II SA/Rz 128/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-05-13

Skład orzekający: Paweł Zaborniak, Ewa Partyka, Małgorzata Wolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie na wniosek strony, jeśli strona podnosi jedynie subiektywne odczucia dotyczące przebiegu postępowania i nie uprawdopodabnia obiektywnych okoliczności mogących wzbudzić wątpliwości co do bezstronności sędziów?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego, oparty wyłącznie na subiektywnych odczuciach strony dotyczących przebiegu postępowania, braku wnikliwości w analizie dowodów czy niekorzystnych rozstrzygnięciach, nie może zostać uwzględniony. Aby wyłączyć sędziego, strona musi uprawdopodobnić obiektywne okoliczności, które mogłyby wzbudzić wątpliwości co do jego bezstronności, zgodnie z przepisami art. 19 i 20 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W trakcie postępowania jeden z uczestników postępowania, J. P., złożył wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie kilku sędziów WSA w Rzeszowie. Jako przyczynę wnioskodawczyni podała wątpliwości co do bezstronności sędziów, wynikające z niekorzystnych dla niej orzeczeń w przeszłości, rzekomo mało wnikliwej analizy materiału dowodowego i lekceważenia jej argumentów. Wnioskodawczyni sugerowała również, że na bezstronność sędziów może wpływać jej syn, zajmujący wysokie stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowił oddalić wniosek o wyłączenie sędziów od orzekania w sprawie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 13 maja 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Zaborniak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Partyka Sędzia NSA Małgorzata Wolska po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosków J. P. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w sprawie ze skargi E. .S., W. S. i J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji - postanawia - oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie o sygn. akt: II SA/Rz 128/15 sędziego NSA Stanisława Śliwy oraz sędziów WSA: Krystyny Józefczyk, Magdaleny Józefczyk, Elżbiety Mazur – Selwy, Joanny Zdrzałki. UZASADENIENIE W dniu 2 lutego 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej Sąd lub WSA w Rzeszowie) wpłynęła skarga E. S., W. S. i J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji. W dniu 11 lutego 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynął wniosek o J. P. o wyłączenie od orzekania w sprawie o sygn. akt: II SA/Rz 128/15 sędziów WSA w Rzeszowie: Zbigniewa Solarskiego, Joanny Zdrzałki, Magdaleny Józefczyk, Krystyny Józefczyk, Stanisława Śliwy oraz Elżbiety Mazur – Selwy oraz wystąpienie z wnioskiem do NSA o wyznaczenie innego sądu do rozpatrzenia skargi. W uzasadnieniu wniosku J. P. podała, że posiada uzasadnioną wątpliwość co do "bezstronności" objętych wnioskiem sędziów. Podniosła, że fakt, iż we wszystkich sprawach zapadały niekorzystne dla niej orzeczenia nie był następstwem oceny wynikającej z obowiązującego prawa. Jej zdaniem materiał dowodowy, znajdujący się w aktach sprawy był przez tych sędziów rozpatrzony mało wnikliwie, a przedstawiane przez nią dowody skutecznie uznane za nieistotne. Jako przykład podała sprawę ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego, w której skarga została w dniu 12 marca 2013 r. oddalona. Jak podała, na rozprawie przerywano jej składanie zeznań uznając je za mało istotne dla sprawy, a "jedna z obecnych na rozprawie sędziów swoimi gestami okazywała lekceważenie i zniechęcenie". Podała, że podnoszone przez nią w pismach procesowych argumenty nie były uwzględniane, a skargi składane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie były oddalane lub odrzucane, bez odpowiedniej i wnikliwej analizy materiału dowodowego. Tolerowanie łamania prawa przez sędziów budzi uzasadnione i poważne obawy do co ich bezstronności. Na taki stan rzeczy na wpływ pełniący ważne stanowiska syn skarżącej, który swoje znajomości wykorzystuje do załatwiania spraw swojej matki. Przeniesienie sprawy do innego Sądu nie przyniesie zbyt dużych strat, a w ten sposób rozwiane zostaną wszelkie wątpliwości co do wykorzystania stanowiska w celu obrony interesów matki przez syna kosztem interesów pozostałych stron. Wyjaśniła, że jej żądanie nie ma służyć kontrolowaniu merytorycznej prawidłowości orzekania przez ww. sędziów, ale zapewnieniu bezstronności w orzekaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami), dalej P.p.s.a., enumeratywnie wymienia przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samego prawa. Stosownie do treści art. 18 § 1 P.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (pkt 6); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Stosownie natomiast do unormowań zawartych w art. 19 tej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia, strona która przystąpiła do rozprawy, powinna uprawdopodobnić ponadto, że przyczyna wyłączenia dopiero później powstała lub stała się jej znana (art. 20 § 1 i § 2 P.p.s.a.). Podkreślić należy, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego musi faktycznie wystąpić w danej sprawie oraz musi zostać uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji w odniesieniu do każdego z sędziów, których wniosek dotyczy. Analizując argumenty przytoczone we wniosku Sąd stwierdza, że J. P. nie wskazała takich przyczyn, wymienionych w art. 19 P.p.s.a., które w racjonalny sposób uzasadniałyby wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy. Nie wymienili zindywidualizowanych przyczyn wyłączenia w odniesieniu do każdego sędziego i nie uprawdopodobnili faktu ich zaistnienia. Takiej okoliczności z pewnością nie stanowią subiektywne odczucia skarżących dotyczące przebiegu rozpraw przeprowadzonych w toczących się ich udziałem sprawach. Argumenty nienależytego zgromadzenia materiału dowodowego czy też rozpoznania spraw w pominięciem dowodów mających znaczenie dla spraw mogą być podnoszone w zarzutach będących treścią skargi kasacyjnej, a nie we wniosku o wyłączenie sędziów. Wydanie niekorzystnych dla skarżących rozstrzygnięć organów administracji publicznej z powołaniem się na "znajomości", co podniosła skarżąca we wniosku także nie może być przedmiotem oceny Sądu w postępowaniu o wyłączenie sędziego. Brak jest również podstaw do przyjęcia, że między sędziami objętymi wnioskami a skarżącym zachodził stosunek osobisty tego rodzaju, iż mógłby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziów. Rozpatrywany wniosek oparty jest zatem wyłącznie na odczuciach wnioskodawczyni, które nie stanowią podstawy prawnej do uwzględnienia wniosku. Subiektywne przekonanie o braku bezstronności sędziego nie może być argumentem przemawiającym za wyłączeniem sędziego, jeśli nie zachodzą rzeczywiste, obiektywne powody wskazujące na brak tej bezstronności, a takich wnioskodawczyni ani nie wskazała ani nie uprawdopodobniła. Końcowo Sąd stwierdza, że sędzia wskazany przez J. P. "Zbigniew Solarski" nie orzeka w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie. W tych okolicznościach na podstawie art. 22 § 1 i § 2 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziów wymienionych w sentencji postanowienie należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło