II SA/Rz 1266/14

WyrokWSA w Rzeszowie2015-02-03

Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Paweł Zaborniak, Joanna Zdrzałka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii A, ale brak takich przeciwwskazań do kategorii B, może stanowić podstawę do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A, nawet jeśli skarżący kwestionuje prawidłowość tego orzeczenia i jego zgodność z przepisami unijnymi?
Ratio decidendi
Orzeczenie lekarskie stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami danej kategorii, które stało się ostateczne, wiąże organ administracji publicznej i obliguje go do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień. Organy te nie mają kompetencji do merytorycznej weryfikacji takiego orzeczenia, a jego kontrola medyczna możliwa jest jedynie w ramach postępowania odwoławczego przed uprawnionymi jednostkami orzeczniczymi.
Stan faktyczny
Skarżący został skierowany na badania lekarskie po tym, jak prowadził pojazd w stanie po użyciu alkoholu. Orzeczenie lekarskie stwierdziło trwałe przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami kategorii A, ale brak takich przeciwwskazań do kategorii B. Na tej podstawie organ administracji cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A. Po utrzymaniu decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, skarżący wniósł skargę do sądu, kwestionując prawidłowość orzeczenia lekarskiego i jego zgodność z przepisami unijnymi.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 lutego 2015 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami -skargę oddala- II SA/Rz 1266/14 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [.] stycznia 2014 r. nr [.] Prezydent Miasta [.] skierował PC na badania lekarskie przeprowadzone w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii A i B. Orzeczeniem lekarskim z dnia [.] lutego 2014 r. nr [.] /2014 Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [.] stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, z adnotacją "niezdolny trwale". Odrębnym orzeczeniem z tego samego dnia nr [.] /2014 stwierdził z kolei brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B. Dodatkowo orzeczeniem z dnia [.] stycznia 2014 r. nr [.] /13 stwierdzono u PC brak przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Wobec powyższych ustaleń, decyzją z dnia [.] marca 2014 r. Prezydent Miasta [.] cofnął PC uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A. Rozstrzygnięcie to, na skutek wniesionego odwołania uchylono decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [.] z dnia [.] kwietnia 2014 r. nr [.]. Zdaniem Kolegium, przed wydaniem decyzji organ I instancji winien poinformować stronę postępowania o możliwości wypowiedzenia się na temat zgromadzonego materiału dowodowego, zaś zaniechanie tego obowiązku stanowiło naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [.] maja 2014 r. nr [.], wydaną na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 600, ze zm.) Prezydent Miasta [.] cofnął PC uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A z powodu istnienia trwałych przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Wskazał, że PC nie odwołał się od orzeczenia lekarskiego z dnia [.].02.2014 r. stwierdzającego istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami określonej kategorii, a zatem orzeczenie to jako ostateczne wiązało organ do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień. O braku lub istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nie decyduje bowiem organ administracji, lecz wyłącznie lekarz orzecznik. We wniesionym odwołaniu PC wskazał, że decyzja o cofnięciu uprawnień wydana została na podstawie sprzecznych ze sobą i wypełnionych na nieprawidłowym formularzu orzeczeń lekarskich. Zdaniem odwołującego obowiązujące przepisy stawiają takie same wymagania zdrowotne osobom ubiegającym się o prawo jazdy kategorii A i B, a zatem stwierdzenie istnienia przeciwwskazań zdrowotnych wyłącznie w jednej kategorii świadczy, że decyzję wydano w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny sprawy. Decyzją z dnia [.] lipca 2014 r. nr [.] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [.] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że decyzja o cofnięciu uprawnień, o której mowa w art. 103 ustawy o kierujących pojazdami, nie ma charakteru uznaniowego – stwierdzenie prawomocnym orzeczeniem lekarskim istnienia przeciwwskazań zdrowotnych obliguje do cofnięcia kierującemu posiadanych przez niego uprawnień. Orzeczenie lekarskie wydane dla potrzeb postępowania o cofnięcie uprawnień z powodu istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, ze zm., dalej: "k.p.a."). Treść takiego orzeczenia nie podlega zatem weryfikacji przez organy administracji publicznej i w postępowaniu o cofnięcie uprawnień organy nie mają możliwości przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego co do treści wydanego orzeczenia lekarskiego. W przedmiotowej sprawie orzeczenie lekarskie w sposób nie budzący wątpliwości stwierdza istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii A, a zatem organ był zobowiązany do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień ww. kategorii. PC wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, w której zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie jej na podstawie wadliwie ustalonego stanu faktycznego sprawy. Zdaniem skarżącego, badania lekarskie przeprowadzono z naruszeniem regulacji wytycznych Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy. Stwierdzony u niego brak widzenia stereoskopowego nie jest według wspomnianej dyrektywy przeciwwskazaniem zdrowotnym do prowadzenia pojazdów kategorii A, a zatem widzenie stereoskopowe nie powinno być w ogóle badane. Ponadto, wydając decyzję o cofnięciu uprawnień organy nie wzięły pod uwagę treści Orzeczenia Psychologicznego nr [.] /13, stojącego w sprzeczności z wydanymi orzeczeniami lekarskimi. Procedura przeprowadzania badań psychologicznych przewiduje bowiem badanie wzroku i w toku badań psychologicznych skarżący został poddany badaniu widzenia stereoskopowego oraz konsultacji okulistycznej. Zatem w sytuacji, w której organ dysponuje wzajemnie wykluczającymi się opiniami winien przeprowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe i w sposób nie pozostawiający wątpliwości ustalić, czy po stronie skarżącego zachodzą przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami. W piśmie procesowym z dnia 9 stycznia 2015 r. PC podniósł dodatkowo, że wzór orzeczenia lekarskiego "określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań kierowców", dopuszcza zamieszczenie rozstrzygnięcia wyłącznie pozytywnego lub negatywnego dla grupy kierowców z uprawnieniami kategorii A i B. Wydane zaś orzeczenia mają charakter sprzeczny i zostały wystawione na nieprawidłowo wypełnionych drukach. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji następuje tylko wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a –c P.p.s.a. W sytuacji zaś występowania przesłanek przewidzianych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, Sąd stwierdza nieważność takiej decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Dokonując tak określonej kontroli w niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził wymienionych wyżej wad i naruszeń, co skutkowało oddaleniem skargi. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji był art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j. Dz. U. z 2014 r., poz. 600, ze zm.), który nakazuje staroście wydanie decyzji administracyjnej o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Tryb kierowania na badania, ich przeprowadzania oraz wydawania orzeczeń lekarskich stwierdzających istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi regulują obecnie przepisy ww. ustawy o kierujących pojazdami oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców ( Dz. U. z 2014 r., poz. 949). W dacie wydania zaskarżonej decyzji obowiązywało natomiast rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 133). Wskazany akt wykonawczy - wydany na podstawie art. 123 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137) - zachował moc obowiązującą pod rządem ustawy o kierujących pojazdami na mocy art. 137 tej ustawy. W rozpoznawanej sprawie skarżący został skierowany na badania lekarskie decyzją Prezydenta Miasta [.] z dnia [.] stycznia 2014 r., w związku z ustaleniem, że kierował on pojazdem w stanie po użyciu alkoholu, która to okoliczność została stwierdzona wyrokiem Sądu Rejonowego w [.] Wydział VIII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w [.] z dnia [.] sierpnia 2013 r., sygn.. akt VIII W [.] /13. Wyrokiem tym Sąd orzekł m. in. środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym z wyłączeniem pojazdów do których prowadzenia niezbędna jest kategoria "B" prawa jazdy na okres 6 miesięcy. Decyzja o skierowaniu na badania lekarskie została zatem wydana wobec zaistnienia przesłanki z art. 99 ust. 1 pkt 2 ppkt a) ustawy o kierujących pojazdami. W niniejszej sprawie skarżący poddał się takiemu badaniu w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [.] w dniu [.] lutego 2014 r. i orzeczeniem lekarskim nr [.] /2014 wydający je lekarz stwierdził istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A, z adnotacją "niezdolny trwale". Jednocześnie tego samego dnia tenże sam lekarz wydal odrębne orzeczenie nr [.] /2014 stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami kategorii B. Orzeczenie nr [.] /2014 o istnieniu przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A było podstawą do wydania w niniejszej sprawie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w tej kategorii, wobec jednoznacznego brzemienia art. 103 ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o kierujących pojazdami powołanymi wcześniej. Słusznie wskazuje Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że ostateczne orzeczenia lekarskie wydane w oparciu o wymienione rozporządzenie z 7.01.2004 r. nie podlegają merytorycznej weryfikacji przez organy administracji publicznej w prowadzonych przez nie postępowaniach o cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami. Kontrola merytoryczna (pod względem medycznym) orzeczenia lekarskiego możliwa jest wyłącznie w ramach postępowania odwoławczego prowadzonego przez uprawnione jednostki orzecznicze wymienione w § 12 ww. rozporządzenia. Z tego też powodu zarzuty skargi dotyczące rodzajów badań przeprowadzanych przez uprawnionego lekarza nie mogły odnieść zamierzonego rezultatu. Należy zauważyć, że zakres i sposób przeprowadzania badań lekarskich w rozpoznawanej sprawie określało szczegółowo rozporządzenie z 7.01.2004 r., natomiast konkretnego schorzenia czy dysfunkcji stanowiących podstawę orzeczenia o stwierdzeniu istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami nie wymienia się w tym orzeczeniu, z uwagi na tajemnicę lekarską. Wynika to wyraźnie z treści wymienionych przepisów, w tym także załącznika nr 5 do ww. rozporządzenia, które określa wzór orzeczenia lekarskiego. Nie są także zasadne zarzuty skarżącego wskazującego na nieprawidłowość wydanego orzeczenia lekarskiego, stanowiącego podstawę zaskarżonej decyzji. W ocenie Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że nie było możliwe zakreślenie jednej z kategorii – "A" w wyżej wymienionym orzeczeniu bowiem we wzorze takiego orzeczenia stanowiącym wspomniany wyżej załącznik nr 5 do rozporządzenia wspólnie umieszczono kategorię: A, A1, B, B1, T, B+E. Wskazuje na to treść w/w rozporządzenia gdzie w odniesieniu do kategorii "A i B" inne są wymagania zdrowotne. Biorąc pod uwagę przytoczone okoliczności Sąd uznał, że postępowanie administracyjne w kontrolowanej sprawie zostało przeprowadzone prawidłowo, nie zawiera uchybień podnoszonych przez skarżącego, a zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca nie naruszają prawa w sposób określony w art. 145 § 1 P.p.s.a. Z tych względów, w oparciu o art. 151 P.p.s.a Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło