II SA/Rz 128/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku S. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków - postanawia - przyznać skarżącemu S. D. prawo pomocy poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. S. D., wezwany do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł od swej skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Motywując żądanie podniósł, że jego aktualna sytuacja majątkowa nie pozwala mu na uiszczenie jakichkolwiek wydatków związanych z postępowaniem zainicjowanym jego skargą bez powstania uszczerbku w niezbędnym utrzymaniu. Podkreślił nadto, że przedmiotowa sprawa jest wynikiem błędu prowadzących ją organów, dlatego też nie powinien ponosić związanych z tym konsekwencji finansowych. Wskazał, że nie posiada wykształcenia prawniczego ani geodezyjnego, przez co trudno mu zrozumieć używane w tym zakresie pojęcia. Według oświadczenia wnioskodawcy, prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe z wymagającą stałej opieki matką, która przez szesnaście godzin dziennie podłączona jest do specjalnej aparatury tlenowej. W związku ze sprawowaniem opieki nad matką skarżący nie może podjąć zatrudnienia. Rodzina mieszka w domu stanowiącym własność siostry wnioskodawcy, która ma z kolei inne miejsce pobytu. Jedyny dochód rodziny stanowi pobierana przez matkę skarżącego renta rodzinna w wysokości 1 200 zł. Wcześniej skarżący pobierał także zasiłek opiekuńczy, jednak w związku ze zmianą regulacji stracił do niego prawo. Jako comiesięczne wydatki wnioskodawca wskazał: 250 zł (prąd, wysokość płatności z tego tytułu związana jest z podłączeniem matki do aparatury tlenowej), 37,50 zł (gaz), 38,50 zł (woda), 300 zł (lekarstwa jego i matki), 250 zł (koszt dowozu matki do lekarzy). Jedynym majątkiem wnioskodawcy jest nieruchomość rolna o powierzchni 0,49 ha. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W tym pierwszym przypadku obejmuje ono zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, na co wskazuje art. 245 § 2 P.p.s.a. Przesłanka uwzględnienia żądania w takim właśnie najpełniejszym zakresie ustanowiona została w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. jako niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Ustawodawca zaznaczył przy tym, że to składający stosowny wniosek winien wykazać, że jego sytuacja rodzinna, stan majątkowy i dochody nie pozwalają na poniesienie kosztów zainicjowanego przez siebie postępowania. W ocenie rozpoznającej żądanie S. D., przedstawione przez niego dane świadczą o tym, że w jego przypadku spełniona została podana wyżej przesłanka przyznania prawa pomocy - określona w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Należy bowiem podkreślić, że wnioskodawca nie uzyskuje żadnego dochodu. Środki, z których utrzymuje siebie i matkę pochodzą z renty wyżej wymienionej, wynoszącej 1 200 zł. Muszą one wystarczyć na pokrycie wydatków związanych z utrzymaniem domu, wyżywieniem i leczeniem. Istotne jest przy tym, że koszt utrzymania domu jest stosunkowo wysoki z uwagi na znaczne rachunki za energię elektryczną, co z kolei związane jest z faktem, iż matka skarżącego podłączona jest przez szesnaście godzin dziennie do specjalnej aparatury tlenowej. Wysokie w kontekście pozostającego do dyspozycji rodziny dochodu są także wydatki na leczenie tak wnioskodawcy, jak i jego matki. Nie może także umknąć z pola uwagi to, że S. D. - sprawując nad matką opiekę - nie jest w istocie w stanie podjąć jakiegokolwiek zatrudnienia w celu poprawy ich sytuacji materialnej. Oprócz nieruchomości rolnej o powierzchni 0,49 ha rodzina nie posiada zaś jakiegokolwiek majątku czy też zasobów pieniężnych. Z przedstawionych przez skarżącego w jego wniosku informacji dotyczących środków, którymi co miesiąc dysponuje rodzina wynika, że wynoszą one 1 200 zł, a zatem po opłaceniu kosztów związanych z utrzymaniem domu oraz leczeniem pozostaje kwota niewiele ponad 300 zł, która z pewnością przeznaczana jest na wyżywienie rodziny. Biorąc pod uwagę jej wielkość należy przyjąć, że wnioskodawca uzyskuje pewne plony z posiadanej nieruchomości rolnej. Uwzględniwszy powyższe uznano, że S. D. nie ma możliwości pokrycia tak kosztów sądowych w niniejszej sprawie (których wysokość na aktualnym etapie postępowania wynosi 200 zł), jak i tym bardziej wyższych z pewnością kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Z podanych względów uwzględniono żądanie skarżącego w pełni poprzez przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, o czym orzeczono na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Odnosząc się natomiast do stwierdzenia wnioskodawcy, że sprawa z jego skargi stanowi wynik błędnego działania prowadzących ją organów, a zatem nie powinien on ponosić żadnych finansowych konsekwencji powyższego należy wskazać skarżącemu na brzmienie art. 200 P.p.s.a. Zgodnie z nim w razie, gdy skarga zostanie uwzględniona, przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Powyższe nie ma jednak w przypadku wnioskodawcy znaczenia, skoro zwolniono go od obowiązku ponoszenia w niniejszej sprawie kosztów sądowych. Należy też zaznaczyć, że jedynymi okolicznościami, które brane są pod uwagę przy rozstrzyganiu w przedmiocie wniosku o prawo pomocy są te dotyczące stanu rodzinnego, majątkowego i dochodów i takie też uwzględniono przy rozpoznawaniu niniejszego wniosku. Jako bez znaczenia należy więc uznać podnoszone przez skarżącego kwestie związane z brakiem wykształcenia geodezyjnego czy prawniczego.