II SA/Rz 1279/17
PostanowienieWSA w Rzeszowie2017-12-07
Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Partyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych przy samowolnej budowie sieci teletechnicznej, które zobowiązuje do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych w określonym terminie, może nastąpić na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. ze względu na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, uznając, że nie wiąże się z tym niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Postanowienie o wstrzymaniu robót ma charakter proceduralny i uruchamia postępowanie naprawcze, a nie stanowi podstawy do rozbiórki. Ryzyko rozbiórki powstaje dopiero w wyniku wydania odrębnej decyzji, a skarżąca może wnioskować o zmianę terminu wykonania nałożonych obowiązków.Stan faktyczny
Skarżąca M.J. wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB), które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wstrzymujące roboty budowlane przy samowolnej budowie sieci teletechnicznej i zobowiązujące do przedłożenia dokumentów legalizacyjnych do 31 grudnia 2017 r. Skarżąca podniosła, że nie jest w stanie dotrzymać terminu i obawia się nakazania rozbiórki obiektu.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Ewa Partyka po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2017 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M.J. o wstrzymanie wykonania postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w sprawie ze skargi M.J. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych - p o s t a n a w i a - odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia
Postanowieniem z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane przy samowolnej budowie sieci teletechnicznej napowietrznej na słupach betonowych na działkach nr ewid. 161, 290, 291/1, 291/2, 291/5 (obręb 4 – [...]) stanowiących pasy drogowe dróg gminnych – ul. [...],[...],[...] oraz zobowiązał M.J. [...] do przedłożenia w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia postanowienia stosownych dokumentów, mających na celu legalizację rzeczonego przedsięwzięcia.
Rozpatrując sprawę na skutek zażalenia skarżącej, postanowieniem z dnia [...] października 2017 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku, wyznaczając jednocześnie nowy termin do dnia 31 grudnia 2017 r., w pozostałym zaś zakresie utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.
Na powyższe postanowienie M.J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, w której zawarła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w całości. Wnioskodawczyni podniosła, że nie jest w stanie dotrzymać wyznaczonego terminu, bowiem kwestionuje przed Sądem zasadność postanowienia nakładającego na nią wskazany obowiązek, zaś postępowanie sądowe z pewnością nie ulegnie zakończeniu przed datą 31 grudnia 2017 r., to zaś skutkować będzie nakazaniem rozbiórki budowanego obiektu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Zgodnie z w art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm. - dalej: "P.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie powoduje, co do zasady, wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże po przekazaniu sądowi skargi, zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części takiego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Sąd rozpoznaje wniosek nie badając jednak zasadności skargi w kontekście wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności.
Przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania skarżąca uczyniła postanowienie WINB wstrzymujące roboty budowlane przy samowolnej budowie sieci teletechnicznej oraz zobowiązujące skarżącą do przedłożenia do dnia 31 grudnia 2017 r. koniecznych dokumentów, celem legalizacji rzeczonego przedsięwzięcia. Jak wynika z akt sprawy z uwagi na brak wymaganego zgodnie z przepisem art. 29 ust. 1 pkt 19a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1332, zwanej dalej: "p.b.") zgłoszenia budowy sieci teletechnicznej, organ stosując art. 48 ust. 2 i 3 tej ustawy wydał postanowienie o wskazanej wyżej treści. Skarżąca podnosi, że do czasu rozpatrzenia sprawy przez Sąd nie wykona nałożonych na nią obowiązków, bowiem nie zgadza się z rozstrzygnięciem organu, to zaś wobec upływu wyznaczonego jej terminu spowoduje w dalszej kolejności nakazanie rozbiórki spornego obiektu i może wywołać trudne do odwrócenia skutki w jej sferze majątkowej. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art. 48 ust. 4 p.b., w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych przez organ nadzoru obowiązków, stosuje się przepis ust. 1, który stanowi, że organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a.
Zważyć należy, że wykonalność zaskarżonego postanowienia może być rozumiana w dwóch aspektach. Pierwszy odnosi się do kwestii wstrzymania prowadzonych robót budowlanych. W tym zakresie Sąd zauważa, że postanowienie to nie ma charakteru kończącego postępowanie i załatwiającego co do istoty kwestię legalizacji. Celem wstrzymania prowadzenia robót jest w istocie rozważenie przez organ, jakie nakazy względnie zakazy w odniesieniu do prowadzonej budowy powinny zostać wydane. Dopiero skutkiem wydania zaskarżonego postanowienia będzie przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji postępowania w przedmiocie legalizacji wykonanych robót budowalnych (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. II SA/Lu 811/11, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że nie można wstrzymać wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, gdyż postanowienie to zostało wydane w celu usunięcia skutków samowolnego działania inwestora i doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Inaczej mówiąc, wydanie takiego postanowienia uruchamia tryb postępowania naprawczego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. Zatem kwestionowane postanowienie ma na celu niedopuszczenie do dalszego naruszenia prawa przez skarżącą (por. postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 28 stycznia 2014 r., sygn. II SA/Rz 1342/13, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Co więcej, wstrzymanie wykonania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych stanowiłoby w istocie przyzwolenie na dalsze prowadzenie prac przez inwestora mimo samowoli budowlanej.
Nadto Sąd zauważa, że stosownie do treści przytoczonego wyżej przepisu art. 48 ust. 1 p.b. skarżone postanowienie samo w sobie nie stanowi podstawy rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu. Podstawą taką jest dopiero wydana, zgodnie z treścią tego przepisu, decyzja o nakazie rozbiórki. W/w decyzję wydaje się dopiero po bezskutecznym upływie wyznaczonego stronie terminu do wykonania nałożonych postanowieniem obowiązków, co w sprawie niniejszej jeszcze nie miało miejsca. Tak więc podnoszone przez skarżącą niebezpieczeństwo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków w jej sferze majątkowej nie wiąże się bezpośrednio z wykonaniem skarżonego postanowienia, lecz dopiero z wykonaniem ewentualnej decyzji o nakazie rozbiórki spornego obiektu. Przedstawienie zaś wskazanych w postanowieniu dokumentów nie jest związane z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody ani też nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków. Ten drugi aspekt wykonalności zaskarżonego postanowienia odnosi się bowiem do nałożonych na inwestora obowiązków. Na gruncie niniejszej sprawy obowiązek taki stanowi konieczność przedłożenia wskazanych przez organ dokumentów.
Skarżąca wskazała we wniosku, że nie dostarczy wymaganych dokumentów "z oczywistych względów", gdyż kwestionuje zasadność postanowienia o takiej treści.
Zauważyć należy, że fakt wniesienia skargi do Sądu nie zwalnia skarżącej z wykonania nałożonych na nią postanowieniem obowiązków, zaś skarżąca musi liczyć się z ryzykiem, jakie niesie ze sobą podjęcie takiej decyzji.
Jeśli zaś chodzi o podnoszone konsekwencje bezskutecznego upływu terminu na wykonanie wskazanych obowiązków, skarżąca może przecież wnioskować do właściwego organu o jego zmianę.
Nie znajdując więc podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia przewidzianych w art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia. Jak wyżej wskazano z wykonaniem nałożonych na stronę zaskarżonym postanowieniem obowiązków nie jest bowiem związane niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona we własnym zakresie może zaś podjąć działania, które mogą wpłynąć na zmianę wyznaczonego jej terminu na przedstawienie wymaganych dokumentów.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło