II SA/Rz 131/08

WyrokWSA w Rzeszowie2008-05-08

Skład orzekający: Robert Sawuła, Krystyna Józefczyk, Jolanta Ewa Wojtyna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących przebiegu granic działek, uwzględniając istniejące oświadczenia stron i dokumentację geodezyjną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarga nie jest uzasadniona, ponieważ organy administracji prawidłowo postąpiły, odmawiając wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących przebiegu granic między działkami nr 1446 i 1448 a działkami nr 1442/1 i 1493/1. Ustalenia te opierały się na zgodnych oświadczeniach stron, dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego oraz istniejących protokołach ustalenia granic, a spory graniczne w tym zakresie powinny być rozstrzygane w odrębnym trybie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wprowadzenie zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczących przebiegu granic działek nr 1446 i 1448. Po wielokrotnych postępowaniach i uchyleniach decyzji, organ I instancji wydał decyzję o wprowadzeniu zmian w zakresie niektórych granic, jednocześnie odmawiając zmian w zakresie granic między działkami nr 1446 i 1448 a działkami nr 1442/1 i 1493/1. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Skarżący zarzucali niewiarygodność dokumentacji geodezyjnej, brak uwzględnienia faktycznego przebiegu granic oraz błędy w ustaleniach organów.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła /spr./ Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 8 maja 2008 r. sprawy ze skargi M. i S. T. oraz B. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala- Wnioskiem z 10.06.2005r. B. P. oraz M. i S. T. zwrócili się do Wydziału Geodezji Urzędu Miasta Rz. o rozpatrzenie sprawy dotyczącej granic działki gruntowej od strony sąsiada – B. Ś.. Po korespondencji z dyrektorem Wydziału Geodezji UM Rz. wnioskodawcy wyjaśnili, iż chodzi im o kwestię zgodności przebiegu granic na mapach ewidencyjnych odnośnie działki nr 1446 i działki 1441 oraz 42 (prawdopodobnie powinno być nr 1442). Decyzją z [...].02.2006r. Nr [...] Prezydent Miasta podając, iż działa na wniosek B. P. orzekł o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym gruntów obrębu 211 Rz. – Z. odnośnie działki nr 1446, orzeczenie to doręczono B. P. oraz B. i G. Ś.. Decyzja ta została następnie sprostowana postanowieniem z [...].03.2006r. w aspekcie posługiwania się przez organ I instancji błędnie powoływanymi nazwiskami osób przytoczonych w uzasadnieniu decyzji. Od powyższej decyzji odwołali się B. P. oraz S. T.. Postanowieniem z [...].11.2006r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) stwierdził niedopuszczalność odwołania S. T. wywodząc, iż skoro przedmiotem sprawy jest kwestia granic działki nr 1446, to S. T., który nie jest jej właścicielem lub władającym tą działką, nie przysługuje przymiot strony postępowania. Decyzją z [...].11.2006r. Nr [...] organ odwoławczy rozpoznając odwołanie B. P. uchylił decyzję organu I instancji, a sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Powodem uchylenia było brak wyjaśnienia zakresu żądania oraz zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom postępowania. Kolejną decyzją z [...].12.2006r. Nr [...] Prezydent Miasta orzekł o odmowie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów odnośnie działki nr 1446. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła B. P. wskazując, iż jej zdaniem granice działki są błędnie wykazane na mapie i nie uwzględniają istniejących graniczników, ponadto domagała się sprawdzenia przebiegu granicy także od działki stanowiącej ulicę K.. Rozpoznając odwołanie WINGiK decyzją z [...].02.2007r. uchylił decyzję organu I instancji, a sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia, dochodząc do przekonania, iż w świetle treści odwołania przyjąć należy, iż organ I instancji nie przeprowadził w pełni postępowania wyjaśniającego w aspekcie treści żądania wyznaczającego zakres sprawy administracyjnej. Prowadząc ponownie postępowanie Prezydent Miasta wezwał B. P. do sprecyzowania zakresu żądania, w sprawie ustalono, iż zakresem żądania są objęte kwestie granic działki nr 1446, stanowiącej własność B. P., w stosunku do wszystkich działek graniczących z tą nieruchomością. Decyzją z [...].06.2007r. Nr [...] Prezydent Miasta orzekł o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów odnośnie powierzchni działek o nr 1443/3, 1448, 1446, 1447/1 oraz 1447/2 oraz o wkreśleniu na mapę ewidencji gruntów obr. 211 Rz.-Z. nowego przebiegu granicy zgodnie z mapą uzupełniającą włączoną do zasobu Grodzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dn.22.09.2006r. pod nr [...] oraz szkicem granicznym włączonym do tego zasobu w dn.14.05.2007r. pod nr [...]. Od powyższej decyzji odwołali się B. P. oraz M. T. i S. T. zarzucając, iż granica działek o nr 1446 i 1448 nie została uregulowana w sposób całościowy, ale tylko od strony działek o nr 1447/1 i 1447/2. W odwołaniu podniesiono także kwestię ogrodzenia działki nr 1448 w aspekcie wykazania granic tej działki. Rozpoznając powyższe odwołanie WINGiK decyzją z [...].08.2007r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W motywach decyzji kasacyjnej zakwestionowano możliwość posłużenia się operatem geodezyjnym z 14.05.2007r., nadto wywiedziono, iż zachodzi konieczność dodatkowego postępowania wyjaśniającego odnośnie błędu przy modernizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie granicy między działkami nr 1446 a 1442/1 i 1443/3. Dodatkowo wskazano, że orzeczeniem winno objąć wszystkie aspekty kwestionowanych granic działek 1446 i 1448. Decyzją z [...].10.2007r. Nr [...], sprostowaną postanowieniem z [...].11.2007r. Prezydent Miasta orzekł o wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów obrębu 211 Rz.-Z. odnośnie powierzchni działek o nr ewid. 1443/3, 1448, 1446, 1447/1, 1447/2, 1493/4, wkreśleniu na mapę ewidencji gruntów skorygowanego przebiegu granic zgodnie z mapami uzupełniającymi włączonymi do zasobu Grodzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w dn.22.09.2006r. pod nr [...] (operat [...]/2006) oraz w dn.14.05.2007r. pod nr [...], jednocześnie odmówił wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów dotyczących przebiegu granic działek nr 1448 i 1446 z działkami 1493/1 i 1442/1. W podstawie prawnej tej decyzji powołano się na art.104 ustawy z 14.06.1960r. – kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz.1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.), art.20 i 22 ustawy z 17.05.1989r. – prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. Nr 240 z 2005r., poz.2027, zwana dalej Upgik), § 46 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29.03.2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz.454 ze zm., zwane dalej Regib). W uzasadnieniu decyzji obszernie przedstawiono stan faktyczny sprawy, przytaczając stanowiska stron prezentowane podczas postępowania oraz dokonane czynności geodezyjne i procesowe. Zrelacjonowano przebieg rozprawy, którą przeprowadzono w dn.10.04.2007r., w trakcie której zapalikowano przebieg granic działek nr 1446 i 1448 według stanu uwidocznionego w ewidencji gruntów umożliwiając stronom wypowiedzenie się odnośnie prawidłowości tak ujawnionych granic. Szczegółowo omówiono stanowiska stron odnośnie poszczególnych odcinków granic działek nr 1446 i 1448. Decyzja zawiera także obszerne ustosunkowanie się odnośnie przebiegu granicy między działką nr 1446 a działką 1493/1. Organ I instancji doszedł do przekonania, że doszło w następstwie prac modernizacyjnych w ewidencji do rozbieżności i błędu odnośnie przebiegu granicy między działkami nr 1446, 1448 a 1447/1 i 1447/2. Przebieg tej granicy winien przebiegać po istniejących w terenie granicznikach, natomiast przebieg granicy został w inny sposób przedstawiony na mapie, przy czym strony zgodnie ustaliły ten przebieg. Skorygowano także przebieg granicy na mapie między działką nr 1446, a działką nr 1443/3, tak aby granica przebiegała w ten sposób, że w jej środku znajduje się zlokalizowany słup energetyczny. Odnośnie granicy między działkami nr 1446 i 1448 a działkami nr 1493/1 i 1442/1 przyjęto, że granica ta biegnie nie po linii starego ogrodzenia, ale w sposób ujęty w trakcie modernizacji ewidencji gruntów, gdyż taka granica została wówczas przyjęta. Takiej linii granicznej nie odpowiada ponadto nowe ogrodzenia działki nr 1448, co dowodzić ma braku wiedzy inwestora odnośnie rzeczywistej granicy. W przypadku granicy między działką nr 1446 a działką nr 1442/1 to istnieje spór między B. P. a B. Ś., granica ta ujawniona jest na mapie na podstawie oświadczeń stron składanych podczas modernizacji ewidencji, zatem w przypadku sporu granicznego, istnieje możliwość jego rozstrzygnięcia w trybie przewidzianym przepisami prawa geodezyjnego i kartograficznego. Organ podkreślił ponadto, że w wyniku przedmiotowej decyzji obszar działek 1446 i 1448 uległ zwiększeniu. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. T. i S. T. oraz B. P.. Odwołujący się zarzucili, że decyzja organu I instancji nie zawiera rozstrzygnięcia odnośnie przebiegu wszystkich granic działek nr 1446 i 1448 z działkami sąsiednimi, wbrew zaleceniom uprzednio wydanej decyzji organu odwoławczego. Nadto zlekceważyć miano ocenę organu II instancji odnośnie przydatności operatu sporządzonego w dn.14.05.2007r., albowiem zawierać miał on braki. Uzasadnienie decyzji oceniono przez odwołujących się jako chaotyczne, nadto w decyzji są błędy odnośnie powoływanych numerów działek geodezyjnych, jakie były przedmiotem rozstrzygnięcia. Dane dotyczące przebiegu granic działek nr 1446 i 1448 nie zostały także pozyskane w wyniku pomiarów terenowych. Odwołujący się w konkluzji wnieśli o uchylenie wydanej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Opisaną na wstępie decyzją z 20.12.2007r. WINGiK utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej tej decyzji powołano się na art.138 § 1 pkt 1 k.p.a., art.20 ust.1 pkt 1, art.7b ust.2 pkt 2 Upgik. Organ odwoławczy przytoczył stan faktyczny sprawy, podzielając pogląd Prezydenta Miasta, iż w trakcie modernizacji gruntów został popełniony błąd geodezyjny w wykazaniu granic działek nr 1446 i 1448. W celu wyeliminowania błędu opracowano dokumentację geodezyjną, a następnie mapę uzupełniająca, którą włączono do zasobu geodezyjnego. Zarzut odwołania, w aspekcie uzupełnienia opracowania geodezyjnego o mapę, nie niweczy przydatności w sprawie opracowania geodezyjnego włączonego w dn.14.05.2007r. do zasobu. Podzielono stanowisko organu I instancji, w aspekcie braku podstaw do zmiany przebiegu granicy między działką nr 1442/1 i 1446, skoro ustalono ją w trakcie modernizacji gruntów na podstawie zgodnego oświadczenia stron. Granica działki nr 1448 i działki nr 1493/1 została ustalona na podstawie protokołu ustalenia granic z 1997r., zarzuty pomyłek w powołaniu numerów działek, jakich dopuścił się Prezydent Miasta w decyzji I instancji zostały przez ten organ poprawione, a miały charakter błędów pisarskich. Nietrafny jest także zarzut braku ustalenia wszystkich granic, skoro zakres przedmiotowy sprawy ulegał stopniowemu poszerzaniu wobec wniosków i żądań odwołujących się, a wszystkie te żądania znalazły odzwierciedlenie w treści decyzji. Skargę na powyższą decyzję wnieśli B. P. oraz M. i S. T. zarzucając naruszenie przepisów Regib, w szczególności podnosząc niewiarygodność dokumentacji geodezyjnej, powołanie się przez organ odwoławczy na protokół ustalenia granic z 1997r., który przez strony nie został podpisany, brak uwzględnienia faktu, iż granica działki nr 1448 winna biec jeszcze za linią starego ogrodzenia. Podniesiono także, iż przy wykonywaniu kanalizacji posługiwano się różnymi opracowania geodezyjnymi, na których rozmaicie miano przedstawiać przebieg granic w tym rejonie, zniszczono ponadto graniczniki. Organy pominąć miały ponadto dokumentację geodezyjną z 1997r.. W konkluzji skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę WINGiK wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentacje prezentowaną w zaskarżonej decyzji. Skarżący w piśmie procesowym z 6.05.2008r. obszernie przedstawiają swoje stanowisko w sprawie odnośnie przebiegu granic działek nr 1446 i 1448, zarzucając iż w trakcie rozmaitych prac inwestycyjnych wydawane są różne mapy, przedstawiające ich działki w odmiennej konfiguracji. Wojewódzki sąd administracyjny zważył, co następuje: W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dn.30.08.2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwana dalej Ppsa), zaś podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu, z prawem. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 Ppsa). Sąd stwierdza ponadto nieważność decyzji lub jej niezgodność z prawem, jeżeli zachodzą odpowiednie przesłanki, przewidziane w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu skarga nie jest uzasadniona. Kontroli Sądu podlega decyzja, mocą której utrzymano w mocy decyzję organu I instancji wprowadzającą zmiany w operacie ewidencji gruntów. Zgodnie z art.7d pkt 1 Upgik starostowie prowadzą powiatowy zasób geodezyjny i kartograficzny , w tym ewidencję gruntów. Ewidencja ta, w myśl art.2 pkt 8 Upgik jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Prowadzenie ewidencji gruntów, w tym jej aktualizacja, jest obowiązkiem starosty, sposób jej prowadzenia określają przepisy Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa (Regib), zgodnie z § 44 pkt 2 cyt. rozporządzenia do zadań starosty związanych z prowadzeniem z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust.1 Regib), w przypadku gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne lub stosuje art.22 ust.3 Upgik (§ 47 ust.3 Regib). W realiach przedmiotowej sprawy po kilkukrotnych uchyleniach decyzji wydawanych przez Prezydenta Miasta, działającego jako tzw. starosta grodzki, wyjaśniono zakres żądania B. P. oraz M. T. i S. T.. Skarżący domagali się wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów odnośnie granic zewnętrznych ich działek oznaczonych nr 1446 i 1448, podnosząc ich błędny przebieg na mapie ewidencyjnej. W sprawie tej sporządzono dokumentację geodezyjną, w obecności zainteresowanych stron dokonano także pomiaru w terenie i wyznaczono granice tych działek, umożliwiając składanie wyjaśnień i oświadczeń. W wyniku tych czynności Prezydent Miasta doszedł do przekonania, że na mapie błędnie zostały wykazane granice między działkami o nr 1446 i 1448 z działkami o nr 1447/1 i 1447/2 oraz między działką 1448 a działką nr 1493/4. W celu wprowadzenia zmian w operacie w tym zakresie opracowano dokumentację geodezyjną w dn.22.09.2006r., którą włączono do zasobu geodezyjnego. Podobnie uczyniono w przypadku granicy między działką nr 1446 a działką nr 1443/3 na odcinku, w którym w środku przebiegu granicy wykazano słup energetyczny, tu także wykonano dokumentację geodezyjną w dn.14.05.2007r., a następnie mapę uzupełniającą w dn.1.10.2007r.. Organ I instancji doszedł do przekonania, że w świetle analizy materiału dowodowego brak jest z kolei podstaw do wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym odnośnie przebiegu granicy między działkami nr 1446 i 1448 a działkami nr 1442/1 i 1493/1. Efektem tych wszystkich ustaleń była decyzja organu I instancji wprowadzająca zmiany w operacie ewidencyjni gruntów, wprowadzająca korektę powierzchni enumeratywnie wskazanych w niej działek oraz przebieg granic zgodnie z mapami uzupełniającymi włączonymi do zasobu geodezyjnego. Rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy organ odwoławczy. Zdaniem Sądu skarga nie dowodzi tego typu naruszeń, jakie miałyby lec u podstaw zadośćuczynieniu jej żądaniom, tj. uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarzut niewiarygodności dokumentacji geodezyjnej ma charakter werbalny, w szczególności zarzut "położenia słupa energetycznego w całości na działce o nr 1446" sprzeczny jest z oświadczeniem B. P. zawartym w protokole z 25.04.2007r., w którym znalazła się jej wypowiedź odnośnie przebiegu granicy między jej działką o nr 1446 i działkami nr 1443/1 i 1442/1. Według tego oświadczenia granica ma biec m.in. przez środek słupa energetycznego. Jest to także zgodne z treścią protokołu ustalenia granic sporządzonego w dn.8.10.1997r. na potrzeby modernizacji ewidencji gruntów i budynków (k.15 akt I instancji), ponadto zgodne z treścią protokołu granicznego z 12.09.1997r. (k.7 akt I instancji). Twierdzenie, że protokół z 8.10.1997r. nie został podpisany przez skarżących pozostaje w sprzeczności z kopią potwierdzoną za zgodność, która, jak to wskazano zalega w aktach administracyjnych. Z treści oświadczenia skarżących odnośnie przebiegu granicy działki nr 95 (z której następnie powstały działki skarżących o nr 1446 i 1448) wynika wyraźnie, że "słup niskiego napięcia w granicy". Zarzuty dotyczące błędnego wykazania przebiegu granicy od strony działek stanowiących drogę publiczna (ul.K. – 1493/ 1 i 1493/4) pozostają w sprzeczności z oświadczeniem stron składanym w toku prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów i brak było podstaw do wprowadzenia zmian w tym w zakresie. Trafnie organ odwoławczy podał ponadto, że popełniona oczywista omyłka pisarska decyzji Prezydenta Miasta została sprostowania przez organ I instancji. Zarzut zniszczenia ograniczników czy też posługiwania się jakimiś innymi mapami geodezyjnymi w trakcie prac inwestycyjnych nie ma związku z przedmiotem postępowania, w trakcie którego zapadła zaskarżona decyzja. Nie jest także trafny zarzut pominięcia dokumentacji geodezyjnej odnośnie podziału działki nr 95, z której powstały działki o nr 1446 i 1448, skoro na mapie ewidencyjnej oznaczono granicę miedzy tymi działkami zgodnie z zatwierdzonym projektem podziału. Trafnie organ I instancji wywiódł, że w przypadku sporu granicznego podlega on rozpoznaniu w innym trybie, niż w drodze wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów. Reasumując, skarżący nie wskazali tego typu naruszeń, które stanowić mogłyby podstawę do uwzględnienia skargi, Sąd nie dopatrzył się w działaniu zaskarżonego organu takich uchybień, które należało uwzględnić z urzędu, a które z kolei mogłyby doprowadzić do wzruszenia zaskarżonej decyzji. Wprowadzone przez organ I instancji zmiany do operatu ewidencji gruntów za podstawę swą miały stosowne opracowanie geodezyjne, przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego (§ 46 ust.2 pkt 2 Regib), a wykonane przez uprawnionych geodetów. Z tych przyczyn, skargę jako nieuzasadnioną oddalono, na zasadzie art.151 Ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło