II SA/Rz 13/10
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-02-19
Skład orzekający: Referendarz sądowy Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód netto wynosi 673,67 zł miesięcznie, posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności i samotnie gospodaruje, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W niniejszej sprawie skarżący, posiadający niskie dochody, umiarkowany stopień niepełnosprawności i samotnie gospodarujący, wykazał brak możliwości pokrycia kosztów sądowych, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie.Stan faktyczny
Skarżący B. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie umorzenia postępowania. Skarżący samotnie zamieszkuje w domu o pow. 100 m², nie posiada nieruchomości rolnych, a jego jedynym dochodem jest renta chorobowa w wysokości 673,67 zł netto. Posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności i korzysta z pomocy rodziny.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 19.02.2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. reprezentowanego przez brata S. P., o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B.P., na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...].12.2009 r., znak [...], wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wymiany pokrycia dachu budynku mieszkalnego w J., - postanawia - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez: 1) zwolnienie skarżącego od kosztów sądowych w całości, 2) ustanowienie adwokata.
Sygn. II SA/Rz 13/10
Uzasadnienie
B. P. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jego żądanie polega na zwolnieniu od kosztów sądowych w całości oraz na ustanowieniu adwokata. Złożony wniosek odpowiada przewidzianej przez prawo formie; dotyczy sprawy o sygn. II SA/Rz 13/10. Sprawa o podanej powyżej sygnaturze nie została zakończona do chwili obecnej przed WSA. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego należnego z tytułu złożenia skargi na decyzję organu nadzoru budowlanego w kwocie 500 zł.
W toku postępowania wyjaśniającego, na podstawie treści wniosku PPF, ustalono następujące okoliczności rodzinne i majątkowe wnioskodawcy: B. P. zamieszkuje samotnie w domu o pow. 100 m². Skarżący nie posiada nieruchomość rolnych. Podstawą utrzymania strony wnioskującej jest renta chorobowa w wysokości 673,67 zł netto. Strona korzysta z pomocy rodziny. Wnioskodawca posiada orzeczony umiarkowany stopień niepełnosprawności (oświadczenie pełnomocnika wnioskodawcy zawarte w piśmie z 6.12.2009 r.).
Stwierdzono co, następuje :
Wniosek B.P. zasługuje na uwzględnienie w całości.
Wypada wyjaśnić, iż na instytucję prawa pomocy składa się zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Według treści art. 245 § 1 ustawy z 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej P.p.s.a.), prawo pomocy może zostać przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy określa art. 246 wyżej powołanej ustawy. Na mocy art. 246 § 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Należy też podkreślić, że prawo pomocy jest instytucją szczególną, mogąca znaleźć zastosowanie jedynie w sytuacjach wyjątkowych. Zwolnienie od kosztów sądowych czy przyznanie fachowego pełnomocnika skutkuje pozbawieniem budżetu państwa należnych dochodów. Wyjątkowość tej instytucji podkreślają rygorystyczne wymogi przyznania prawa pomocy. Dotyczy to zwłaszcza prawa pomocy w zakresie całkowitym (por. art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.).
Wniosek skarżącego obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie fachowego pełnomocnika wykonującego zawód adwokata. Z tego względu powinien udowodnić brak jakichkolwiek możliwości pokrycia kosztów finansowych postępowania przed sądem pierwszej i drugiej instancji (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Według rozpoznającego wniosek, B. P. wykazał w wymaganym przez prawo stopniu przesłanki przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie tej instytucji. Ujawniony we wniosku PPF majątek i związane z nim rzeczywiste możliwości osiągania przychodów są zdatne do zaspokajania potrzeb o charakterze niezbędnym samotnie gospodarującej osoby fizycznej. Zdolność majątkowa skarżącego, którą przedstawia treść wniosku PPF, pozwala egzystować na poziomie utrzymania koniecznego. Za to utrzymanie uznaje się gotowość osoby fizycznej do pokrycia wydatków na zakup żywności, lekarstw oraz utrzymanie lokalu mieszkalnego. Skromna kwota 673,67 zł netto jednoosobowego gospodarstwa domowego B. P., nie może zostać naruszona kosztami postępowania sądowego, gdyż jest potrzebna do nabycia żywności oraz lekarstw. Wysokość wpisu sądowego w kwocie 500 zł stanowi znaczącą część miesięcznych dochodów strony. Nie sposób pominąć, iż aktualna pora roku wiąże się z wydatkami na ogrzewanie lokalu. Poza tym, stan zdrowia skarżącego niewątpliwie wpływa na jego zdolność finansową. Umiarkowana niepełnosprawność strony obniża naturalne zdolności zarobkowania. Trudno zaprzeczyć, iż potencjał zawodowy strony nie jest taki sam jak osoby w pełni sprawnej fizycznie. Obecny poziom życia wnioskodawcy odpowiada więc wymogom przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Innymi słowy, skarżący w niniejszej sprawie zasadnie twierdzi, że nie posiada jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Z wyżej powołanych względów należało orzec o przyznaniu prawa pomocy w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło