II SA/Rz 1261/17

PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-07-31

Skład orzekający: Małgorzata Futera

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej lub finansowej od daty wydania poprzedniego postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd odmówił zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji majątkowej lub finansowej, która uzasadniałaby wzruszenie prawomocnego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 165 P.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane lub uchylane jedynie wskutek zmiany okoliczności sprawy, a strona nie przedstawiła takich okoliczności.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, po tym jak jej poprzedni wniosek został prawomocnie odrzucony. W nowym wniosku przedstawiła dane dotyczące swojego majątku (działka, budynek gospodarczy, samochody ciężarowe) oraz ponoszonych kosztów (leasing, energia, podatki, utrzymanie pojazdów) i dochodów (działalność gospodarcza, świadczenie wychowawcze). Sąd ocenił, że przedstawione dane są praktycznie identyczne z tymi, które były podstawą poprzedniego rozstrzygnięcia, a strona nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji finansowej.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. II SA/Rz 1261/17 o odmowie przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. II SA/Rz 1261/17 P O S T A N O W I E N I E Dnia 31 lipca 2018 r. Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku W.P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki placu składowego - postanawia- odmówić zmiany postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. II SA/Rz 1261/17 o odmowie przyznania prawa pomocy. Sygn. II SA/Rz 1261/17 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia 18 kwietnia 2018 r. referendarz sądowy odmówił przyznania W.P. (dalej: "Skarżąca") prawa pomocy w zakresie częściowym w postaci zwolnienie od kosztów sądowych. Od postanowienia Skarżąca wniosła sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 22 maja 2018 r. sygn. II SA/Rz 1261/17 utrzymał postanowienie referendarza w mocy. Zatem stało się ono prawomocne. W kolejnym wniosku, który wpłynął 17 lipca 2018 r. Skarżąca domaga się prawa pomocy również w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podała w nim, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwiema córkami i synem. Odnośnie do danych o majątku posiada działkę o pow. 3,5 ha i budynek gospodarczy o pow. 270 m², 9 samochodów ciężarowych z naczepami. Podała, że rata leasingowa wynosi 8.000 zł, rachunek za energię 11.000 zł, podatki 5000 zł, koszty samochodów 10.000 zł. Oświadczyła, że utrzymuje się z kwoty 2000 zł: 1000 zł z działalności i 1000 zł to świadczenie wychowawcze. Na wyżywienie i potrzeby dzieci wydaje 1000 zł, na utrzymanie domu 800 zł, telefon i Internet 100 zł, utrzymanie pojazdów 10.000 zł . Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje Wniosek Skarżącej należało potraktować jako wniosek o zmianę postanowienia z dnia 18 kwietnia 2018 r. sygn. II SA/Rz 1261/17. Jest on bowiem kolejnym żądaniem w zakresie przyznania prawa pomocy, bardzo podobnym w swojej treści, jak wniosek rozpoznany ww. postanowieniem. W takich więc okolicznościach należało dokonać porównania sytuacji majątkowej i możliwości finansowych istniejących w dacie zgłoszenia pierwszego wniosku z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Skoro dane zawarte w treści aktualnego wniosku są praktycznie zgodne z treścią uprzednio rozpoznanego wniosku, informacje o sytuacji materialnej i majątkowej, w tym użyte w nich sformułowania językowe są identyczne, a Skarżąca nie wykazała zmiany swojej sytuacji finansowej w sposób mający znaczenie w rozpoznawanej sprawie - sytuacja nie uległa pogorszeniu, nie ujawniono nowych okoliczności, z których wynikałyby przesłanki przyznania prawa pomocy, a wręcz odwrotnie – ujawniła w przedłożonym oświadczeniu z dnia 25 kwietnia 2018 r. załączonym do sprzeciwu, że dochody związane z posiadaną nieruchomością rolną wynoszą 12.000 zł - to zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302)- zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem postanowienia niekończące postępowania w sprawie – a do takiej kategorii należy zaliczyć postanowienia w przedmiocie prawa pomocy- mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Należy podkreślić, że bez zmiany okoliczności sprawy sąd nie może zmienić lub uchylić swego postanowienia, nawet gdyby doszedł do wniosku, że jego poprzednia ocena tych okoliczności była błędna (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 listopada 1970 r. , sygn. II CZ 139/70, OSPiKA 1971, nr 10, poz. 178). Przez pojęcie "zmiany okoliczności sprawy", zgodnie z orzecznictwem i doktryną, należy rozumieć wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i obowiązujących przepisach prawnych, które uzasadniają wydanie postanowienia odmiennej treści niż uprzednio wydane (zob. B. Dauter w: B.Dauter, B.Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 382-383). W przypadku sprawy dotyczącej prawa pomocy zmiana musiałaby być tego rodzaju, by przyznanie prawa pomocy stałoby się zasadne. W rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie wskazała na okoliczności, które mogłyby zostać ocenione w taki sposób, że uzasadniałyby wzruszenie prawomocnego postanowienia z dnia 18 kwietnia 2018 r. Z porównania wniosków, tj. wniosku z dnia 13 marca 2018 r. (k.102), i obecnie rozpoznawanego wniosku wynika, że zarówno stan majątkowy, sytuacja finansowa Skarżącej nie uległy zmianie. Skarżąca rozszerzyła informacje o kosztach prowadzonej działalności gospodarczej, nie potwierdziła e dokumentami. Pomimo posiadanej wiedzy - na podstawie treści uzasadnienia postanowienia referendarza – nie uszczegółowiła wniosku o informacje, o które była wzywana w celu wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy. Z kolei oświadczenie z dnia 25 kwietnia 2018 r. nie potwierdza trudnej sytuacji materialnej Skarżącej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, wręcz odwrotnie – wskazuje na dochody, które nie kwalifikują Skarżącej do beneficjentów mogących skorzystać z instytucji prawa pomocy. Zwraca uwagę również i to, że Skarżąca w żadnym ze składanych wniosków nie powołuje się na trudności i kłopoty finansowe, pomimo że treść formularza wyraźnie wskazuje na podanie faktów z których wynika zasadność wniosku. Powyższe stanowi przeszkodę do zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 18 kwietnia 2018 r., ponieważ brak jest okoliczności, które dawałyby podstawę do przyjęcia, że wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 165 P.p.s.a. Skarżąca nie wykazała bowiem, by w okresie od wydania ww. prawomocnego postanowienia do chwili obecnej, tj. do dnia wydania niniejszego postanowienia nastąpiła istotna zmiana okoliczności dotyczących jego sytuacji życiowej determinującej w istotny sposób sytuację majątkową, co uzasadniałoby wydanie postanowienia o treści innej, niż treść postanowienia z dnia 18 kwietnia 2018 r. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 165 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło