącznik do tej decyzji. Po rozpoznaniu odwołań skarżącej oraz J. G. i T. G., decyzją z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Decyzją z dnia [...] lipca 2017 r. Nr [...] znak: [...] Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla inwestora na przebudowę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. 1450 położonej w miejscowości U., według projektu budowlanego oznaczonego od nr 1 do nr 2 stanowiącego załącznik do tej decyzji z zachowaniem następujących warunków: kierownik budowy został zobowiązany do prowadzenia dziennika budowy, umieszczenia na budowie w widocznym miejscu tablicy informacyjnej, oraz odpowiedniego zabezpieczenia terenu budowy. Jako podstawę prawną decyzji powołał art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane - ( t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm. – dalej w skrócie "Pbud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 – dalej w skrócie: "k.p.a."). W uzasadnieniu decyzji Starosta wyjaśnił, że inwestor przedłożył projekt budowlany opracowany zgodnie z przepisem art. 5 Pbud. przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane oraz będące członkiem właściwej izby samorządu zawodowego, zawierający wymagane uzgodnienia i opinie, wykazując, że zachowane zostały przepisy § 13, 60 i 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2015r., poz.1422), zachowując poszanowanie występujących w obszarze oddziałania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Projekt budowlany wykonano zgodnie z ustaleniami ostatecznej decyzji Burmistrza [...] (dalej w skrócie: "Burmistrz") z dnia [...] kwietnia 2015 r. o warunkach zabudowy wydanej w sytuacji braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, oraz zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi. Projektowane przedsięwzięcie nie koliduje z wymogami przepisów w zakresie ochrony środowiska. Ponadto wyjaśnił, że Burmistrz w pkt. 3.2. decyzji z dnia [...] kwietnia 2015 r. o warunkach zabudowy na przedmiotowe przedsięwzięcie, dopuścił lokalizację projektowanej inwestycji w granicy działki przy zachowaniu obowiązujących przepisów w tym przeciwpożarowych i zapewnieniu niezależnej konstrukcji budynku. Powyższe warunki zostały zachowane w projekcie budowlanym, została zaprojektowana nowa ściana oddzielenia pożarowego od granicy z działką ew. nr 1451, a spełnienie zachowania warunków ochrony przeciwpożarowych potwierdza uzgodnienie przyjętych rozwiązań przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ponadto stwierdził, że zgodnie z § 12 ust. 3 pkt. 1 ww. rozporządzenia, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273 rozporządzenia, dopuszcza się sytuowanie budynku ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy granicy z sąsiednią działką budowlaną lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt. 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości mniejszej niż 16 m. Szerokość działki ew. nr 1450, na której projektuje się przedmiotową inwestycję wynosi 11,75 m od strony wjazdu oraz 13,10 m od strony rzeki. Inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Po rozpoznaniu odwołań skarżącej oraz T. G., decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda stwierdził, że wniosek inwestora o wydanie pozwolenia na budowę jest kompletny pod względem formalnoprawnym, t. j. spełnia wymogi określone cyt. art. 32 ust. 4 Pbud. Wskazał przy tym, że po uchyleniu przez wcześniejszej decyzji o pozwoleniu na budowę usunięte zostały wady projektu budowlanego w zakresie wskazanym w decyzji kasacyjnej, w szczególności uzupełnione zostały brakujące materiały dotyczące naturalnego oświetlenia i nasłonecznienia zabudowy sąsiedniej. Dokonując weryfikacji projektu budowlanego w trybie art. 35 ust. 1 Pbud. Wojewoda stwierdził, że jest on zgodny z decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. ustalającą warunki zabudowy dla przebudowy, rozbudowy i nadbudowy budynku mieszkalnego na działce nr 1450 położonej w U., oraz z aktami prawa miejscowego, w tym wymogami ochrony środowiska określonymi w uchwale Nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. w sprawie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. [...] z [...] r. poz. [...] ze zm.). Dalej stwierdził, że zachowane zostały warunki usytuowania budynków w stosunku do granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi określone w § 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak również wymogi dotyczące zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego oraz nasłonecznienia sąsiedniej zabudowy. Dokonując dalszej oceny projektu budowlanego stwierdził, że zawiera on informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (art. 20 ust. 1 pkt. 1b Pbud.), zaświadczenia o których mowa w art. 12 ust. 7 Pbud., ponadto został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem o którym mowa w art. 12 ust. 7 Pbud. Do projektu budowlanego dołączono oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Pbud.). Dlatego też w ocenie Wojewody spełnione zostały przesłanki określone w art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 Pbud., a tym samym zgodnie z art. 35 ust. 4 Pbud. nie ma podstaw do odmowy wydania pozwolenia na budowę. Odnosząc się do zarzutów skarżącej Wojewoda stwierdził, że kwestia niezachowania odpowiedniej odległości między budynkami ze względu bezpieczeństwo pożarowe nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa, z kolei zarzut dotyczący kwestii "osuwania się" śniegu z dachu budynku inwestora na budynek skarżącej jest chybiony, albowiem ściana oddzielenia pożarowego i ukształtowanie dachu budynku inwestora, uniemożliwiają takie oddziaływanie na budynek skarżącej. Ponadto wbrew twierdzeniom skarżącej organ nie naruszył zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, gdyż w aktach zalega zawiadomienie z dnia 23 czerwca 2017 r. o możliwości zapoznania się z całością zgromadzonego materiału dowodowego. Natomiast odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu T. G. Wojewoda stwierdził, że budynek inwestora objęty zaskarżoną decyzją nie narusza wymogów przeciwpożarowych, jak również wymogów dotyczących dostępu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, w stosunku do budynku odwołującego się. Brak jest też podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji, w tym uchylenia tej decyzji z powodu podnoszonej kwestii "przeredagowania" pierwotnej decyzji o pozwoleniu, czy też braku odniesienia się przez Starostę do usytuowania spornego budynku w stosunku do budynku odwołującego się. W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję, wnosząc o jej uchylenie, a także decyzji ją poprzedzającej, a także o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca podniosła zarzuty naruszenia: - art. 7 i 77 k.p.a. poprzez nie wszechstronne dokonanie ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i w konsekwencji przyjecie, iż zatwierdzony projekt budowlany obejmujący przebudowę, rozbudowę i nadbudowę budynku jednorodzinnego na działce ew. nr 1450 jest prawidłowy, zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami oraz poprzez nie przeprowadzenie na miejscu komisyjnych oględzin celem ustalenia rzeczywistego stanu inwestycji, - przepisów Pbud. poprzez nieuwzględnienie, że zatwierdzony projekt budowlany inwestora narusza przepisy tej ustawy dotyczące odległości usytuowania budynków i zagrożenia pożarowego. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, że po dokonanej rozbudowie ściana budynku inwestora będzie znajdowała się w granicy działek skarżącej i inwestora. Wskazała również, że w ścianie budynku gospodarczego skarżącej znajduje się otwór okienny, który uniemożliwia usytuowanie budynków w bezpośredniej styczności, bez zachowania wymaganych odległości. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek nie z przyczyn w niej podanych. Sąd administracyjny dokonuje kontroli kwestionowanej aktywności administracji publicznej, o ile przybiera ona jedną z form wskazanych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej w skrócie: "P.p.s.a.). Oceniając zasadność skargi Sąd konfrontuje zaskarżony akt lub czynność z obowiązującym w chwili ich podjęcia porządkiem prawnym, i w razie konkluzji negatywnej, eliminuje je z obrotu prawnego w adekwatnej formule procesowej; uchyla, stwierdza nieważność, itd. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli jest decyzja administracyjna w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Stosownie do postanowień art. 35 ust. 1 pkt 2 Upb przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organy weryfikują zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, do których zalicza się między innymi rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz.1422; dalej w skrócie: "rozporządzenie techniczne"). W toku postępowania organy obu instancji badały planowane przez inwestora zamierzenie inwestycyjne przez pryzmat wymogów zadekretowanych w przedmiotowym akcie. Przyjęły między innymi, że w sprawie znajdzie zastosowanie § 12 ust. 2 i ust. 3 pkt. 1 rozporządzenia technicznego. Dopuszczalność skorzystania z powołanych regulacji upatrywano w tym, iż stosownie do treści § 12 ust. 2 rozporządzenia technicznego, lokalizację inwestycji w granicy działek 1450 i 1451 przewiduje decyzja o ustaleniu warunków zabudowy z dnia [...] kwietnia 2015 roku. Ponieważ szerokość działki wynosi około 13 metrów, spełniony jest również wymóg ustanowiony w § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia technicznego, który dopuszczalność granicznej lokalizacji inwestycji uzależnia od szerokości działki, która musi być mniejsza niż 16 metrów. Stanowisko organów – w tej kwestii – jest błędne, albowiem zasadza się błędnej wykładni § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia technicznego. Kwestią od której należy zacząć jest fakt, że wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę dotyczy przebudowy, rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. 1450. § 12 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia technicznego dotyczy natomiast budowy nowego budynku mieszkalnego na działce o szerokości mniejszej niż 16 metrów – zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. II OSK 2024/11. Rozbudowa i nadbudowa istniejącego już budynku mieszkalnego w relacji do granic działek sąsiednich regulowana jest postanowieniami § 12 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia technicznego i to niezależnie od szerokości działki – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2017 r. sygn. II OSK 1119/15. Konsekwencją przedstawionej oceny jest stwierdzenie, że organy obu instancji, o legalności rozbudowy i nadbudowy budynku istniejącego na działce nr 1450 rozstrzygały w oparciu o niewłaściwy przepis rozporządzenia technicznego. W badanym układzie faktycznym należało zastosować § 12 ust. 3 pkt 3 (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2017 roku), w myśl którego "rozbudowę budynku istniejącego, usytuowanego w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 od granicy z sąsiednią działką budowlaną, jeżeli w pasie o szerokości 3 m wzdłuż tej granicy zostaną zachowane jego dotychczasowe wymiary, a także nadbudowę tak usytuowanego budynku o nie więcej niż jedną kondygnację, przy czym w nadbudowanej ścianie, zlokalizowanej w odległości mniejszej niż 4 m od granicy nie może być otworów okiennych lub drzwiowych". Ponieważ Sąd nie dopatrzył się konieczności uzupełninia materiału dowodowego w sprawie, za zasadne uznano uchylenie jedynie decyzji organu II instancji. Zaznaczyć należy, że w pozostałym zakresie kwestionowana skargą decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, nie narusza prawa. Rozpoznając ponownie sprawę organ II instancji uwzględni powołane przez Sąd oceny prawne, jak również i to, że od dnia 1 stycznia 2018 roku § 12 rozporządzenia technicznego uzyskał nową treść; nowelizacja wprowadzona rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017 roku, Dz. U. 2017 r., poz. 2285. Uwzględniając całość powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło