II SA/Rz 1271/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 7 października 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych - postanawia - przyznać wnioskodawcy prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Z. M. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł od tej skargi, wystąpił z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Zwrócił uwagę, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego jedyny dochód to renta w wysokości 856,70 zł, z której po potrąceniu związanym z prowadzonym wobec niego postępowaniem egzekucyjnym pozostaje mu do dyspozycji kwota 605 zł. Pokrywa z niej wydatki związane z utrzymaniem stanowiącego jego własność mieszkania o pow. ok. 50 m.kw. (365 zł), z leczeniem (50 zł), jak też koszt biletu autobusowego (50 zł) i ubezpieczenia (32 zł). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Sytuacja Z. M., przedstawiona przez niego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazuje na zasadność jego żądania. Zasadniczo to strony postępowania sądowego ponoszą związane z nim koszty, a ich obowiązek w tym zakresie wynika z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Jeśli jednak okoliczności dotyczące konkretnej strony przesądzają o niemożności samodzielnego poniesienia przez nią kosztów związanych z danym postępowaniem sądowym, to wówczas ustawodawca przewidział instytucję prawa pomocy stanowiącą – w sytuacjach wyjątkowych - dofinansowanie ze środków publicznych. W świetle mianowicie brzmienia art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., częściowe prawo pomocy, a zatem obejmujące np. zwolnienie od kosztów sądowych, o jakie ubiega się skarżący, przyznawanej jest wnioskodawcy, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dane wniosku Z. M. pokazują, że wymieniony - z uwagi na niski dochód, który otrzymuje – 605 zł - nie może pokryć związanych z niniejszą sprawą kosztów sądowych. Wiązałoby się to bowiem z niemożnością zaspokojenia jego podstawowych potrzeb życiowych tj. w zakresie wyżywienia, leczenia czy mieszkania. Zauważyć także należy, że skarżący to osoba niepełnosprawna w stopniu lekkim, pozostająca w leczeniu, co z pewnością ogranicza możliwość wykonywania choćby prac dorywczych celem poprawy sytuacji materialnej. Skoro więc poza możliwościami płatniczymi wnioskodawcy znajduje się uiszczenie wpisu od jego skargi, jak też ewentualnych dalszych kosztów sądowych, bo groziłoby to powstaniem uszczerbku, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., to uwzględniono żądanie strony, orzekając jak w sentencji na podstawie art. 257 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.