II SA/Rz 1290/13

PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-12-10

Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego, która nie podjęła pracy z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką i utrzymuje się z jej niskiej emerytury oraz niewielkiego dochodu z gospodarstwa rolnego, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Osoba, która kwestionuje decyzję o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, jest ustawowo zwolniona z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. W sytuacji, gdy dochód rodziny jest niski (1152,50 zł brutto miesięcznie) i nie pozwala na pokrycie kosztów wynagrodzenia adwokata bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a wnioskodawczyni z przyczyn obiektywnych nie może podjąć zatrudnienia z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką, spełnione są przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Stan faktyczny
Skarżąca M. R. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Wnioskodawczyni wskazała, że nie pracuje z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką, a jej dochody pochodzą z emerytury matki (968,13 zł brutto) i dochodu z gospodarstwa rolnego (184,37 zł brutto), co daje łącznie 1152,50 zł brutto miesięcznie. Podkreśliła konieczność ponoszenia wydatków na leczenie i utrzymanie gospodarstwa.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy poprzez ustanowienie dla skarżącej adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 10 grudnia 2013 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego - postanawia - przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie dla skarżącej adwokata. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, M. R. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazała, że w związku z wieloletnim sprawowaniem opieki nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, nie podjęła pracy i nie uzyskuje żadnych dochodów. Wraz z matką mieszkają w domu o powierzchni 95 m. kw., utrzymując się z jej emerytury w wysokości brutto 968,13 zł. Do dochodu rodziny wnioskodawczyni zaliczyła także dochód z gospodarstwa rolnego o powierzchni 2,5 ha, wynoszący 184,37 zł brutto. Składająca wniosek podniosła, że matka wymaga stałego leczenia, z czym wiąże się konieczność zakupu lekarstw. Podkreśliła, że z uzyskiwanych środków ciężko jest im zaspokoić wszystkie potrzeby gospodarstwa. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: W pierwszej kolejności zauważenia wymaga, że M. R. -kwestionując decyzję o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego - mieści się w grupie osób ustawowo zwolnionych z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przesądza o tym mianowicie treść art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Dlatego też jej wniosek w tym zakresie nie będzie podlegać rozpoznaniu. W takiej sytuacji, żądanie ustanowienia adwokata należy rozpatrzeć w aspekcie przesłanki przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, wymienionej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., który stanowi, że jest nią niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym w świetle powyższej regulacji, wykazanie powyższego spoczywa na ubiegającym się o pomoc. Mając na uwadze wskazany przepis, jak też przedstawione we wniosku dane uznać należało, że M. R. znajduje się w sytuacji uprawniającej do uzyskania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Wyżej wymieniona nie wskazała wprawdzie wysokości ponoszonych co miesiąc wydatków, jednak z uzyskiwanego przez rodzinę dochodu wynoszącego brutto 1152,50 zł z pewnością brak jest obiektywnej możliwości wygospodarowania środków na wolnorynkowe wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika. Za zasadnością przyznania prawa pomocy przemawia także fakt, iż wnioskodawczyni z przyczyn obiektywnych nie może podjąć zatrudnienia celem poprawy swej sytuacji materialnej, bowiem opiekuje się niepełnosprawną matką. Z podanych względów uwzględniono żądanie M. R. i ustanowiono dla nie adwokata, działając an podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło