II SA/Rz 124/15

WyrokWSA w Rzeszowie2015-05-28

Skład orzekający: Krystyna Józefczyk, Ewa Partyka, Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym jest zasadne, jeśli przewożony ładunek jest podzielny, mimo posiadania zezwolenia kategorii III na przejazd pojazdem nienormatywnym?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym było zasadne. Pomimo posiadania zezwolenia kategorii III, które dopuszczało określone wymiary pojazdu, przewożony ładunek (kombajn zbożowy i części) został prawidłowo zakwalifikowany jako ładunek podzielny. Zgodnie z art. 64 ust. 2 P.r.d., zabroniony jest przewóz pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż niepodzielne, z wyłączeniem pojazdów uprawnionych na podstawie zezwoleń kategorii I lub II. Naruszenie tego zakazu skutkuje nałożeniem kary jak za przejazd bez zezwolenia, zgodnie z art. 140ab ust. 2 P.r.d. Sąd uznał również, że kierownik referatu, który podpisał decyzję pierwszej instancji, był do tego upoważniony.
Stan faktyczny
Funkcjonariusze celni stwierdzili przekroczenie dopuszczalnej długości i szerokości pojazdu nienormatywnego wraz z ładunkiem. Naczelnik Urzędu Celnego nałożył na przewoźnika karę pieniężną, uznając, że przewożony towar (części do kombajnu) był ładunkiem podzielnym, co naruszało warunki posiadanego zezwolenia kategorii III. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy. Przewoźnik zaskarżył decyzję, kwestionując ustalenia faktyczne, wykładnię przepisów oraz upoważnienie do wydania decyzji pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Ewa Partyka /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2015 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem nienormatywnym -skargę oddala- Przedmiotem skargi WK jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w [.] z dnia [.] listopada 2014 r. nr [.] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, którą wydano w następującym stanie sprawy; W dniu 15 listopada 2013 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [.] Oddziału Celnego w [.] dokonali kontroli parametrów wyjeżdżającego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej należącego do WK ciągnika samochodowego wraz z rozsuwaną naczepą przeznaczoną do przewozu towarów ponadgabarytowych o nr rej. [.]. W toku kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej normy długości pojazdu o 150 cm bez ładunku i o 10 cm z ładunkiem oraz szerokości z ładunkiem o 10 cm. Wobec tego, na mocy postanowienia z dnia [.] marca 2014 r., wszczęto z urzędu postępowanie w sprawie nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia odpowiedniej kategorii. Następnie decyzją z dnia [.] sierpnia 2014 r. nr [.], Naczelnik Urzędu Celnego w [.] nałożył na przewoźnika karę pieniężną w kwocie 5 000 zł. W ocenie organu I Instancji przewoźnik, pomimo posiadania zezwolenia na przejazd nienormatywny kategorii III, nie dotrzymał warunków z nim związanych. Pojazdem przewożono bowiem towar podzielny w postaci części do kombajnu, kombajn zbożowy i wózek do kombajnu. Towar ten nie spełniał zatem wymagań ładunku niepodzielnego określonego w art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.) dalej zwana: "Prd", przez co przewoźnik naruszył zakaz określony w art. 64 ust. 2 Prd. W myśl obowiązującego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 951) długość pojazdu członowego nie może przekraczać 16,5 m, zaś jego szerokość 2,55 m. Według art. 61 ust. 6 pkt 1 Prd, ładunek wystający poza boczne płaszczyzny obrysu pojazdu może być umieszczony tylko w taki sposób, aby całkowita szerokość pojazdu z ładunkiem nie przekraczała 2,55 m, a przy szerokości pojazdu 2,55 m nie przekraczała 3 m, jednak pod warunkiem umieszczenia ładunku tak, aby z jednej strony nie wystawał na odległość większą niż 23 cm. Wymagania te nie zostały przez przewoźnika spełnione, ponieważ długość pojazdu z ładunkiem wystającym poza tylny obrys pojazdu wynosiła 20,10 m, a szerokość 2,55 m. Przedmiotem przewozu był także ładunek podzielny, czym nie dopełniono warunku określonego w posiadanym zezwoleniu kategorii III, który dopuszcza przewóz jedynie ładunków niepodzielnych. W odwołaniu od ww. decyzji przewoźnik zakwestionował ustalenia faktyczne organu I instancji oraz dokonaną wykładnię przepisów Prd. Podczas kontroli kierowca okazał bowiem zezwolenie kategorii III, które uprawniało do poruszania się pojazdem nienormatywnym o szerokości do 3,2 m i długości do 23 m. Ponadto z pomiarów organu tego samego zespołu pojazdów wykonanych w dniu 10 grudnia i 15 listopada 2013 r. wynikało, że ma on mieć różne parametry. Skoro jednak pojazd ma szerokość 2,55 m to dopuszczalna szerokość ładunku może wynosić 3 m. Niezasadnie przyjęto również, że przewożony towar był ładunkiem podzielnym, ponieważ spełniał on kryteria ładunku niepodzielnego i to bez względu na to, że ładunek ten objęto dwoma zgłoszeniami celnymi. Ponadto, skoro przyjęto wykonywanie przewozu bez wymaganego zezwolenia kategorii I lub II to nałożona kara za brak takiego zezwolenia powinna wynieść jedynie 1500 zł. Przewoźnik dochował również należytej staranności przy wykonywaniu przewozu, a zatem nie powinien ponieść odpowiedzialności. W sprawie nie przeprowadzono też wszystkich niezbędnych dowodów, w tym nie uwzględniono zgłoszonych przez stronę wniosków dowodowych. Samą zaś decyzję miano wydać w warunkach nieważności, jako że podpisał ją nieupoważniony pracownik. Opisaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Celnej w [.] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji, że przewoźnik naruszył warunki posiadanego zezwolenia, ponieważ w myśl art. 64 ust. 2 Prd zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub II. W myśl art. 140ab ust. 2 Prd, w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. W rozpatrywanej sprawie ustalono, że długość pojazdu członowego bez ładunku wynosiła 18 m (przy dopuszczalnej 16,5 m), a z ładunkiem 20,10 m. Szerokość pojazdu wynosiła 2,55 m, a wraz z ładunkiem 3,10 m. Ponadto przewożony towar nie był ładunkiem niepodzielnym. Jego przewóz nie mógł być zatem realizowany na podstawie okazanego zezwolenia kategorii III. Nie stwierdzono ponadto, aby przewoźnik dochował należytej staranności przy realizowanym przewozie, która pozwoliłaby mu uniknąć poniesienia odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie. Brak było również podstaw do wymierzenia niższej kary, ponieważ w ustalonych okolicznościach faktycznych nie miały do wykonywanego przewozu zastosowania zezwolenia kategorii I lub II. Ponadto dla rozstrzygnięcia sprawy nie było konieczne przeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez przewoźnika, jako że istotne dla sprawy okoliczności wyjaśniono przy pomocy innych dowodów. Istotnym dokumentem odnoszącym się do parametrów zespołu pojazdów był protokół z kontroli, którego ustalenia nie zostały przez stronę podważone. Decyzję w pierwszej instancji wydał natomiast upoważniony pracownik. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się WK, wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której domaga się stwierdzenia nieważności, ewentualnie uchylenia wydanych w sprawie decyzji i orzeczenia o kosztach postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) art. 138 § 1 pkt 1 Kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji w sytuacji naruszenia przez ten organ: a) art. 156 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 107 § 1 i art. 268a Kpa wobec wydania decyzji pierwszoinstancyjnej z rażącym naruszeniem prawa tj. przez nieupoważnioną osobę, b) art. 7, 77 i 80 Kpa poprzez zgromadzenie niepełnego materiału dowodowego i poczynienie błędnych ustaleń faktycznych, c) art. 8 Kpa poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady zaufania obywateli do organów państwa, d) art. 9 Kpa poprzez nieudzielenie stronie niezbędnych wyjaśnień w zakresie wymaganych dokumentów, jakie w toku postępowania obowiązany był przedłożyć przewoźnik, e) art. 7, art. 10 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 Kpa poprzez oddalenie zgłoszonych wniosków dowodowych, f) art. 73 Kpa poprzez niewydanie z akt sprawy odpisu upoważnienia pracownika wydającego decyzję pierwszej instancji, 2) art. 268a Kpa poprzez uznanie, że PK posiadał upoważnienie do wydania decyzji pierwszej instancji, 3) art. 73 § 2, art. 10 § 1, art. 81 i art. 8 Kpa poprzez niewydanie stronie karty zakresu obowiązków kierownika referatu przeznaczeń celnych i obsługi przedsiębiorców, 4) art. 74 § 2 Kpa poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie wydania postanowień o odmowie wydania z akt sprawy żądanych dokumentów, 5) art. 7, art. 77 i art. 80 Kpa poprzez brak wszechstronnego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych sprawy oraz wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o błędne ustalenia faktyczne i wydanie przez organ odwoławczy decyzji już po dwóch tygodniach od otrzymania odwołania, 6) art. 107 § 3 Kpa poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji poprzez nie odniesienie się do zarzutu braku umocowania do wydania decyzji pierwszej instancji, 7) art. 81 Kpa poprzez uznanie za udowodnione, że PK posiadał pisemne upoważnienie do wydania decyzji pierwszej instancji, 8) art. 2 pkt 35b i art. 64 ust. 4 Prd poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przedmiotem przewozu był ładunek podzielny, 9) art. 61 ust. 6 pkt 1 Prd poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że całkowita szerokość pojazdu przekraczała 3 m, 10) art. 140aa ust. 3 pkt 1 Prd poprzez jego niezastosowanie, 11) art. 140aa ust. 4 Prd poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, 12) art. 140aa ust. 3 pkt 2 Prd poprzez jego niezastosowanie, 13) art. 140aa ust. 1 pkt 2 i art. 140ab ust. 2 Prd poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące wymierzeniem kary w kwocie 5000 zł. W uzasadnieniu skargi przedstawiono argumentację zbieżną do treści odwołania. Podkreślono, że uzyskanie odpisu upoważnienia do wydania decyzji pierwszej instancji i karty zakresu obowiązków było niezbędne dla strony w celu zweryfikowania, czy rzeczywiście decyzja ta wydana została przez właściwą osobę. Uzasadniać ma to zatem zarzut wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa przez nieupoważnioną osobę. Ustalenia faktyczne przeprowadzono na podstawie niekompletnego materiału dowodowego, bez uwzględnienia wniosków dowodowych strony. Przewoźnik nie może ponosić odpowiedzialności za sposób wykonywania przewozu, w którym nie uczestniczył, a ze swej strony dopełnił wszystkich obowiązków związanych z tym przewozem. Przede wszystkim jednak przewóz realizowano zgodnie z posiadanym zezwoleniem. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [.] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Celnej w [.] z dnia [.] listopada 2014 r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [.] z dnia [.] sierpnia 2014 r., którą to decyzją nałożono na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym niezgodnie z warunkami zezwolenia. Przewożony bowiem w dniu 15 listopada 2013 r. ładunek w postaci: kombajnu zbożowego, wózka do kombajnu, 2 sztuk urządzeń tnących, sieczkarni oraz 4 sztuk kół do kombajnu był ładunkiem podzielnym, co naruszało zakaz wynikający z art. 64 ust. 2 P.r.d., stanowiącym, że zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. Jak wynika z protokołu kontroli pojazdu przekraczającego granicę państwa przy wyjeździe z terytorium RP nr [.] z dnia [.] listopada 2013 r. pojazd członowy składający się z pojazdu Mercedes Benz, nr rej. [.] z naczepą ASCA nr rej. [.] został poddany ważeniu z ustaleniem nacisków na osi przy użyciu wagi do dynamicznego ważenia pojazdu Tamtron Systems OY, nr fabryczny [.], rok produkcji 2013, posiadający ważne do dnia 31 października 2015 r. świadectwo legalizacji z 2 października 2013 r., znak wniosku [.] /2013 oraz pomiarowi przy użyciu przymiaru wstęgowego nr fabryczny [.] /2010, produkcji BMJ. Także w/w przymiar posiadał świadectwo legalizacji z dnia 6 października 2010 r., ważne do dnia 31 grudnia 2015 r. Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w [.], znak wniosku [.] -10. W wyniku pomiarów ustalono, że długość pojazdu wraz z ładunkiem wystającym poza tylny obrys pojazdu wynosiła 20,10 m; zaś rzeczywista szerokość pojazdu w wystającym poza boczny obrys pojazdu wynosiła 3,10 m. Długość pojazdu bez ładunku wynosiła 18,00 m. Ze znajdującego się w aktach protokołu wynika, że kierowca pojazdu KN odmówił podpisania protokołu, co zanotował sporządzający protokół młodszy specjalista Służby Celnej ŁK. Obok tej adnotacji widnieje także pieczęć i podpis kierownika zmiany ET. W pkt 12 protokołu nie zostało wypełnione miejsce przeznaczone na uwagi wykonującego transport. W aktach znajduje się także podpisane o godz. 9:00, jeszcze przed rozpoczęciem procesu ważenia oświadczenie kierowcy, że został pouczony o wymaganiach dotyczących przejazdu przez pomost wagi. Jak wyjaśnił przeprowadzający kontrolę funkcjonariusz Służby Celnej w podpisanej przez siebie notatce służbowej z dnia 14 grudnia 2013 r. kierowca odmówił podpisania protokołu nie podając przyczyny swojej decyzji. Na notatce tej widnieje też zapisek kierownika zmiany ET o treści: "potwierdzam zaistniałą sytuację". W toku postępowania organy do akt dołączyły protokół nr [.] z dnia [.] lipca 2014 r., dotyczący kontroli tego samego pojazdu członowego. Według dokonanych wówczas pomiarów zmierzona długość pojazdu wynosiła 1650 cm, zaś szerokość 255 cm – z ładunkiem 300 cm. Jak wskazała w piśmie z dnia 14 lipca 2014 r. pełnomocnik strony radca prawny AS, według pochodzących od skarżącego informacji pojazd członowy, którego dotyczyły obydwa protokoły ma długość 1650 cm, a po rozsunięciu naczepy 1850 cm. Jego szerokość wynosi 255 cm. Zgodnie z art. 68 § 1 K.p.a. protokół sporządza się tak, aby z niego wynikało, kto, kiedy, gdzie i jakich czynności dokonał, kto i w jakim charakterze był przy tym obecny, co i w jaki sposób w wyniku tych czynności ustalono i jakie uwagi zgłosiły obecne osoby. Stosownie do § 2 tego przepisu protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w czynności urzędowej, które powinny następnie protokół podpisać. Odmowę lub brak podpisu którejkolwiek osoby należy omówić w protokole. Nie ulega wątpliwości, że sporządzony w czasie kontroli w dniu 15 listopada 2013 r. protokół kontroli nie spełnia wszystkich wymogów przewidzianych w cytowanym art. 68 § 2 K.p.a. Nie zawiera on bowiem podpisu kierowcy a dokonany zapisek w miejscu przeznaczonym na ten podpis wskazuje jedynie, że kierowca odmówił podpisu protokołu. Według art. 76 § 1 K.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Samodzielnie więc omawiany protokół nie mógł być dowodem na okoliczności w nim stwierdzone. Jednakże okoliczności związane z odmową złożenia podpisu wyjaśnił w notatce z dnia 14 grudnia 2013 r. funkcjonariusz przeprowadzający kontrolę, który wskazał, że kierowca odmówił podpisania protokołu nie podając przyczyny swojej decyzji. Zaistniałą sytuację potwierdził kolejny funkcjonariusz S.C. – kierownik zmiany. Tak więc powyższe dwa dokumenty, które nie spełniają co prawda wymogów stawianych dokumentom urzędowym potwierdzają jednak okoliczność dokonania pomiarów, ich wyniki. Brak spełnienia wszystkich wymogów stawianych przez art. 68 K.p.a. w tych okolicznościach w ocenie Sądu nie dyskwalifikuje zupełnie mocy dowodowej takiego protokołu. Co prawda nie można traktować go jako dokument urzędowy, ale jest to jednak dokument. Zgodnie zaś z art. 75 § 1 K.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Brak spełnienia jednego z wymogów stawianych protokołowi sprawia, że protokół ten nie może być traktowany jak dokument urzędowy ale nie przesądza o "sprzeczności z prawem", o której mowa w art. 75 § 1 K.p.a.. Nie jest to bowiem posłużenie się środkiem dowodowym – informacją, której treść jest objęta prawnym zakazem rozpowszechniania bądź informacją pochodzącą od osoby, która stosowne do art. 82 K.p.a. nie może być świadkiem, protokół też nie jest fałszywy, tzn. nie został podrobiony albo przerobiony. Takich zarzutów nie sformułowano i takie okoliczności nie wynikają z akt sprawy. Podkreślić także należy, że zarówno w odwołaniu (str. 3) jak i w skardze (str. 11) przyznane zostały następujące okoliczności: "Posiadane przez stronę zezwolenie umożliwiało poruszanie się pojazdu nienormatywnego o szerokości do 3,2 m i długości do 23 m dla zespołu pojazdów. Skoro strona posiadała zezwolenie umożliwiające poruszanie się zespołem pojazdów o długości 23 m i szerokości nie przekraczającej 3,2 m, a kierowca poruszał się zespołem pojazdów o długości 20,10 m i szerokości 3,10 m, to nie doszło do przekroczenia dopuszczalnej normy długości i szerokości zespołu pojazdów określonej w zezwoleniu." Tym samym przyznane zostały okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia i stwierdzone protokołem z dnia 15 listopada 2013 r. i to zarówno w toku postępowania administracyjnego jak i przed Sądem. Poza sporem też było, że w czasie kontroli okazano ważne zezwolenie kategorii III, numer 18 wydane przez Starostę [.]. W świetle powyższego także odmowa przeprowadzenia przez organ dowodu z zeznań świadka KJN – kierowcy na okoliczność nieprawidłowości w zakresie wyników pomiarów długości, szerokości pojazdu i szerokości z ładunkiem została uznana przez Sąd za uchybienie przepisom art. 75 § 1 w zw. z art. 78 § 1 i 32 K.p.a., które nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, skoro strona te wyniki pomiarów ostatecznie potwierdziła. Nie ulega wątpliwości, że skoro podstawą nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym było przewożenie ładunku podzielnego a nie normatywność pojazdu wraz z ładunkiem oraz jego szerokość, to pozostałe okoliczności, na które strona domagała się dowodu z przesłuchania świadka nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Pojęcie pojazdu nienormatywnego zostało zdefiniowane w art. 2 pkt 35a P.r.d., który stanowi: pojazd nienormatywny - pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Zgodnie z art. 64 ust. 1 P.r.d. ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem: 1) uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy; 2) przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1; 3) pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego przez pilota, w przypadku gdy pojazd przekracza co najmniej jedną z następujących wielkości: a) długość - 23 m, b) szerokość - 3,2 m, c) wysokość - 4,5 m, d) rzeczywista masa całkowita - 60 t; 4) zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym. Przepis art. 64 ust. 2 P.r.d. zabrania przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II, m.in. wymiary pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie poszczególnych kategorii zezwoleń (I-VII) oraz drogi, którymi pojazdy te mogą się poruszać, określone zostały w tabeli stanowiącej załącznik nr 1 do ustawy P.r.d. Istotnie – jak wskazuje skarżący – pojazd nienormatywny o szerokości nieprzekraczającej 3,2 m i długości nieprzekraczającej 23 m dla zespołu pojazdów wymagał zezwolenia kategorii III – takiego jakie posiadała strona. Niekwestionowane ostatecznie wymiary pojazdu w dniu kontroli przesądzały o tym, że zezwolenie musiało być kategorii III. Zezwolenie kategorii I lub II nie byłoby wystarczające dla zgodnego z prawem przejazdu tego pojazdu. Według art. 140 aa ust. 1 i ust. 2 P.r.d. 1. Za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. 2. Decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. Zgodnie zaś z art. 140 ab ust. 2 P.r.d. w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdu pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Długość i szerokość zespołu pojazdów z ładunkiem w dniu 15 listopada 2013 r. obligowała do posiadania zezwolenia kategorii III. Jednakże naruszony został ustanowiony w art. 64 ust. 2 P.r.d. zakaz przewozu pojazdu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny. Ustawową definicję ładunku niepodzielnego zawarto w art. 2 pkt 35b P.r.d. Według tej definicji ładunek niepodzielny to ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Ustawodawca powiązał więc niewspółmiernie wysokie koszty lub ryzyko powstania szkody z podziałem ładunku a nie wykonaniem przewozu. Skarżący nie kwestionuje, że przewożone w dniu 15 listopada 2013 r. towary to – zgodnie z dokumentami przewozowymi CMR kombajn zbożowy, wózek do kombajnu (k. 7), części do kombajnu, 2 sztuki urządzeń tnących, sieczkarnia i 4 sztuki kół do kombajnu. Niewątpliwie był to w świetle wyżej cytowanej definicji ustawowej ładunek podzielny. Tym samym organy prawidłowo zakwalifikowały zaistniałą sytuację jako – zgodnie z art. 140 ab ust. 2 P.r.d. – naruszenie zakazu z art. 64 ust. 2 P.r.d., co dawało podstawy do nałożenia kary w wysokości wynikającej z art. 140 ab ust. 1 pkt 2 P.r.d., tj. 5 000 zł. Z odpisów dokumentów znajdujących się w aktach sprawy wynika, że podpisany pod decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w [.] z dnia [.] sierpnia 2014 r. Kierownik Referatu Przeznaczeń Celnych i Obsługi Przedsiębiorców kom. PK był osobą działającą z upoważnienia Naczelnika, zgodnie z treścią upoważnienia z dnia 1 lutego 2013 r. z prawem do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń wydanego na podstawie art. 73 ustawy Prawo celne, art. 143 Ordynacji podatkowej i art. 268a K.p.a. w zw. z art. 20 ustawy o Służbie Celnej. Naczelnik Urzędu Celnego w [.] upoważniał PK do załatwienia w jego imieniu m.in. spraw, w których występuje on stosownie do swoich właściwości jako organ administracji publicznej w rozumieniu przepisów K.p.a. oraz do wykonywania zadań wymienionych w pkt 1 – 9, w tym m.in. wykonywania innych zadań określonych w przepisach odrębnych, a w szczególności do wydawania w w/w zakresie decyzji administracyjnych. Upoważnienie dotyczyło czynności wykonywanych przez funkcjonariusza na zajmowanym stanowisku służbowym i jest ważne do dnia jego zmiany, cofnięcia albo ustania stosunku służbowego. Z załączonej do upoważnienia karty zakresu obowiązków i uprawnień z dnia 15 kwietnia 2014 r. podpisanej przez Naczelnika Urzędu Celnego wynika zaś, że PK jest Kierownikiem Referatu Przeznaczeń Celnych i Obsługi Przedsiębiorców. W pkt V.1.f w zakresie niewyczerpująco wyliczonych (użyto sformułowania "w szczególności") uprawnień przewidziano uprawnienie funkcjonariusza do podpisywania decyzji oraz pism wynikających z zakresu zadań podległej komórki organizacyjnej, w szczególności decyzji i postanowień rozstrzygających w prowadzonych postępowaniach powodujących skutek finansowy do 5 000 zł. Wbrew zarzutom skarżącego funkcjonariusz Służby Celnej podpisany pod decyzją był uprawniony do podpisania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego bo posiadał stosowne upoważnienie Naczelnika. Odpisy tych dokumentów znajdują się w aktach sprawy, z których strona miała możliwość obiektywnego zapoznania się, kwestia ta została wyjaśniona przez organ II instancji i z tego powodu Dyrektor Izby Celnej nie naruszył art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Organy nie naruszyły też art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a., gdyż sprawa została wyjaśniona zgodnie z tymi przepisami a stwierdzone uchybienia w wyżej opisanym zakresie co do oddalenia wniosku dowodowego co do zeznań świadka N. nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, bo strona reprezentowana przez fachowego pełnomocnika przyznała ostatecznie jakie były wymiary zespołu pojazdów. Potwierdzona przez stronę możliwość rozsuwania przyczepy nie podważa wyników pomiarów dokonanych przez funkcjonariusza w czasie kontroli w dniu 15 listopada 2013 r. posiadającym ważne świadectwo legalizacji przymiarem wstęgowym. Oddalenie wniosków dowodowych strony w pozostałym zakresie nie naruszało wskazanych przez stronę przepisów proceduralnych z uwagi na to, że nie dotyczyły one okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w której nienormatywność pojazdu wynikała z przekroczenia dopuszczalnej, wynikającej ze wskazanych przez organy przepisów prawa wymiarów pojazdu w zakresie szerokości i długości wraz z ładunkiem. Zasadnie też został oddalony wniosek o przesłuchanie jako świadka osoby, która nie była kierowcą skontrolowanego pojazdu tego dnia a z wniosku nie wynikało, aby była ona obecna przy kontroli. Wbrew zarzutom skargi w postanowieniu z dnia [...] marca 2014 r. o wszczęciu postepowania dokładnie opisane zostały zarówno kontrola i jej okoliczności oraz podstawy prawne z ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wraz z postanowieniem przesłano protokół kontroli. Na wątpliwości sformułowane przez profesjonalnego pełnomocnika strony o jakie dokumenty i wyjaśnienia została ona wezwana, Naczelnik Urzędu Celnego przesłał pismo z dnia 5 maja 2014 r. z wyjaśnieniem. Z oczywistych powodów nie zostały wskazane konkretne dokumenty bo to strona powinna wiedzieć czy dysponuje dokumentami i jakimi, które mogą mieć istotne znaczenie dla wyjaśnienia sprawy w konkretnych okolicznościach. Zresztą stronę reprezentował radca prawny a taki pełnomocnik już po zapoznaniu się z treścią postanowienia o wszczęciu postępowania powinien być w stanie ocenić po wyjaśnieniu strony czy ewentualnie dysponuje ona dokumentami, które w świetle przytoczonych okoliczności faktycznych i podstaw prawnych mogą mieć znaczenie dla wyjaśnienia sprawy. Odnosząc się do kolejnych zarzutów skargi trzeba stwierdzić, że organy nie mogły przesłać stronie świadectwa legalizacji wagi bo dokument taki są zobligowane posiadać, a ponadto to nie wyniki ważenia były przedmiotem tego postępowania. Z pierwszego z w/w powodów nie mógł też organ przesłać pełnomocnikowi strony na jego żądanie świadectwa legalizacji przymiaru wstęgowego. Poświadczone "za zgodność z oryginałem" kopie tych dokumentów znajdują się w aktach sprawy i nie budzą wątpliwości w zakresie ważności w chwili wykonywania kontroli. Dyrektor Izby Celnej ni naruszył przepisu art. 74 § 2 K.p.a. i nie rozstrzygnął o żądaniu strony w zakresie wydania z akt sprawy kopii lub odpisu upoważnienia do wydania i podpisania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego przez PK. Zgodnie z art. 73 K.p.a. § 1 strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. § 1a. Czynności określone w § 1 są dokonywane w lokalu organu administracji publicznej w obecności pracownika tego organu. § 2. Strona może żądać uwierzytelnienia odpisów lub kopii akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Pełnomocnik żądał bowiem przesłania mu kopii lub odpisu tego upoważnienia. Strona sama zaś ma prawo sporządzania kopii lub odpisów. Od organu może zaś domagać się ich uwierzytelnienia lub wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów – o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Istnieje więc różnica między żądaniem wydania z akt kserokopii lub odpisu a uwierzytelnionego odpisu. Takiego żądania strona nie zgłosiła. Organ nie naruszył więc w/w przepisów a także art. 74 § 2 K.p.a. Organ nie uniemożliwił bowiem stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii czy odpisów, uwierzytelnienia takich (a więc sporządzonych przez stronę) kopii czy odpisów ani wydania uwierzytelnionych odpisów. Takich żądań nie zgłoszono. Nie było więc podstaw do wydania postanowienia. Nawet gdyby je zgłoszono to i tak brak realizacji takich wniosków, w sytuacji kiedy strona obiektywnie mogła zapoznać się z aktami sprawy w świetle faktu, że poświadczone za zgodność z oryginałem odpisy tych dokumentów znajdują się w aktach sprawy, nie mógł mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Wbrew zarzutom skargi zakreślenie stronie terminu 7 dni do wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji przez Dyrektora Izby Celnej w [.] po dwóch tygodniach od przekazania temu organowi akt sprawy nie świadczy o braku wszechstronnego i dokładnego zbadania sprawy lecz o staraniach o dotrzymanie ustawowego terminu do wydania decyzji. Decyzje organów obu instancji zostały uzasadnione szeroko z odwołaniem się do źródeł ustaleń stanu faktycznego. Upoważnienie i karta zakresu obowiązków i uprawnień dawały Dyrektora Izby Celnej w [.] podstawy do uznania, że decyzję w imieniu organu podpisała osoba uprawniona. Rzeczywiście mogły zostać przytoczone zapisy dokumentów świadczące o zakresie umocowania lecz uchybienie to nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy. Akta sprawy organu I instancji przedstawił Dyrektor Izby Celnej w [.] wraz z odwołaniem i znajdowały się już w tych aktach zarówno upoważnienie jak i karta zakresu obowiązków i uprawnień. Wyznaczenie 7 dniowego terminu do zapoznania się i wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego postanowieniem z dnia 3 października 2014 r. nastąpiło z uwzględnieniem tej okoliczności. Nie naruszono więc także przepisu art. 81 K.p.a. Organy w ustalonym – jak się okazało stanie faktycznym prawidłowo zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego wskazane w pkt III skargi. Pojazd członowy skontrolowany w dniu [.] listopada 2013 r., nr rej. [.] z naczepą, nr rej. [.] wraz z ładunkiem był bowiem w świetle art. 2 pkt 35a P.r.d. pojazdem nienormatywnym, zaś przewożony ładunek był ładunkiem podzielnym zgodnie z definicją ustawową z art. 2 pkt 35b P.r.d. Okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy w świetle faktu przyznania wymiarów skontrolowanego pojazdu i to zarówno w odwołaniu jak i w samej skardze nie budzą wątpliwości i są zgodne ze stanem faktycznym stanowiącym podstawę orzekania przez organy. Złożone przez skarżącego w toku postępowania wnioski dowodowe zgodnie z tezami dowodowymi, na które zostały powołane nie dotyczyły okoliczności, które zwalniałyby go jako podmiot wykonujący przewóz z odpowiedzialności. Okoliczności takie ustawodawca przewidział w art. 140 aa ust. 4 P.r.d. Przyjęcie przez przewoźnika i wykonanie zlecenia przewozu ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym wbrew ustawowemu zakazowi świadczy bowiem o niedochowaniu należytej staranności i o tym, że miał on jednak wpływ na powstanie naruszenia mimo posiadania zezwolenia odpowiedniej kategorii. Takie oświadczenie kierowcy w ocenie Sądu nie zwalnia z odpowiedzialności z tych samych właśnie powodów. Mając na uwadze powyższe skargę jako bezzasadną Sąd oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło